Giữa cuộc đua GDP, doanh nghiệp Thái Lan đang 'bám rễ' sâu thế nào vào kinh tế Việt Nam với hơn 15 tỷ USD, gần 800 dự án?

Doanh nghiệp Thái Lan đang hiện diện thế nào trong các lĩnh vực kinh tế Việt Nam?

Từ ngày 27 đến 29/5, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân sẽ thăm chính thức Thái Lan. Chuyến thăm diễn ra trong bối cảnh quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện giữa hai nước ghi nhận nhiều bước tiến tích cực trên các lĩnh vực chính trị, ngoại giao, kinh tế, quốc phòng - an ninh và giao lưu nhân dân, đồng thời được kỳ vọng tạo thêm xung lực mới cho hợp tác thương mại và đầu tư song phương.

Theo số liệu từ Bộ Ngoại giao, Thái Lan hiện là đối tác thương mại lớn nhất của Việt Nam trong ASEAN. Năm 2025, tổng kim ngạch thương mại song phương đạt 22,1 tỷ USD, tăng 9% so với năm trước. Trong đó, xuất khẩu của Việt Nam đạt khoảng 8,8 tỷ USD, tăng 12,7%, còn nhập khẩu đạt 13,3 tỷ USD, tăng 6,7%.

Đà tăng trưởng tiếp tục được duy trì trong những tháng đầu năm 2026 khi chỉ trong 4 tháng đầu năm, kim ngạch thương mại hai chiều đã đạt gần 8,6 tỷ USD, tăng 24% so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, xuất khẩu của Việt Nam đạt 3,76 tỷ USD, tăng 39%, còn nhập khẩu đạt gần 4,84 tỷ USD, tăng 15%.

Song song với thương mại, dòng vốn FDI từ Thái Lan cũng tiếp tục mở rộng tại Việt Nam. Hiện Thái Lan có 797 dự án đầu tư còn hiệu lực tại Việt Nam với tổng vốn đăng ký khoảng 15,4 tỷ USD, đứng thứ 8 trong số 153 quốc gia và vùng lãnh thổ đầu tư vào Việt Nam và đứng thứ hai trong ASEAN, sau Singapore. Trước đó, Thái Lan bắt đầu đầu tư vào Việt Nam từ năm 1992, nhưng làn sóng vốn chỉ thực sự tăng tốc sau khi Việt Nam gia nhập ASEAN năm 1995.

Dù tổng vốn đầu tư từ Thái Lan chưa thể so sánh với các nhà đầu tư lớn như Hàn Quốc, Nhật Bản hay Singapore, giới chuyên gia cho rằng hiếm có quốc gia nào “bám rễ” sâu vào nền kinh tế Việt Nam như các doanh nghiệp Thái Lan. Dòng vốn của Thái Lan hiện diện ở nhiều lĩnh vực, từ công nghiệp chế biến, vật liệu xây dựng, hóa dầu, nông nghiệp đến bán buôn, bán lẻ, thực phẩm, đồ uống và logistics.

Trong lĩnh vực bán lẻ, Central Retail đang tiếp tục mở rộng mạnh tại Việt Nam. Tập đoàn này cho biết sẽ đầu tư hơn 45 tỷ Baht trong giai đoạn đến năm 2027 để mở rộng hoạt động tại Thái Lan và Việt Nam, tập trung vào hệ thống đại siêu thị, trung tâm thương mại và nền tảng bán lẻ đa kênh. Riêng tại Việt Nam, Central Retail dự kiến mở thêm từ 10 - 12 đại siêu thị và trung tâm mua sắm trong vài năm tới. Sau hàng loạt thương vụ M&A lớn, doanh nghiệp này hiện đang vận hành nhiều thương hiệu quen thuộc với người tiêu dùng Việt Nam như GO!, Tops Market, BigC hay Nguyễn Kim.

Không chỉ mở rộng hệ thống bán lẻ, Central Retail còn thúc đẩy hợp tác thương mại song phương thông qua các chương trình đưa hàng Việt vào hệ thống phân phối tại Thái Lan và quốc tế. Trong năm 2025, doanh nghiệp này đã ký kết chương trình hợp tác với Bộ Công Thương Việt Nam nhằm thúc đẩy tiêu thụ hàng Việt giai đoạn 2026 - 2028.

Trong lĩnh vực công nghiệp và hóa dầu, SCG tiếp tục xem Việt Nam là thị trường chiến lược. Tập đoàn này đã đầu tư vào hàng loạt thương vụ và dự án quy mô lớn tại Việt Nam, nổi bật là Dự án Lọc hóa dầu Long Sơn với tổng vốn hơn 5 tỷ USD. Mặc dù dự án đang tạm dừng hoạt động do ảnh hưởng từ xung đột Trung Đông, SCG cho biết vẫn tiếp tục theo dõi sát tình hình và điều chỉnh kế hoạch vận hành để ứng phó với những biến động toàn cầu. Đồng thời, tập đoàn này cũng công bố kế hoạch đầu tư bổ sung hàng trăm triệu USD vào Tổ hợp Hóa dầu Long Sơn nhằm mở rộng năng lực sản xuất và tối ưu chuỗi cung ứng nguyên liệu công nghiệp tại Việt Nam.

