Bộ Tài chính họp với FTSE Russell trước kỳ đánh giá tháng 3/2026

Cuộc gặp diễn ra trong bối cảnh thị trường chứng khoán Việt Nam vừa được FTSE Russell công bố nâng hạng vào tháng 10/2025, đánh dấu một cột mốc quan trọng trong tiến trình hội nhập thị trường vốn quốc tế.

Tại buổi làm việc, Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi bày tỏ sự trân trọng và đánh giá cao vai trò của FTSE Russell trong việc theo dõi, đánh giá và đồng hành cùng thị trường chứng khoán Việt Nam trong suốt quá trình cải cách, hoàn thiện khung khổ pháp lý và hạ tầng thị trường. Việc FTSE Russell chính thức nâng hạng thị trường Việt Nam là sự ghi nhận những nỗ lực liên tục của Chính phủ và các cơ quan quản lý trong việc xây dựng một thị trường minh bạch, bền vững, ngày càng tiệm cận các chuẩn mực quốc tế, qua đó nâng cao sức hấp dẫn đối với dòng vốn đầu tư nước ngoài.

Chia sẻ về những diễn biến mới nhất, Thứ trưởng cho biết ngày 3/2/2026, Bộ Tài chính đã chính thức ban hành Thông tư số 08/2026/TT-BTC với nhiều nội dung sửa đổi, bổ sung mang tính đột phá nhằm cải thiện khả năng tiếp cận thị trường của nhà đầu tư nước ngoài. Một trong những điểm đáng chú ý là quy định cho phép nhà đầu tư nước ngoài thực hiện giao dịch thông qua các công ty môi giới toàn cầu mà không bắt buộc phải mở tài khoản giao dịch trực tiếp tại công ty chứng khoán trong nước.

Theo ông Chi, quy định này giúp tối ưu hóa quy trình, tạo điều kiện để nhà đầu tư quốc tế tham gia thị trường Việt Nam thuận lợi, tương đồng với thông lệ tại nhiều thị trường khu vực và thế giới.

Bên cạnh đó, Thông tư 08 cũng gỡ bỏ một số hạn chế liên quan đến cơ chế giao dịch không ký quỹ trước (Non-Prefunding - NPF). Theo quy định mới, các công ty chứng khoán được phép thực hiện giao dịch NPF cho nhà đầu tư nước ngoài đối với cổ phiếu của chính mình và các bên liên quan, qua đó tăng tính linh hoạt và hiệu quả trong hoạt động giao dịch của khối ngoại.

Trao đổi với đoàn công tác FTSE Russell, Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi cũng làm rõ hai nội dung được phía đối tác đặc biệt quan tâm là tỷ lệ sở hữu nước ngoài và lộ trình triển khai mô hình Đối tác bù trừ trung tâm (Central Counterparty - CCP). Đối với vấn đề tỷ lệ sở hữu nước ngoài, lãnh đạo Bộ Tài chính cho biết trong năm 2025, Bộ đã cập nhật đầy đủ danh mục các doanh nghiệp có hạn chế tỷ lệ tiếp cận của nhà đầu tư nước ngoài trên Hệ thống thông tin quốc gia về đầu tư bằng song ngữ Việt - Anh. Đồng thời, các đơn vị chuyên môn đang tiếp tục rà soát để giảm thiểu tối đa số lượng ngành nghề, lĩnh vực còn điều kiện tiếp cận đối với nhà đầu tư nước ngoài.

Về mô hình CCP, Thứ trưởng nhấn mạnh Việt Nam đang khẩn trương nâng cấp hạ tầng thị trường nhằm tiệm cận các tiêu chuẩn quốc tế. Việc triển khai cơ chế này đang bám sát lộ trình đã được quy định trong các văn bản pháp luật và kế hoạch phát triển thị trường chứng khoán, do đó được kỳ vọng sẽ không gặp trở ngại đáng kể. Cùng với đó, Bộ Tài chính cũng đang xây dựng lộ trình áp dụng các nghiệp vụ mới như cho vay chứng khoán, bán khống có kiểm soát và giao dịch trong ngày khi thị trường đạt mức độ phát triển cao hơn.

Đáp lại, bà Fiona Bassett đánh giá cao sự rõ ràng, minh bạch và nhất quán trong định hướng chính sách của Việt Nam, cũng như những nỗ lực nâng cấp hạ tầng và hệ thống giao dịch. Đặc biệt, bà ghi nhận việc Bộ Tài chính kịp thời ban hành Thông tư 08, trong đó cho phép nhà đầu tư nước ngoài giao dịch thông qua các nhà môi giới toàn cầu - một yếu tố quan trọng giúp cải thiện trải nghiệm và niềm tin của nhà đầu tư quốc tế.

Thông tin thêm về lộ trình đánh giá, Tổng Giám đốc FTSE Russell cho biết các ủy ban của FTSE dự kiến họp đánh giá định kỳ vào tháng 3/2026 và công bố kết quả chính thức vào đầu tháng 4. Theo bà, những phản hồi hiện tại từ Ủy ban Tư vấn FTSE về Việt Nam, bao gồm cả nhà đầu tư nước ngoài và các thành viên thị trường trong nước, đều mang tính tích cực.

Tại buổi làm việc, hai bên cũng trao đổi sâu về các cơ hội hợp tác kỹ thuật giữa FTSE Russell và Sở Giao dịch Chứng khoán Việt Nam. Bà Fiona Bassett đề xuất Việt Nam tiếp tục tháo gỡ các vướng mắc pháp lý để FTSE Russell có thể hợp tác phân phối các chỉ số chứng khoán Việt Nam ra thị trường quốc tế, đồng thời xây dựng hệ sinh thái sản phẩm phái sinh nhằm phục vụ nhu cầu phòng vệ rủi ro của nhà đầu tư nước ngoài.

Hiện FTSE Russell đang trao đổi với Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, VNX và Sở Giao dịch Chứng khoán Singapore về khả năng niêm yết các sản phẩm phái sinh của Việt Nam trên thị trường Singapore.