ADB dự báo GDP Việt Nam tăng 7,2% bất chấp xung đột Trung Đông và thuế Mỹ

Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) dự báo kinh tế Việt Nam sẽ tăng trưởng 7,2% trong năm 2026 và 7% trong năm 2027, dù nền kinh tế đang phải đối mặt với nhiều sức ép từ xung đột Trung Đông, biến động chính sách thương mại của Mỹ và bất ổn toàn cầu gia tăng.

Thông tin được đại diện ADB công bố tại họp báo kinh tế Việt Nam quý I/2026 sáng 10/4 và trong Báo cáo Triển vọng Phát triển châu Á tháng 4/2026.

Theo ADB, mức dự báo 7,2% cho năm nay thấp hơn mục tiêu tăng trưởng 10% của Chính phủ, song vẫn được đánh giá là khả quan trong bối cảnh nền kinh tế đã tăng trưởng cao 8% trong năm 2025 và môi trường quốc tế ngày càng bất định.

Ông Nguyễn Bá Hùng, chuyên gia kinh tế trưởng ADB tại Việt Nam, cho biết dự báo trên được xây dựng dựa trên kịch bản xung đột tại Trung Đông sớm ổn định và giá dầu Brent giao ngay giảm về mức 72 USD/thùng trong năm 2026, tiếp tục hạ xuống 63 USD/thùng vào năm 2027. Hiện giá dầu Brent giao tương lai đang ở gần 97 USD/thùng.

Mức giá dầu mà ADB sử dụng cho kịch bản cơ sở cũng lạc quan hơn đáng kể so với ba kịch bản tổ chức này công bố cuối tháng trước, trong đó giá dầu từng được dự báo dao động quanh 105-155 USD/thùng trong quý II trước khi giảm dần khi xung đột kết thúc.

ADB đánh giá triển vọng tăng trưởng của Việt Nam tiếp tục được hỗ trợ bởi xuất khẩu mạnh trước thời điểm Mỹ điều chỉnh thuế đối ứng, cùng với chính sách hỗ trợ và đầu tư được duy trì ổn định. Đặc biệt, việc Chính phủ phản ứng nhanh trước cú sốc năng lượng từ xung đột Trung Đông đã góp phần hạn chế tác động tiêu cực tới nền kinh tế.

Ông Shantanu Chakraborty, Giám đốc Quốc gia ADB tại Việt Nam, nhận định Chính phủ Việt Nam đã triển khai hiệu quả nhiều biện pháp tài khóa có thời hạn như giảm thuế, sử dụng Quỹ bình ổn giá, điều hành giá xăng dầu linh hoạt và tăng cường phối hợp bảo đảm nguồn cung. Những động thái này giúp kiềm chế áp lực lạm phát trong ngắn hạn và hỗ trợ tăng trưởng kinh tế.

Theo ADB, lạm phát của Việt Nam được dự báo ở mức 4% trong năm 2026 trước khi giảm xuống 3,8% vào năm 2027.

Tuy vậy, ADB cảnh báo rủi ro suy giảm đối với triển vọng tăng trưởng vẫn ở mức đáng kể. Cuộc xung đột kéo dài tại Trung Đông có thể tiếp tục gây gián đoạn dòng chảy dầu, khí và phân bón qua eo biển Hormuz, làm tăng chi phí vận chuyển và kéo dài thời gian giao hàng. Cùng với xung đột tại Ukraine, những diễn biến này tiếp tục làm gia tăng biến động giá hàng hóa và gây áp lực lên chuỗi cung ứng toàn cầu.

Bên cạnh đó, tăng trưởng chậm lại tại các đối tác thương mại lớn có thể thu hẹp thặng dư thương mại, qua đó ảnh hưởng tiêu cực đến tốc độ tăng trưởng của Việt Nam. Chính sách thuế của Mỹ sau 150 ngày áp thuế khẩn cấp cũng được đánh giá là còn nhiều khó lường, tiềm ẩn rủi ro đối với xuất khẩu và dòng vốn đầu tư.

Theo ông Nguyễn Bá Hùng, chỉ số nhà quản trị mua hàng (PMI) của Việt Nam trong tháng 3 đã giảm về gần ngưỡng 50 sau nhiều tháng duy trì ở mức cao, phản ánh phần nào tâm lý thận trọng của khu vực sản xuất trước biến động bên ngoài.

Ở góc độ khu vực, ADB cho biết tăng trưởng kinh tế của 10 quốc gia ASEAN có thể giảm từ 0,6-2,3% trong giai đoạn 2026-2027 nếu các cú sốc bên ngoài kéo dài. Tuy nhiên, các đánh giá này hiện mới dừng ở mô hình dự báo và chưa tính đến phản ứng chính sách của từng quốc gia.

Trong trung hạn, ADB cho rằng động lực tăng trưởng của Việt Nam sẽ phụ thuộc vào việc nâng cao hiệu quả khu vực công, thu hút mạnh hơn nguồn vốn tư nhân và củng cố sức chống chịu của nền kinh tế.

Tổ chức này khuyến nghị Việt Nam cần tiếp tục đẩy mạnh cải cách thể chế, tái cơ cấu hành chính, tối ưu hóa đầu tư công và hoàn thiện khuôn khổ pháp lý nhằm nâng cao chất lượng tăng trưởng.

Đồng thời, ADB nhấn mạnh việc củng cố thị trường trái phiếu doanh nghiệp là yếu tố thiết yếu để huy động nguồn vốn trung và dài hạn ngoài hệ thống tín dụng ngân hàng, qua đó hỗ trợ đầu tư bền vững.

Theo ADB, tăng cường tính minh bạch, bảo đảm khung pháp lý nhất quán và mở rộng sự tham gia của các chủ thể trên thị trường sẽ là những yếu tố then chốt để cải thiện niềm tin nhà đầu tư và nâng cao hiệu quả thị trường vốn.

“Nếu được triển khai hiệu quả, những cải cách đang thúc đẩy trong lĩnh vực này có thể giúp định vị thị trường trái phiếu doanh nghiệp thành nguồn cung tài chính dài hạn ổn định, phục vụ cho tăng trưởng bền vững và bao trùm”, đại diện ADB nhấn mạnh.

Về dài hạn, ADB cũng khuyến nghị Việt Nam cần nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng, đa dạng hóa nguồn cung và đẩy nhanh quá trình chuyển dịch sang năng lượng sạch nhằm giảm phụ thuộc vào các nguồn cung dễ tổn thương trước biến động địa chính trị.