Ở lĩnh vực hạ tầng công nghiệp, Amata tiếp tục mở rộng đầu tư tại Việt Nam. Tại Quảng Ninh, Khu công nghiệp Sông Khoai do Amata đầu tư hiện đã thu hút 25 dự án thứ cấp với tổng vốn gần 3 tỷ USD của nhiều tập đoàn lớn như Foxconn, Jinko Solar, Lite-On, Autoliv hay Yaskawa.

Không dừng lại ở đó, Amata đang lên kế hoạch mở rộng Khu công nghiệp Uông Bí và tiếp tục phát triển Khu công nghiệp Sông Khoai cùng đối tác Nhật Bản Marubeni sau khi Marubeni hoàn tất thủ tục sở hữu 20% cổ phần của Amata Hạ Long. Bên cạnh Amata, một doanh nghiệp Thái Lan khác là WHA cũng đã phát triển hai khu công nghiệp tại Nghệ An nhằm thu hút các nhà đầu tư thứ cấp.

Trong lĩnh vực thực phẩm và nông nghiệp, C.P. Group tiếp tục mở rộng hoạt động với 21 nhà máy tại Việt Nam. Các sản phẩm của doanh nghiệp này hiện hiện diện rộng khắp tại thị trường nội địa, từ thức ăn chăn nuôi đến thực phẩm chế biến và gia cầm.

Trong khi đó, ThaiBev ghi dấu ấn với thương vụ mua cổ phần Sabeco trị giá gần 5 tỷ USD vào năm 2017, cho thấy xu hướng các doanh nghiệp Thái Lan không chỉ coi Việt Nam là thị trường xuất khẩu mà đang từng bước xây dựng hệ sinh thái sản xuất - phân phối - logistics ngay tại chỗ để phục vụ cả thị trường nội địa lẫn xuất khẩu sang ASEAN.

Việt Nam - Thái Lan vừa hợp tác sâu hơn, vừa cạnh tranh thu hút dòng vốn FDI

Theo các chuyên gia, sức hút của Việt Nam đến từ tốc độ tăng trưởng kinh tế ổn định, quy mô dân số trẻ, tầng lớp trung lưu gia tăng nhanh cùng mạng lưới hiệp định thương mại tự do rộng lớn. Ngoài ra, Việt Nam cũng đang nổi lên như một trung tâm sản xuất mới của khu vực trong bối cảnh nhiều tập đoàn quốc tế đẩy mạnh chiến lược đa dạng hóa chuỗi cung ứng ngoài Trung Quốc.

Đáng chú ý, quan hệ kinh tế giữa Việt Nam và Thái Lan hiện không còn dừng ở hoạt động mua bán hàng hóa đơn thuần mà đang chuyển dần sang mô hình hợp tác đầu tư dài hạn, xây dựng chuỗi giá trị và kết nối doanh nghiệp. Các lĩnh vực như năng lượng tái tạo, trung tâm logistics, hạ tầng công nghiệp, thương mại điện tử và bán lẻ hiện đại được xem là những lĩnh vực giàu tiềm năng hợp tác trong giai đoạn tới.

Tuy nhiên, mối quan hệ này cũng mang tính cạnh tranh nhất định khi cả Việt Nam và Thái Lan đều là những điểm đến FDI hàng đầu tại Đông Nam Á. Trong bối cảnh đầu tư nước ngoài vào Thái Lan chịu ảnh hưởng bởi biến động chính trị những năm gần đây, truyền thông Thái Lan từng nhiều lần nhắc tới việc Việt Nam vượt Thái Lan ở một số lĩnh vực công nghiệp và trở thành điểm đến hấp dẫn hơn với dòng vốn quốc tế. Chính vì vậy, Thái Lan đang tính tới việc xây dựng Luật Tích hợp nhằm giảm rào cản và thúc đẩy thu hút FDI để cạnh tranh với Việt Nam.

Dẫu vậy, giới đầu tư nhận định dư địa hợp tác giữa hai nền kinh tế vẫn còn rất lớn, đặc biệt trong bối cảnh các tập đoàn Thái Lan tiếp tục tìm kiếm cơ hội đầu tư ra nước ngoài.

Với vị trí chiến lược của cả hai quốc gia trong tiểu vùng Mekong và ASEAN, Việt Nam và Thái Lan được đánh giá có nhiều điều kiện để trở thành các trung tâm sản xuất, logistics và trung chuyển quan trọng của khu vực Đông Nam Á.

Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu còn nhiều biến động và tăng trưởng của Thái Lan năm 2026 được dự báo ở mức 1,5 - 2%, việc tăng cường hợp tác kinh tế khu vực được xem là lựa chọn mang tính chiến lược đối với cả hai nước.

Chuyến thăm của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm lần này vì vậy không chỉ mang ý nghĩa ngoại giao mà còn được kỳ vọng trở thành “cú hích” quan trọng, mở ra giai đoạn hợp tác kinh tế sâu rộng hơn giữa hai nền kinh tế lớn của Đông Nam Á.