Áp lực giá dầu đẩy chi phí sản xuất tại Trung Quốc lên đỉnh 4,5 năm

Báo cáo do Cục Thống kê Quốc gia Trung Quốc công bố ngày 9/11 cho thấy chỉ số giá sản xuất (PPI) tháng 10 đã tăng 5,7% so với cùng kỳ năm trước.

Kết quả này không chỉ vượt xa mức tăng 5% của tháng 9 mà còn cao hơn mốc 5,3% từng được giới chuyên gia kinh tế dự báo trong khảo sát của Reuters. Đáng chú ý, đây cũng là biên độ tăng giá xuất xưởng theo năm mạnh nhất mà nền kinh tế ghi nhận trong vòng gần 4 năm rưỡi trở lại đây.

Động lực chính thúc đẩy lạm phát đầu nguồn xuất phát từ việc giá dầu thô quốc tế neo cao xuyên suốt phần lớn tháng 10. Diễn biến này trực tiếp tạo gánh nặng chi phí lên hàng loạt lĩnh vực ngốn năng lượng, tiêu biểu là hoạt động khai khoáng than đá, khai thác và chế biến dầu khí cho tới ngành hóa chất.

Dù chi phí đầu vào tại các cơ sở công nghiệp tăng mạnh, áp lực này vẫn chưa thể thẩm thấu trọn vẹn sang khu vực bán lẻ do sức mua trong nước còn trầm lắng.

Ở chiều tiêu dùng, chỉ số CPI tháng 10 chỉ nhích 0,7% so với cùng kỳ năm ngoái, hạ nhiệt so với mức 0,9% của tháng liền trước và thấp hơn kỳ vọng 0,8% từ thị trường. Nếu tính theo tháng, CPI giữ nguyên trạng thái đi ngang sau khi tăng nhẹ 0,2% trong tháng 9, hoàn toàn khớp với các dự đoán trước đó.

Thước đo lạm phát cơ bản, vốn loại bỏ hai nhóm mặt hàng biến động mạnh là năng lượng và lương thực nhằm phản ánh sát thực tế áp lực giá cốt lõi, cũng trượt từ 1% trong tháng 9 xuống còn 0,8%.

Bức tranh vĩ mô của quốc gia đông dân này đang bộc lộ sự phân hóa sâu sắc.

Dù tăng trưởng quý III vượt dự kiến nhờ trụ cột xuất khẩu duy trì sức chống chịu bền bỉ, thói quen thắt chặt hầu bao của các hộ gia đình vẫn đang kìm hãm tiêu dùng nội địa. Cùng lúc đó, bóng đen từ những tranh chấp thương mại dai dẳng cùng tính chất bất định của kinh tế toàn cầu đang phủ lên triển vọng bán hàng ra nước ngoài.

Một lãnh đạo thuộc cơ quan hoạch định kinh tế nhà nước hồi tháng trước từng lưu ý rằng các biến động từ bên ngoài đang tác động ngày một rõ nét, đặt cạnh bài toán nan giải giữa năng lực cung ứng dồi dào và sức cầu tiêu thụ yếu ớt trong nước.

Sức ép tâm lý còn lan sang thị trường tài chính khi sàn chứng khoán liên tục biến động mạnh trước làn sóng bán tháo của nhóm cổ phiếu trí tuệ nhân tạo sau giai đoạn bị đẩy giá quá đà. Những băn khoăn xoay quanh nhu cầu thực tế của mảng AI lẫn các biện pháp hạn chế xuất khẩu hướng vào Trung Quốc có nguy cơ tiếp tục đè nặng lên quyết định chi tiêu của người dân.

Thời gian qua, Bắc Kinh đã đưa ra nhiều giải pháp nhằm ghìm đà tăng giá nhanh của đồng nhân dân tệ - yếu tố trực tiếp bào mòn biên lợi nhuận của giới xuất khẩu dù sản lượng đơn hàng vẫn khả quan - song song với các chính sách bình ổn thị trường vốn. Dẫu vậy, những động thái can thiệp này đến nay vẫn chưa đủ lực để vực dậy tâm lý thị trường tiêu dùng.