Dòng vốn đầu cơ từ Trung Quốc đứng sau cơn sốt trên thị trường vàng toàn cầu?

Giá vàng đã tăng vọt lên mức kỷ lục 5.594 USD/ounce vào ngày 29/1 trước khi lao dốc gần 10% chỉ một ngày sau đó - mức điều chỉnh trong ngày lớn nhất trong nhiều thập kỷ. Sau cú sốc đó, kim loại quý này chật vật giữ mốc 5.000 USD. Biên độ dao động như vậy thường không xuất hiện trong một thị trường trú ẩn truyền thống, trừ khi có sự tham gia mạnh của đòn bẩy và dòng vốn đầu cơ ngắn hạn.

Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent đã mô tả diễn biến này là dấu hiệu của “một cơn bùng nổ đầu cơ điển hình”, cho rằng thị trường vàng tại Trung Quốc đang trở nên hỗn loạn, buộc các cơ quan quản lý phải nâng yêu cầu ký quỹ. Từ góc độ quản trị rủi ro, việc tăng margin liên tục thường là phản ứng phòng thủ khi đòn bẩy đã vượt quá ngưỡng an toàn.

Dữ liệu cho thấy dòng tiền vào các quỹ ETF vàng tại Trung Quốc đã tăng hơn gấp đôi kể từ đầu 2025, trong khi khối lượng hợp đồng tương lai bùng nổ. Theo Capital Economics, sự mở rộng nhanh chóng của các sản phẩm tài chính liên quan đến vàng cùng với mức sử dụng đòn bẩy ngày càng cao là công thức cổ điển tạo ra biến động cực đoan. Đây không còn là hành vi phòng thủ, mà mang đặc điểm của giao dịch chiến thuật.

Trên Shanghai Futures Exchange, khối lượng giao dịch bình quân đã tăng vọt lên khoảng 540 tấn/ngày, vượt xa mức trung bình năm trước. Khi khối lượng tăng nhanh hơn tốc độ mở rộng nhu cầu vật chất, thị trường thường bị dẫn dắt bởi dòng tiền tài chính hơn là cung - cầu cơ bản. Trong lịch sử hàng hóa, những giai đoạn như vậy hiếm khi kết thúc một cách êm đềm.

Tuy nhiên, quy kết hoàn toàn cho đầu cơ là cách nhìn phiến diện. Bối cảnh nội địa Trung Quốc tạo ra động lực rất rõ ràng. Thị trường bất động sản suy yếu kéo dài, lãi suất tiền gửi quanh 1%, và kênh đầu tư ra nước ngoài bị hạn chế đã khiến vàng trở thành một trong số ít công cụ bảo toàn giá trị khả dụng cho hộ gia đình. Khi niềm tin vào tài sản truyền thống suy giảm, vàng tự nhiên trở thành “bảo hiểm tài chính”.

Ở cấp độ chiến lược quốc gia, xu hướng giảm phụ thuộc vào USD cũng đóng vai trò quan trọng. Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc đã tăng dự trữ vàng liên tiếp 15 tháng, nâng tổng lượng nắm giữ lên khoảng 2.300 tấn. Trong khi đó, lượng nắm giữ trái phiếu Mỹ lại giảm đáng kể.

Do đó, theo các chuyên gia, việc tái cấu trúc này không phải là giao dịch đầu cơ, mà là tái cân bằng địa chính trị dài hạn.

Theo CNBC