Chưa từng có trong lịch sử: Láng giềng Việt Nam thành công duy trì kết nối vệ tinh cách Trái Đất 40.000km suốt nhiều giờ

Các nhà khoa học Trung Quốc cho biết họ đã đạt được một cột mốc quan trọng trong công nghệ liên lạc laser ngoài không gian, khi duy trì thành công kết nối laser tốc độ cao kéo dài nhiều giờ với một vệ tinh cách Trái đất hơn 40.000 km. Thành tựu này được xem là nền tảng quan trọng cho các mạng lưới liên lạc không gian sâu trong tương lai.

Theo Viện Quang học và Điện tử thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Trung Quốc – đơn vị dẫn dắt dự án – nhóm nghiên cứu đã sử dụng kính thiên văn có khẩu độ 1,8m đặt tại tỉnh Vân Nam để khóa mục tiêu là một vệ tinh địa tĩnh chỉ trong vòng 4 giây.

Trong thí nghiệm kéo dài hơn 3 giờ, liên kết laser duy trì truyền dữ liệu 2 chiều liên tục với tốc độ 1 gigabit mỗi giây (Gbps).

Nhóm nghiên cứu mô tả kết quả này là “bước đột phá hàng đầu” trong lĩnh vực truyền thông thời gian thực kéo dài ở quỹ đạo cao – môi trường mà chỉ cần sai lệch rất nhỏ trong việc định hướng hoặc biến động khí quyển cũng có thể làm gián đoạn chùm tia.

Trưởng nhóm nghiên cứu Liu Chao chia sẻ, liên lạc giữa vệ tinh quỹ đạo cao và trạm mặt đất thường không ổn định và chỉ kéo dài trong thời gian ngắn, đôi khi chỉ vài phút. Dù dữ liệu từ vệ tinh truyền xuống rất nhanh, tín hiệu từ mặt đất gửi lên lại chậm hơn nhiều, khiến việc tương tác thời gian thực gặp khó khăn.

“Điều đó giống như gửi đi 10 tin nhắn nhưng chỉ nhận được một phản hồi”, ông Liu nói. “Rất khó để có một cuộc trao đổi hiệu quả theo cách đó”.

Theo ông, việc kéo dài thời gian liên lạc 2 chiều ổn định từ vài phút lên nhiều giờ đánh dấu bước chuyển từ giai đoạn thử nghiệm trong phòng thí nghiệm sang khả năng ứng dụng thực tế.

Công nghệ này trong tương lai có thể hỗ trợ các kết nối thời gian thực giữa Trái Đất với tàu thăm dò hoạt động quanh Mặt Trăng, Sao Hỏa và xa hơn nữa.

So với công nghệ sóng vô tuyến vi ba truyền thống, truyền thông quang học có khả năng mang lượng dữ liệu lớn hơn nhiều, giúp nâng dung lượng truyền tải lên gấp 10 đến 100 lần. Tuy nhiên, việc duy trì liên kết laser không hề dễ dàng do chùm tia rất hẹp và dễ bị gián đoạn.

Viện Quang học và Điện tử tiết lộ nhóm nghiên cứu đã duy trì kết nối ổn định bằng cách sử dụng một tia laser dẫn đường, giúp vệ tinh và trạm mặt đất nhanh chóng xác định vị trí của nhau. Hệ thống theo dõi chính xác cùng các điều chỉnh theo thời gian thực giúp giữ chùm tia ổn định trong suốt thử nghiệm kéo dài nhiều giờ.

Các nhà khoa học dự đoán trong tương lai, vệ tinh quỹ đạo cao có thể đóng vai trò như các trung tâm trung chuyển thông tin. Thay vì truyền dữ liệu trực tiếp xuống Trái Đất, các vệ tinh quỹ đạo thấp có thể gửi dữ liệu tới một nền tảng ở quỹ đạo cao để truyền tiếp với tốc độ cao.

Theo SCMP