Bước vào sân chơi đang thuộc về VinFast và xe ngoại: Thương hiệu ô tô sắp ra mắt của tỷ phú Trần Bá Dương sẽ chọn hướng đi nào?

Khi Chủ tịch HĐQT THACO, ông Trần Bá Dương xác nhận kế hoạch phát triển và ra mắt thương hiệu ô tô du lịch của tập đoàn vào năm 2027, giới chuyên môn nhận định đây sẽ là “cú hích lịch sử” với ngành ô tô Việt Nam. Tuy vậy, con đường từ dự án đến thị trường rộng lớn không bằng phẳng. “Tân binh” này sẽ phải đối mặt với một loạt thách thức đa chiều, từ sức ép cạnh tranh, chi phí đầu tư, đến thay đổi hành vi tiêu dùng.

Cạnh tranh khốc liệt từ xe nhập và xe nội địa khác

Trong ba thập kỷ qua, thị trường ô tô Việt Nam bị thống trị bởi các thương hiệu nước ngoài như Toyota, Honda, Ford, Mercedes-Benz…, phần lớn đều thông qua hoạt động nhập khẩu hoặc lắp ráp liên doanh. Ngay cả với THACO, doanh nghiệp hiện lắp ráp và phân phối các thương hiệu lớn như Mazda, Kia, Peugeot, BMW và MINI, sắp tới gồm Jeep và RAM.

Điều này tạo nên một môi trường cạnh tranh vô cùng gay gắt. Nếu THACO ra mắt xe ở phân khúc phổ biến như SUV cỡ B, mẫu xe nội địa sẽ phải đọ sức với hơn 20 mẫu xe khác từ nhiều thương hiệu đến từ châu Á, châu Âu và Mỹ. Trong bối cảnh thuế nhập khẩu giảm dần theo các hiệp định thương mại tự do, xe ngoại trở nên ngày càng hấp dẫn về mặt giá thành và công nghệ, áp lực cạnh tranh càng lớn hơn đối với sản phẩm nội địa.

Làn sóng điện hóa và tiêu dùng thay đổi

Xu hướng ưu tiên xe điện (EV) và xe hybrid đang diễn ra mạnh mẽ ở Việt Nam. VinFast, với chiến lược tập trung vào ô tô điện, đã ghi nhận bước tăng trưởng đáng chú ý trong năm 2025 khi đạt 175.099 xe bán ra, dẫn đầu thị trường và vượt xa các tên tuổi ngoại khác như Toyota hay Hyundai.

Đối với THACO, nếu sản phẩm thương hiệu riêng không tập trung đúng vào xu hướng này, họ có thể bị đánh giá là tụt hậu so với kỳ vọng của người tiêu dùng trẻ, những người ngày càng quan tâm đến tính năng, an toàn và môi trường.

Khách hàng Việt Nam hiện nay không chỉ cân nhắc giá cả, mà đặt nhiều tiêu chí về an toàn, công nghệ tiện nghi, giá trị sử dụng và chi phí sở hữu dài hạn khi chọn mua xe. Một thương hiệu mới ra đời, dù có lợi thế sản xuất trong nước, vẫn phải vượt qua rào cản lòng tin của người tiêu dùng để thuyết phục họ lựa chọn sản phẩm “Made in Vietnam” trước các tên tuổi quốc tế đã có uy tín lâu năm.

Chi phí R&D và thiết lập thương hiệu

Việc xây dựng một thương hiệu ô tô mới đòi hỏi đầu tư khổng lồ vào nghiên cứu & phát triển, công nghệ sản xuất và quảng bá thương hiệu, đồng thời thiết lập hệ thống bán hàng và dịch vụ sau bán toàn quốc. Các chuyên gia nhận định chi phí này lớn hơn gấp nhiều lần so với hoạt động đơn thuần lắp ráp xe cho thương hiệu nước ngoài.

Trong khi đó, THACO Auto hiện đặt chỉ tiêu doanh thu hơn 65.500 tỷ đồng và doanh số 96.600 xe trong năm 2026, trước khi mở rộng sang thương hiệu riêng trong 2027 với doanh thu mục tiêu 72.000 tỷ đồng. Tuy vậy, con số này vẫn ở thế “gỡ gạc” trong bối cảnh thị trường đòi hỏi lượng chi tiêu lớn cho R&D và marketing.

Bên cạnh sản phẩm, THACO cần đẩy mạnh sự hiện diện của trạm sạc, dịch vụ hậu mãi, phụ tùng thay thế. Đây là những yếu tố không thể thiếu nếu họ muốn cạnh tranh với nhà sản xuất xe điện như VinFast hay các thương hiệu ngoại khác đã có hệ thống dịch vụ ổn định.

Việc THACO chuẩn bị dấn thân vào lĩnh vực sản xuất ô tô du lịch mang thương hiệu Việt là dấu mốc lớn, thể hiện tham vọng nâng cấp năng lực công nghiệp ô tô nội địa. Song cuộc chơi này không chỉ là thử thách của sản phẩm, mà còn của năng lực cạnh tranh chiến lược, quản trị chi phí và khả năng thích ứng với thị trường đang thay đổi nhanh chóng.

Đối với THACO, thành công nằm ở chỗ họ vừa phải tạo ra sản phẩm đáng tin cậy vừa thiết kế chiến lược dài hạn để định vị thương hiệu mới giữa một “chiến trường” đầy cạnh tranh. Việc này sẽ quyết định liệu thương hiệu ô tô nội địa thứ hai của Việt Nam có thể tồn tại và phát triển hay không.