CPI tháng 1/2026 tăng 2,53%, Tết Nguyên đán gây áp lực lớn lên lạm phát cơ bản

Sáng 6/2, Cục Thống kê (Bộ Tài chính) công bố báo cáo tình hình kinh tế – xã hội tháng 1/2026. Theo đó, lạm phát cơ bản trong tháng tăng 0,35% so với tháng trước, phản ánh rõ tác động từ nhu cầu tiêu dùng tăng mạnh dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ.

Giá nhà ở, ăn uống và dịch vụ cá nhân là “đầu kéo” CPI

Cục Thống kê cho biết, CPI tháng 1 tăng chủ yếu do giá thịt lợn, giá ăn uống ngoài gia đình và giá vật liệu, dịch vụ sửa chữa nhà ở tăng theo nhu cầu tiêu dùng và sửa sang nhà cửa đón Tết.

Trong 11 nhóm hàng hóa và dịch vụ chính, có 9 nhóm tăng giá, 2 nhóm giảm giá.

Đáng chú ý nhất là nhóm nhà ở, điện, nước, chất đốt và vật liệu xây dựng, tăng 0,70%, đóng góp tới 0,16 điểm phần trăm vào mức tăng CPI chung. Nguyên nhân đến từ giá vật liệu bảo dưỡng nhà ở tăng 0,60%; dịch vụ sửa chữa nhà ở tăng 0,57%; giá gas tăng mạnh 4,29% theo xu hướng giá thế giới; giá điện sinh hoạt tăng 0,33%; nước sinh hoạt tăng 0,27%; giá thuê nhà tăng 0,29%. Ngược lại, giá dầu hỏa giảm 3,85% phần nào kìm đà tăng của nhóm này.

Nhóm đồ uống và thuốc lá tăng 0,58% do nhu cầu biếu tặng dịp Tết, trong đó giá đồ uống không cồn tăng 0,89%; thuốc hút tăng 0,60%; rượu bia tăng 0,45%.

Nhóm hàng hóa và dịch vụ khác tăng 0,41%, với mức tăng mạnh ở đồ trang sức (2,55%), dịch vụ cắt tóc, gội đầu (0,9%), dịch vụ cưới hỏi và chăm sóc cá nhân (0,56%).

Lương thực tăng 0,29%; thực phẩm tăng 0,09%; riêng ăn uống ngoài gia đình tăng 0,44% do chi phí đầu vào và nhu cầu tiêu dùng tăng cao trong dịp Tết.

Bên cạnh đó, nhóm thiết bị và đồ dùng gia đình tăng 0,26%, phản ánh xu hướng mua sắm phục vụ Tết và mùa cưới. Giá dịch vụ trong gia đình tăng tới 1,43% do nhu cầu thuê dọn dẹp, chăm sóc gia đình trước Tết.

Nhóm thuốc và dịch vụ y tế tăng 0,19%, chủ yếu do điều chỉnh giá dịch vụ khám chữa bệnh tại Cần Thơ và nhu cầu sử dụng thuốc điều trị cảm cúm, bệnh hô hấp tăng trong mùa lạnh.

Ở chiều ngược lại, nhóm giao thông giảm mạnh 2,32%, cùng với nhóm thông tin và truyền thông giảm 0,15%, đã kéo CPI chung giảm khoảng 0,23 điểm phần trăm. Nguyên nhân chủ yếu đến từ các đợt điều chỉnh giảm giá nhiên liệu trong tháng.

Theo Cục Thống kê, lạm phát cơ bản tăng 3,19% so với cùng kỳ năm trước, cao hơn mức tăng CPI chung 2,53%. Diễn biến này cho thấy áp lực giá không chỉ đến từ yếu tố mùa vụ hay năng lượng, mà còn xuất phát từ chi phí dịch vụ, tiêu dùng và nhu cầu nội địa – những yếu tố mang tính bền hơn và cần được theo dõi chặt chẽ trong điều hành kinh tế vĩ mô thời gian tới.