Đã xác thực gần 87.000 tờ khai nhận hoàn thuế 166 tỷ USD của Nhà Trắng

Theo báo cáo mới nhất từ U.S. Customs and Border Protection (CBP), các khoản hoàn trả được xử lý thông qua cổng trực tuyến CAPE và bao gồm cả phần lãi phát sinh cho doanh nghiệp.

Ông Brandon Lord, Giám đốc điều hành các chương trình thương mại của CBP, cho biết đến ngày 11/5, hệ thống đã xác thực gần 87.000 trong tổng số 126.000 tờ khai được gửi từ ngày 20/4 – thời điểm CAPE đi vào hoạt động. Kết quả này mở đường để Bộ Tài chính Mỹ bắt đầu phát séc thanh toán cho doanh nghiệp. Một số nhà nhập khẩu đã nhận được tiền hoàn từ đầu tuần trước, sớm hơn dự kiến ban đầu.

Dữ liệu từ hồ sơ tòa án cho thấy hơn 8,3 triệu hồ sơ lô hàng nhập khẩu đã được xử lý lại nhằm loại bỏ nghĩa vụ thuế theo Đạo luật Quyền lực Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA).

Tuy vậy, quá trình giải ngân vẫn gặp không ít vướng mắc. Hiện có khoảng 1.880 hồ sơ dù hoàn tất xác thực nhưng chưa thể thanh toán do doanh nghiệp chưa cung cấp đầy đủ thông tin tài khoản ngân hàng.

CBP cũng thừa nhận giai đoạn đầu mới xử lý được chưa tới 1/3 tổng số hồ sơ bị ảnh hưởng. Khoảng 2/3 hồ sơ còn lại vẫn đang chờ xử lý do có tính chất phức tạp hơn. Cơ quan này chưa công bố lịch trình cụ thể cho các giai đoạn tiếp theo của chương trình hoàn thuế.

Diễn biến trên diễn ra sau khi Supreme Court of the United States ngày 20/2 ra phán quyết với tỷ lệ 6-3, cho rằng việc ông Trump sử dụng IEEPA để áp thuế là trái pháp luật. Phán quyết này tạo cơ sở để doanh nghiệp đòi lại khoản thuế ước tính lên tới 166 tỷ USD đã nộp trước đó.

Trong phiên điều trần kín ngày 12/5, Ủy viên CBP Rodney Scott đã báo cáo tiến độ giải ngân và cập nhật các chức năng mới của hệ thống xử lý hồ sơ. Sau phiên làm việc, Thẩm phán Richard Eaton thuộc United States Court of International Trade yêu cầu CBP tiếp tục nộp báo cáo cập nhật vào ngày 26/5.

Trước đó, truyền thông Mỹ từng cho biết chính quyền nước này chuẩn bị triển khai kế hoạch hoàn trả khoảng 166 tỷ USD thuế quan cho doanh nghiệp nhập khẩu thông qua hệ thống CAPE.

Giới phân tích đánh giá quy mô hoàn thuế lớn sẽ giúp cải thiện đáng kể dòng tiền và vốn lưu động cho doanh nghiệp Mỹ, đặc biệt ở các lĩnh vực phụ thuộc mạnh vào chuỗi cung ứng toàn cầu như bán lẻ, điện tử, dệt may, nội thất và logistics. Khi áp lực chi phí giảm bớt, nhu cầu tái tích trữ hàng hóa và khôi phục đơn hàng nhập khẩu có thể tăng trở lại.

Đây cũng là diễn biến đáng chú ý với các doanh nghiệp xuất khẩu niêm yết của Việt Nam trong bối cảnh Mỹ tiếp tục là thị trường xuất khẩu lớn nhất. Theo VIS Rating, các nhóm ngành chịu tác động trực tiếp gồm dệt may, gỗ, điện tử, thép, thủy sản và săm lốp.

Ở nhóm dệt may, MSH có khoảng 80% doanh thu xuất khẩu đến từ Mỹ. Các doanh nghiệp khác như TNG đạt 46%, VGT khoảng 35%, còn TCM đạt 25%.

Trong ngành gỗ, SAV có khoảng một nửa doanh thu xuất khẩu phụ thuộc thị trường Mỹ. PTB ghi nhận tỷ trọng gần 40%, trong khi ACG khoảng 12%.

Ở nhóm thép, NKG xuất khẩu khoảng 24% sản lượng sang Mỹ trong năm 2024; HSG đạt 13% và HPG khoảng 8%.

Trong ngành thủy sản, VHC có khoảng 31% doanh thu đến từ Mỹ, còn FMC đạt khoảng 29%.

Tuy nhiên, giới phân tích cũng lưu ý một rủi ro khác: Khi tác động của thuế quan suy giảm, hàng hóa Trung Quốc có thể lấy lại lợi thế cạnh tranh về giá tại thị trường Mỹ. Điều này khiến áp lực cạnh tranh với doanh nghiệp Việt Nam gia tăng, đặc biệt ở các ngành có biên lợi nhuận thấp và cạnh tranh trực diện như dệt may, gỗ hay điện tử.

Trên thị trường chứng khoán, diễn biến mới có thể hỗ trợ tích cực cho nhóm cổ phiếu xuất khẩu trong ngắn hạn nhờ kỳ vọng đơn hàng phục hồi và chi phí nhập khẩu tại Mỹ giảm bớt. Tuy nhiên, mức độ hưởng lợi thực tế vẫn phụ thuộc vào tiến trình kháng cáo của Chính phủ Mỹ cũng như tốc độ hồi phục nhu cầu tiêu dùng tại thị trường này.