Đề xuất cơ chế đặc thù cho doanh nghiệp quân đội: CTR và VTP đón 'cú hích' dài hạn

Ngày 29/12/2025, Bộ Tư pháp công bố tài liệu thẩm định dự thảo Nghị định quy định cơ chế hoạt động và cơ chế quản lý tài chính đặc thù đối với doanh nghiệp thực hiện nhiệm vụ quân sự, quốc phòng.

Theo Chứng khoán Vietcap, đối với Viettel và các công ty con, đặc biệt là CTR và VTP, khung chính sách này giúp xây dựng lợi thế cạnh tranh bền vững thông qua việc mở rộng và huy động thêm các kênh vốn, đồng thời tạo điều kiện ưu tiên tiếp cận các dự án được chỉ định trong lĩnh vực viễn thông, công nghệ thông tin, hạ tầng số, trung tâm dữ liệu, logistics xuyên biên giới và các lĩnh vực chiến lược khác.

Cụ thể, các công ty con của Viettel và các doanh nghiệp quân đội có thể được tăng vốn điều lệ từ Quỹ Đầu tư phát triển của Nhà nước, qua đó bổ sung thêm kênh vốn mới cho CTR và VTP.

Bên cạnh đó, các doanh nghiệp này có thể huy động vốn thông qua phát hành riêng lẻ, IPO hoặc ESOP theo quy định của Luật Chứng khoán. Trên thực tế, tỷ lệ sở hữu của công ty mẹ có thể bị pha loãng một cách tự nhiên, trừ trường hợp công ty mẹ tham gia mua thêm hoặc tiếp tục rót vốn. Cơ chế này cho phép CTR và VTP huy động vốn hiệu quả trong khi vẫn tuân thủ các quy định về quản lý vốn Nhà nước.

Khung chính sách cũng phát đi tín hiệu ưu tiên chỉ định hoặc chấp thuận cho các doanh nghiệp quân đội đầu tư, vận hành trong một số lĩnh vực trọng điểm, bao gồm: (1) Các dự án quốc phòng, an ninh và đối ngoại quốc phòng; (2) dự án trọng điểm quốc gia; (3) khoa học – công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; (4) điện gió ngoài khơi; và (5) khai thác, chế biến khoáng sản.

Dự thảo Nghị định đồng thời thiết lập cơ chế mua sắm hàng hóa, dịch vụ theo hướng đặc thù, bao gồm: (1) Đặt hàng các công nghệ chiến lược, hoạt động R&D ưu tiên và hạ tầng năng lượng, hạ tầng số mà không bắt buộc kiểm toán độc lập đối với các đơn hàng sản phẩm quốc phòng; và (2) ưu tiên đặt hàng nội bộ cho các công ty con để thực hiện nhiệm vụ được giao.

Theo Vietcap, khung chính sách này sẽ hỗ trợ trực tiếp cho (1) mảng viễn thông (xây dựng hạ tầng và vận hành), xây dựng, cơ điện (M&E) và ICT của CTR; và (2) có thể tạo điều kiện để VTP được phân bổ thêm các dự án logistics xuyên biên giới tiềm năng, như tại Tây Ninh và Quảng Ninh. Đây đều là những lĩnh vực nằm trong danh mục ưu tiên tham gia của doanh nghiệp quân đội, qua đó giúp tăng khả năng tiếp cận và nhận diện các gói thầu chiến lược do Viettel giao.

Ngoài ra, các doanh nghiệp thực hiện dự án theo cơ chế này có thể được ngân sách Nhà nước hỗ trợ một phần hoặc toàn bộ chi phí đầu tư. Điều này được kỳ vọng sẽ cải thiện hiệu quả tài chính, nhờ giảm bớt gánh nặng chi phí vốn vốn thường gắn liền với các dự án mang tính nhiệm vụ, có biên lợi nhuận thấp.

Đáng chú ý, Viettel được cấp quyền thực hiện hoạt động kinh doanh chuyển khẩu hàng hóa mà không cần thông qua cửa khẩu hải quan Việt Nam. Trong trường hợp cơ chế này được mở rộng áp dụng cho toàn tập đoàn, VTP có thể tận dụng để triển khai hoạt động hoàn tất đơn hàng (fulfillment) xuyên biên giới, qua đó rút ngắn thời gian và giảm chi phí vận chuyển trên các tuyến hàng quốc tế. Đây là yếu tố tích cực đối với các dự án như Công viên Logistics Lạng Sơn và Vipo Mall.