Chính thức từ 1/7, phạm nhân được gặp người thân theo hình thức trực tuyến

Luật Thi hành án hình sự năm 2025 sẽ chính thức có hiệu lực từ ngày 1/7/2026. Đây là văn bản pháp luật được xây dựng trên cơ sở kế thừa, đồng thời sửa đổi, bổ sung và bãi bỏ một số quy định của Luật Thi hành án hình sự năm 2019 (đã được sửa đổi, bổ sung bởi Luật số 51/2024/QH15 và Luật số 86/2025/QH15), nhằm đáp ứng yêu cầu thực tiễn và bảo đảm tính thống nhất trong hệ thống pháp luật về thi hành án hình sự.

Luật Thi hành án hình sự năm 2025 giúp tăng cường phân cấp, phân quyền, khắc phục những tồn tại, khó khăn trong quá trình tổ chức thực hiện, đồng thời đáp ứng yêu cầu công tác thi hành án hình sự trong giai đoạn tới.

Một trong những nội dung mới đáng chú ý của luật là việc bổ sung quy định cho phép gặp phạm nhân bằng hình thức trực tuyến trong một số trường hợp. Điều 49 quy định cụ thể hơn về chế độ gặp và nhận quà của phạm nhân. Theo đó, phạm nhân được gặp người thân thích 1 lần mỗi tháng, thời gian không quá 1 giờ.

Căn cứ kết quả xếp loại chấp hành án, yêu cầu giáo dục cải tạo và thành tích lao động, học tập, Giám thị trại giam hoặc Giám thị trại tạm giam có thể quyết định kéo dài thời gian gặp nhưng tối đa không quá 3 giờ, hoặc cho phép gặp vợ, chồng tại phòng riêng trong thời gian không quá 24 giờ. Trường hợp phạm nhân được khen thưởng hoặc lập công sẽ được gặp thêm 1 lần trong tháng.

Đối với phạm nhân vi phạm nội quy cơ sở giam giữ, chế độ gặp sẽ bị hạn chế còn 1 lần trong 2 tháng, mỗi lần không quá 1 giờ. Thời gian gặp được tổ chức theo giờ làm việc của cơ sở giam giữ vào tất cả các ngày, bao gồm cả ngày nghỉ, lễ, tết.

Luật cũng quy định trường hợp đại diện cơ quan, tổ chức hoặc cá nhân khác có đề nghị gặp phạm nhân, Giám thị trại giam hoặc Giám thị trại tạm giam sẽ xem xét và quyết định. Người thân thích và các đối tượng liên quan có thể gặp trực tiếp phạm nhân.

Tuy nhiên, trong tình trạng khẩn cấp, trường hợp bất khả kháng, trở ngại khách quan hoặc khi không thể bố trí gặp trực tiếp, việc gặp có thể được thực hiện theo hình thức trực tuyến. Giám thị trại giam hoặc Giám thị trại tạm giam là người quyết định hình thức gặp phù hợp trong từng trường hợp cụ thể.

Một điểm mới khác của luật là quy định tại Điều 24 về việc tiếp nhận người chấp hành án phạt tù. Theo đó, trại giam hoặc trại tạm giam được chỉ định thi hành án phải tiếp nhận phạm nhân khi hồ sơ đầy đủ theo quy định. Khi thực hiện tiếp nhận, cơ sở giam giữ có trách nhiệm kiểm tra thông tin để xác định đúng người theo quyết định thi hành án của Tòa án; lập biên bản giao nhận phạm nhân và bàn giao hồ sơ, tài liệu; kiểm tra người chấp hành án cũng như xử lý đồ vật mang theo trước khi đưa vào buồng giam.

Cơ sở tiếp nhận cũng phải tổ chức khám sức khỏe cho phạm nhân và trẻ em dưới 36 tháng tuổi theo mẹ vào trại giam (nếu có). Đồng thời, luật quy định việc thu thập thông tin sinh trắc học của phạm nhân, bao gồm mống mắt, ADN và giọng nói đối với những trường hợp chưa có dữ liệu. Kết quả thu thập sẽ được chia sẻ với cơ quan quản lý căn cước để cập nhật vào Cơ sở dữ liệu căn cước.

Luật nêu rõ phạm nhân chỉ được đưa vào buồng giam những đồ dùng theo quy định. Trường hợp có tư trang chưa sử dụng, tiền, giấy tờ có giá, thẻ thanh toán điện tử, vàng, bạc, đá quý hoặc kim loại quý thì phải gửi trại giam hoặc trại tạm giam quản lý. Nếu phạm nhân có nhu cầu chuyển số tiền hoặc tư trang cho người thân thích hoặc người đại diện và tự chịu chi phí, cơ sở giam giữ có trách nhiệm thực hiện việc chuyển hoặc giao trực tiếp tại nơi chấp hành án.

Luật cũng quy định phạm nhân không được sử dụng tiền hay giấy tờ có giá tại nơi chấp hành án. Việc mua lương thực, thực phẩm và các hàng hóa phục vụ đời sống sinh hoạt được thực hiện thông qua hình thức mua qua sổ lưu ký. Đồng thời, phạm nhân không được đưa vào nơi chấp hành án những đồ vật thuộc danh mục cấm.