Cách tỷ phú 'keo kiệt' chia thừa kế, con tiêu 1.750 năm mới hết

Giữa giới tài phiệt Hong Kong vốn nổi tiếng với những thương vụ đình đám và phong cách sống xa hoa, nhưng câu chuyện về Hứa Thế Huân lại gây chú ý theo một cách rất khác.

Ông không chỉ được biết đến như một ông trùm bất động sản kín tiếng, mà còn gây tranh cãi bởi quyết định để lại toàn bộ gia sản vào quỹ tín thác, thay vì chia thừa kế trực tiếp cho con cháu. Theo tính toán, với cách phân bổ này, gia tộc họ Hứa có thể tiêu dùng ổn định suốt 1.750 năm mà không lo cạn kiệt tài sản.

Doanh nhân kín tiếng và chiến lược làm giàu thận trọng

Sinh năm 1921 trong một gia đình giàu truyền thống kinh doanh vận tải tại Hong Kong, Hứa Thế Huân sớm được tiếp xúc với môi trường thương trường khốc liệt. Tuy nhiên, khác với nhiều doanh nhân thích xuất hiện trước truyền thông, ông chọn lối sống kín đáo, ít khi công khai phát biểu hay tham gia các sự kiện ồn ào.

Sau khi hai anh trai lần lượt qua đời, ông tiếp quản doanh nghiệp gia đình. Thay vì duy trì hoàn toàn lĩnh vực vận tải vốn đã mang lại nền tảng tài chính vững chắc, Hứa Thế Huân quyết định tái cơ cấu chiến lược đầu tư. Ông từng bước chuyển trọng tâm sang bất động sản, đặc biệt là việc mua đất và các tòa nhà tại những vị trí đắc địa ở trung tâm Hong Kong.

Chiến lược của ông không phải “lướt sóng” kiếm lời ngắn hạn. Ông chủ trương nắm giữ dài hạn, tích lũy tài sản qua thời gian. Khi thị trường bất động sản Hong Kong bùng nổ trong thập niên 1980 và 1990, giá trị các tài sản ông sở hữu tăng trưởng mạnh mẽ. Ở tuổi ngoài 60, ông tiếp tục mở rộng danh mục đầu tư sang ngân hàng và truyền thông, qua đó củng cố vị thế trong nhóm những người giàu nhất đặc khu.

Đến khi qua đời năm 2018 ở tuổi 97, Hứa Thế Huân để lại khối tài sản ước tính khoảng 42 tỷ HKD, tương đương 140.000 tỷ đồng. Tuy nhiên, điều khiến công chúng bàn tán nhiều hơn cả không phải con số khổng lồ này, mà là cách ông quyết định phân chia nó.

Trong đời sống cá nhân, Hứa Thế Huân được nhận xét là giản dị so với nhiều tỷ phú cùng thời. Ông kết hôn và có hai con trai, một con gái. Người con trai cả từng được kỳ vọng kế thừa đế chế gia đình, nhưng không may qua đời năm 2014. Con trai còn lại là Hứa Tấn Hanh.

Tuy được giao trọng trách trong gia đình, Hứa Tấn Hanh không thể hiện nổi bật về năng lực kinh doanh như kỳ vọng của người cha. Những người thân cận cho biết, chính điều này khiến Hứa Thế Huân trăn trở về việc làm sao bảo toàn khối tài sản khổng lồ qua nhiều thế hệ, tránh nguy cơ thất thoát hoặc tiêu xài thiếu kiểm soát.

Đối với nhiều gia đình giàu có người Hoa, việc truyền toàn bộ gia sản cho con trai trưởng là thông lệ. Thế nhưng, Hứa Thế Huân đã chọn một con đường khác, thậm chí đi ngược truyền thống.

Đảm bảo 1.750 năm sau con cháu vẫn giàu

Thay vì chia thẳng tài sản cho con trai duy nhất, Hứa Thế Huân quyết định đưa toàn bộ 42 tỷ HKD vào một quỹ tín thác gia đình. Theo cơ chế này, các thành viên trong gia tộc không được toàn quyền định đoạt tài sản gốc, mà chỉ nhận khoản chi trả cố định hằng tháng từ quỹ.

Cụ thể, 15 thành viên gia đình mỗi người được nhận khoảng 2 triệu HKD/tháng (tương đương khoảng 6,4 tỷ đồng). Với mức chi này, nếu chỉ tiêu dùng theo khoản phân bổ định kỳ, gia tộc họ Hứa sẽ phải mất khoảng 1.750 năm mới tiêu hết toàn bộ tài sản.

Với người bình thường, 2 triệu HKD mỗi tháng là con số trong mơ. Nhưng với một gia tộc vốn quen với sự giàu có, mức chi này buộc các thành viên phải tính toán cẩn trọng hơn trong tiêu dùng và đầu tư. Chính vì vậy, truyền thông Hong Kong từng gọi Hứa Thế Huân bằng biệt danh “tỷ phú keo kiệt”.

Tuy nhiên, dưới góc nhìn tài chính, đây là một quyết định mang tính chiến lược. Quỹ tín thác giúp bảo toàn tài sản gốc, hạn chế rủi ro từ việc đầu tư sai lầm hoặc chi tiêu quá mức của từng cá nhân. Nó cũng tạo ra cơ chế kiểm soát tập trung, đảm bảo gia sản không bị chia nhỏ và suy giảm giá trị theo thời gian.

Dù không trực tiếp quản lý khối tài sản hàng chục tỷ HKD, Hứa Tấn Hanh vẫn duy trì cuộc sống thượng lưu. Ông sống trong biệt thự gia đình, tham gia các sự kiện của giới thượng lưu và xuất hiện bên cạnh vợ là Lý Gia Hân - một gương mặt nổi tiếng tại Hong Kong.

Tuy nhiên, quyền kiểm soát thực sự đối với gia sản nằm trong cấu trúc quỹ tín thác. Điều này đồng nghĩa với việc không một cá nhân nào trong gia đình có thể tự ý sử dụng toàn bộ khối tài sản theo ý muốn.

Câu chuyện của Hứa Thế Huân đặt ra nhiều suy ngẫm về quản trị tài sản gia đình, đặc biệt trong bối cảnh không phải thế hệ kế thừa nào cũng có năng lực và kỷ luật tài chính tương đương thế hệ sáng lập.

Quỹ tín thác là công cụ phổ biến tại các gia đình siêu giàu trên thế giới cho phép tách biệt quyền sở hữu và quyền sử dụng tài sản. Cách làm của Hứa Thế Huân cho thấy ông ưu tiên sự bền vững dài hạn hơn là trao quyền tuyệt đối cho con cháu.

Dù gây tranh cãi và bị gắn mác “keo kiệt”, quyết định này phản ánh tầm nhìn nhiều thế hệ của một doanh nhân từng trải. Với ông, giữ được tài sản và sự ổn định cho hậu duệ quan trọng hơn việc trao cho họ quyền kiểm soát ngay lập tức.

Sau khi ông qua đời, di sản lớn nhất có lẽ không chỉ là 42 tỷ HKD, mà còn là triết lý quản lý tài sản chặt chẽ, thận trọng và đặt lợi ích lâu dài của gia tộc lên hàng đầu.