Doanh nghiệp Nhật Bản tại Việt Nam báo lãi kỷ lục, chưa từng có trong 16 năm qua

Ngày 26/1, Tổ chức Xúc tiến Thương mại Nhật Bản (JETRO) – Văn phòng TP. HCM công bố kết quả khảo sát thường niên về thực trạng hoạt động của doanh nghiệp Nhật Bản đầu tư ra nước ngoài trong năm tài chính 2025, trong đó Việt Nam tiếp tục ghi nhận nhiều tín hiệu tích cực.

Khảo sát được JETRO triển khai từ ngày 19/8 đến 17/9/2025 tại 20 quốc gia và vùng lãnh thổ, thu về 5.109 phản hồi hợp lệ trên tổng số 12.900 doanh nghiệp được gửi phiếu. Kết quả cho thấy, 67,5% doanh nghiệp Nhật Bản đang hoạt động tại Việt Nam dự báo có lãi trong năm 2025, mức cao nhất kể từ năm 2009. Đáng chú ý, đây là lần đầu tiên sau 5 năm tỷ lệ này vượt mức trung bình của toàn khối ASEAN (65,3%).

Đối với triển vọng kinh doanh năm 2026 so với năm 2025, có 47,6% doanh nghiệp kỳ vọng lợi nhuận sẽ cải thiện. Tuy nhiên, nhóm ngành thiết bị vận tải và linh kiện thiết bị vận tải ghi nhận trên 30% doanh nghiệp lo ngại tình hình kinh doanh có thể xấu đi.

Về kế hoạch trong 1-2 năm tới, 56,9% doanh nghiệp Nhật Bản đầu tư tại Việt Nam cho biết sẽ mở rộng hoạt động, tăng 0,8 điểm phần trăm so với năm trước và tiếp tục dẫn đầu ASEAN trong hai năm liên tiếp. Nguyên nhân chủ yếu đến từ triển vọng xuất khẩu tích cực, nhu cầu thị trường nội địa gia tăng và định hướng tăng cường chức năng bán hàng tại Việt Nam.

Ở chiều ngược lại, tỷ lệ doanh nghiệp dự kiến thu hẹp hoạt động chỉ ở mức 4,2%, trong khi tỷ lệ có ý định di chuyển hoặc rút khỏi Việt Nam sang quốc gia khác rất thấp, chỉ 0,7%.

Liên quan đến tác động từ các biện pháp thuế quan bổ sung của Hoa Kỳ, 33,8% doanh nghiệp Nhật Bản xuất khẩu sang thị trường này dự báo sẽ chịu ảnh hưởng tiêu cực. Dù vậy, phần lớn doanh nghiệp vẫn có xu hướng duy trì hoạt động xuất khẩu.

Khảo sát cũng ghi nhận xu hướng gia tăng thu mua trong nước. Tỷ lệ doanh nghiệp tăng cường mua hàng nội địa đạt 38,1%, tăng 1,5 điểm phần trăm so với năm trước. Đáng chú ý, tỷ lệ thu mua từ các doanh nghiệp địa phương đạt 18,3%, mức cao nhất kể từ khi khảo sát được triển khai, và có tới 49,4% doanh nghiệp mong muốn tiếp tục mở rộng nguồn cung trong nước.

Tuy nhiên, khó khăn lớn nhất được các doanh nghiệp Nhật Bản chỉ ra là vấn đề nhân lực. Có 48,2% doanh nghiệp cho biết việc tuyển dụng trong hai năm gần đây trở nên khó khăn hơn, đặc biệt tại khu vực miền Bắc và trong ngành chế tạo, nơi mức độ cạnh tranh lao động với doanh nghiệp Trung Quốc, Hàn Quốc và Đài Loan ngày càng gia tăng.

Về môi trường đầu tư, doanh nghiệp Nhật Bản đánh giá cao Việt Nam ở các yếu tố như quy mô thị trường, tiềm năng tăng trưởng, chi phí nhân công và sự ổn định chính trị – xã hội. Ngược lại, những rủi ro đáng lo ngại nhất vẫn là thủ tục hành chính còn phức tạp và hệ thống pháp luật chưa đồng bộ, với mức độ quan ngại cao hơn trung bình ASEAN trên 20 điểm.

Ông Okabe Mitsutoshi, Trưởng đại diện JETRO tại TP. HCM nhận định kết quả khảo sát cho thấy triển vọng kinh doanh của doanh nghiệp Nhật Bản tại Việt Nam vẫn duy trì tích cực, song bài toán nhân lực đang nổi lên như một lực cản ngày càng rõ nét đối với hoạt động đầu tư và mở rộng sản xuất.