Bác sĩ bệnh viện Bạch Mai khuyến cáo nguyên tắc '3 không' phòng đột quỵ ngày Tết

Tết Nguyên đán là dịp sum họp, nghỉ ngơi và tận hưởng không khí đoàn viên. Tuy nhiên, theo các chuyên gia y tế, đây cũng là thời điểm gia tăng các ca đột quỵ do thay đổi nhịp sinh hoạt, chế độ ăn uống và tác động của thời tiết lạnh. Đặc biệt, người có tiền sử đột quỵ hoặc mắc bệnh nền như tăng huyết áp, đái tháo đường, rung nhĩ cần hết sức thận trọng.

Các bác sĩ Bệnh viện Bạch Mai cho biết, sự xáo trộn trong sinh hoạt dịp Tết có thể làm mất ổn định huyết áp - yếu tố nguy cơ độc lập và quan trọng hàng đầu gây đột quỵ, cả tái phát lẫn mắc mới. Để phòng biến cố nguy hiểm này, người bệnh cần ghi nhớ nguyên tắc “3 không”.

Không ngắt quãng điều trị
Việc tự ý bỏ thuốc hoặc uống không đều đặn có thể khiến huyết áp tăng vọt, làm tổn thương thành mạch và kích hoạt biến cố mạch máu não. Với bệnh nhân rung nhĩ hoặc có hẹp động mạch, quên thuốc kháng đông còn làm tăng nguy cơ hình thành cục máu đông, dẫn đến tắc mạch não cấp tính.

Theo bác sĩ, thuốc điều trị tăng huyết áp, chống kết tập tiểu cầu hoặc thuốc kháng đông chính là “hàng rào” bảo vệ quan trọng nhất đối với người có nguy cơ đột quỵ. Tuy nhiên, không ít người có tâm lý kiêng uống thuốc ngày đầu năm vì sợ “mất lộc” hoặc quên liều do lịch du xuân thay đổi.

Ngược lại, sử dụng rượu bia khi đang dùng thuốc kháng đông như Aspirin, Clopidogrel, Warfarin hoặc các thuốc chống đông thế hệ mới (NOACs) có thể làm thay đổi chuyển hóa thuốc tại gan, tăng nguy cơ chảy máu tiêu hóa, thậm chí chảy máu não. Vì vậy, người bệnh cần duy trì thuốc đều đặn mỗi ngày, kiểm soát huyết áp ở mức mục tiêu dưới 130/80 mmHg theo chỉ định của bác sĩ.

Không lạm dụng rượu bia và chất kích thích

Ẩm thực ngày Tết thường nhiều muối, nhiều đạm và giàu chất béo. Các món như thịt muối, dưa muối, giò chả, bánh chưng chứa hàm lượng natri cao, dễ gây giữ nước trong lòng mạch, làm tăng áp lực lên thành mạch vốn đã yếu. Khi kết hợp với rượu bia và thuốc lá, nguy cơ càng gia tăng.

Ethanol và các chất kích thích kích hoạt hệ thần kinh giao cảm, làm tim đập nhanh và co mạch ngoại biên, dẫn đến những cơn tăng huyết áp kịch phát. Đây là yếu tố trực tiếp thúc đẩy đột quỵ, đặc biệt ở người có bệnh nền tim mạch.

Các chuyên gia khuyến cáo người nguy cơ cao nên hạn chế tối đa rượu bia, tuyệt đối không hút thuốc lá, thuốc lào. Bên cạnh đó, cần ăn nhạt hơn, tăng cường rau xanh, trái cây tươi và uống đủ nước để duy trì ổn định huyết áp.

Không chủ quan với thời tiết

Miền Bắc và nhiều khu vực thường có thời tiết lạnh trong dịp Tết. Sự chênh lệch nhiệt độ giữa trong nhà và ngoài trời có thể làm co mạch đột ngột, tăng huyết áp và nguy cơ vỡ mạch máu não.

Người có nguy cơ đột quỵ cần giữ ấm cơ thể, đặc biệt là vùng đầu, cổ và ngực khi ra ngoài. Tránh tắm đêm, hạn chế thay đổi nhiệt độ đột ngột. Buổi sáng nên vận động nhẹ nhàng trong nhà trước khi ra ngoài trời lạnh.

Bên cạnh việc tuân thủ “3 không”, người bệnh cần nhận biết sớm các dấu hiệu cảnh báo đột quỵ như méo miệng, yếu liệt tay chân, nói khó, đau đầu dữ dội, chóng mặt đột ngột. Khi xuất hiện triệu chứng, cần gọi cấp cứu ngay thay vì chờ đợi hoặc tự xử lý tại nhà.

Tết là thời điểm của niềm vui và sum vầy. Chỉ cần tuân thủ nghiêm nguyên tắc “không ngắt thuốc, không lạm dụng rượu bia, không chủ quan với thời tiết”, người có nguy cơ cao hoàn toàn có thể đón xuân an toàn, khỏe mạnh và trọn vẹn bên gia đình.