Đại công trường 16 tỷ USD của Việt Nam đối mặt thách thức kép: Nhân lực thiếu hụt, loạt gói thầu bị đội giá

Cảng hàng không quốc tế Long Thành là một trong những dự án trọng điểm quốc gia, được quy hoạch triển khai theo 3 giai đoạn với tổng mức đầu tư khoảng 336.600 tỷ đồng, tương đương hơn 16 tỷ USD.

Riêng giai đoạn 1 có tổng vốn đầu tư hơn 100.000 tỷ đồng, do Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) làm chủ đầu tư. Công suất thiết kế khi hoàn thành đạt 25 triệu hành khách và 1,2 triệu tấn hàng hóa mỗi năm.

Dự án được đặt mục tiêu khai thác thương mại vào cuối năm 2026, tuy nhiên hiện đang đối mặt với hàng loạt áp lực lớn liên quan đến nhân lực, chi phí và tiến độ thi công.

Mới đây, ông Vũ Phạm Nguyên An - Giám đốc Ban Quản lý dự án sân bay Long Thành cho biết dự án đang thiếu hụt nhân lực thi công khi lực lượng lao động thực tế mới chỉ đáp ứng khoảng 60% nhu cầu.

Theo ông An, nhiều gói thầu trọng điểm đã điều chỉnh lại đường găng tiến độ nhằm bảo đảm mục tiêu hoàn thành dự án đúng kế hoạch. Riêng gói thầu thi công nhà ga hành khách hiện có khoảng 3.000 cán bộ, kỹ sư và công nhân tham gia thi công.

Ông An cũng cho biết từ đầu tháng 5, cơ quan chức năng đã thực hiện giải ngân kinh phí cho các nhà thầu, đồng thời tiếp tục hoàn thiện hồ sơ để thanh toán cho các đơn vị còn lại.

Bên cạnh đó, tình trạng thiếu hụt nhân sự ở lực lượng tư vấn thiết kế và tư vấn giám sát tại một số gói thầu cũng gây khó khăn cho công tác quản lý chất lượng, ảnh hưởng tới quy trình thanh toán chung của dự án.

Nguyên nhân thiếu hụt lao động được cho là do hàng loạt dự án hạ tầng trọng điểm đang được triển khai đồng loạt trên cả nước, khiến nhu cầu nhân công xây dựng tăng mạnh, đặc biệt tại khu vực Đồng Nai.

Trong khi đó, điều kiện thi công và sinh hoạt tại công trường sân bay Long Thành vẫn còn nhiều khó khăn. Mặt bằng thi công rộng, nhiều hạng mục triển khai ngoài trời, chịu ảnh hưởng bởi nắng nóng và bụi khiến việc thu hút và duy trì lực lượng lao động gặp nhiều trở ngại.

Không chỉ đối mặt với bài toán nhân sự, dự án còn chịu áp lực lớn từ việc đội giá các gói thầu do chi phí nguyên vật liệu leo thang.

Theo thông tin từ Báo Dân trí, ACV cho biết căng thẳng Trung Đông từ cuối tháng 2 đã khiến giá năng lượng tăng mạnh.

Cụ thể, giá xăng và dầu diesel tăng từ 68% đến 132%, trong khi giá bê tông nhựa tăng từ 50% đến 120%, kéo theo chi phí thực hiện các gói thầu tăng đáng kể. Riêng 6 gói thầu gồm 4.7, 4.8, 4.12, 7.8, 7.8a và 11.5 được ước tính tăng chi phí khoảng 546 tỷ đồng.

Ngoài ra, ACV cũng phản ánh việc công bố giá vật liệu tại địa phương có thời điểm chưa kịp thời; một số nhà cung cấp yêu cầu thanh toán ngay hoặc đặt cọc 100%, gây áp lực lớn về dòng tiền cho các nhà thầu. Chi phí sinh hoạt và vận hành tăng cao cũng khiến giá nhân công tăng từ 6% đến 40%.

Tại cuộc họp kiểm điểm tiến độ dự án sân bay Long Thành đầu tháng 5, Thủ tướng Lê Minh Hưng nhấn mạnh đây là dự án hạ tầng giao thông chiến lược, có quy mô đặc biệt lớn và giữ vai trò trọng điểm quốc gia.

Người đứng đầu Chính phủ yêu cầu kiên quyết xử lý nghiêm các vi phạm theo quy định pháp luật, “không có vùng cấm, không có ngoại lệ”, đồng thời phải có giải pháp kịp thời tháo gỡ khó khăn, không để dự án bị chậm trễ, đình trệ hoặc gián đoạn.

Thủ tướng khẳng định mục tiêu hoàn thành và đưa sân bay Long Thành vào khai thác thương mại trong năm 2026 là nhiệm vụ bắt buộc phải thực hiện.

Do đó, các bộ, ngành, địa phương, chủ đầu tư và các đơn vị liên quan phải tổ chức triển khai quyết liệt, bảo đảm tiến độ, chất lượng và hiệu quả, tuyệt đối không để xảy ra tình trạng chậm trễ, lãng phí hay thất thoát.