Đế chế CP nội chiến: Chủ sở hữu 7 Eleven Thái Lan công khai 'đối đầu' công ty mẹ

Theo Nikkei, CP All sẽ tổ chức đại hội cổ đông bất thường vào ngày 29/05 để bỏ phiếu về kế hoạch này. Diễn biến được xem là phép thử quan trọng đối với tính độc lập của một doanh nghiệp niêm yết nằm trong hệ sinh thái doanh nghiệp gia đình lớn nhất Thái Lan.

Nguồn cơn tranh cãi xuất phát từ tham vọng mở rộng sang lĩnh vực ngân hàng số của CP Group. Năm ngoái, Ngân hàng Trung ương Thái Lan đã cấp ba giấy phép ngân hàng ảo đầu tiên cho CP cùng hai liên doanh khác. Tuy nhiên, để tham gia lĩnh vực này, các tập đoàn phải hợp nhất toàn bộ hoạt động tài chính và tách biệt khỏi mảng kinh doanh phi tài chính nhằm hạn chế xung đột lợi ích.

Hiện CP All sở hữu ba công ty con hoạt động trong lĩnh vực tài chính. Để đáp ứng yêu cầu pháp lý, CP Group muốn tách các đơn vị này khỏi CP All và chuyển về dưới sự quản lý của ACM Holding, công ty con phụ trách tài chính của tập đoàn.

Tuy nhiên, ngày 17/04, hội đồng giám đốc độc lập của CP All đã thông qua nghị quyết phản đối kế hoạch trên và quyết định đưa vấn đề ra biểu quyết tại đại hội cổ đông.

Trong thông báo gửi Sở Giao dịch Chứng khoán Thái Lan, CP All cho biết ba công ty tài chính này đóng vai trò then chốt đối với hoạt động kinh doanh cốt lõi của hệ thống 7 Eleven. Theo công ty, các đơn vị này không chỉ hỗ trợ doanh thu mà còn giúp tăng khả năng cạnh tranh và thúc đẩy tăng trưởng cho toàn bộ mạng lưới bán lẻ.

CP All cũng cảnh báo việc tái cấu trúc có thể làm giảm tính linh hoạt trong vận hành và kéo theo nhiều rủi ro pháp lý phức tạp hơn.

Một trong ba công ty nói trên là Counter Service, đơn vị cung cấp dịch vụ thanh toán trực tiếp tại các cửa hàng 7 Eleven trên toàn quốc. Truyền thông địa phương cho biết ba công ty tài chính hiện đóng góp khoảng 20% lợi nhuận của CP All, nên việc tách khỏi hệ sinh thái hiện tại có thể ảnh hưởng đáng kể đến hoạt động kinh doanh.

Lo ngại của nhà đầu tư nhanh chóng phản ánh lên thị trường khi cổ phiếu CP All có lúc giảm tới 5% trong phiên 20/04, so với mức đóng cửa gần nhất trước đó vào ngày 17/04.

Về phía CP Group, tập đoàn cho rằng việc bước chân vào lĩnh vực ngân hàng số sẽ giúp mở rộng hệ sinh thái tài chính bằng cách tận dụng dữ liệu khách hàng từ các mảng kinh doanh hiện có. Một lãnh đạo cấp cao của tập đoàn cho biết cuối tháng 4 rằng việc tái cấu trúc là yêu cầu bắt buộc để đáp ứng quy định của ngân hàng trung ương.

Vụ việc cũng phản ánh đặc trưng phổ biến tại nhiều tập đoàn gia đình ở Thái Lan và Đông Nam Á, nơi các công ty niêm yết dù hoạt động độc lập trên sàn chứng khoán nhưng vẫn chịu ảnh hưởng mạnh từ cổ đông sáng lập.

Theo khảo sát năm 2022 của Sở Giao dịch Chứng khoán Thái Lan, có tới 451 doanh nghiệp niêm yết tại Thái Lan, tương đương 57% tổng số công ty trên sàn, do gia đình sáng lập hoặc người thân nắm giữ ít nhất 20% cổ phần. Tỷ lệ này tăng mạnh so với mức 43% ghi nhận năm 2017.

Trong báo cáo Đánh giá thị trường vốn Thái Lan năm 2025, Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) cũng bày tỏ lo ngại về mức độ chi phối của các gia đình tại doanh nghiệp Thái Lan. OECD cho rằng cấu trúc sở hữu tập trung đang đặt ra yêu cầu cấp thiết về việc cải thiện chuẩn mực quản trị doanh nghiệp tại nước này.

Các công ty niêm yết chủ chốt thuộc hệ sinh thái CP hiện gồm CP All, CP Foods và True Corporation.

Tại đại hội ngày 29/05, kế hoạch tái cấu trúc cần nhận được tối thiểu 75% số phiếu từ các cổ đông tham dự để được thông qua. Dù các công ty thuộc CP Group đang nắm tổng cộng 36,2% cổ phần tại CP All, nhóm này sẽ không được quyền bỏ phiếu do có lợi ích trực tiếp liên quan đến thương vụ.

Nhiều nhà phân tích nhận định khả năng cao các cổ đông của CP All sẽ bác bỏ đề xuất từ công ty mẹ.

Theo Nikkei Asia