Honda có thể lỗ 16 tỷ USD và phải rút dần khỏi Trung Quốc vì xe điện, riêng Việt Nam vẫn là 'cánh tay đắc lực'

Mới đây, tập đoàn ô tô Nhật Bản Honda Motor cho biết, tổng chi phí phát sinh từ việc đánh giá lại chiến lược phát triển xe điện (EV), bao gồm các khoản lỗ dự kiến trong năm tài chính hiện tại, có thể lên tới 2.500 tỷ yên (khoảng 15,7 tỷ USD). Phần lớn chi phí đến từ việc giảm giá trị và xóa sổ các tài sản đã đầu tư cho kế hoạch sản xuất xe điện trước đó.

Theo thông tin hãng công bố và được AFP dẫn lại, Honda vẫn cho rằng xe điện sẽ là xu hướng chủ đạo của ngành ô tô trong dài hạn. Tuy nhiên, doanh nghiệp thừa nhận môi trường kinh doanh hiện nay đang đặt ra nhiều thách thức cho lộ trình điện khí hóa.

Cụ thể, lợi nhuận mảng ô tô của Honda chịu áp lực từ những thay đổi trong chính sách tại Mỹ, bao gồm việc áp dụng các mức thuế nhập khẩu mới. Đồng thời, việc cắt giảm một số ưu đãi thuế dành cho người mua xe điện và xu hướng nới lỏng các quy định liên quan đến nhiên liệu hóa thạch cũng khiến nhu cầu xe điện tại Bắc Mỹ suy yếu.

Trong bối cảnh đó, Honda đã quyết định hủy kế hoạch ra mắt và phát triển một số mẫu xe điện dự kiến triển khai tại thị trường này nhằm hạn chế rủi ro tài chính khi tốc độ tăng trưởng EV chậm hơn dự kiến.

Ngoài ra, hãng cũng cho biết có thể phải giảm giá trị một số khoản đầu tư tại Trung Quốc do mức độ cạnh tranh ngày càng gay gắt, khi các nhà sản xuất nội địa đang mở rộng nhanh trong lĩnh vực xe điện.

Những điều chỉnh này khiến triển vọng tài chính của Honda thay đổi đáng kể. Doanh nghiệp hiện dự báo lỗ ròng từ 420 tỷ đến 690 tỷ yên cho năm tài chính kết thúc vào cuối tháng 3, thay vì mức lợi nhuận 300 tỷ yên như dự báo trước đó.

Động thái của Honda phản ánh xu hướng điều chỉnh chiến lược đang diễn ra trong ngành công nghiệp ô tô toàn cầu. Trong những năm gần đây, nhiều hãng xe đã đầu tư hàng trăm tỷ USD để điện khí hóa danh mục sản phẩm nhằm đáp ứng các mục tiêu giảm phát thải và quy định môi trường. Tuy nhiên, chi phí sản xuất cao, hạ tầng sạc chưa đồng bộ cùng sự thay đổi chính sách tại một số thị trường lớn khiến tốc độ tăng trưởng của xe điện chậm lại so với kỳ vọng.

Bên cạnh đó, sự cạnh tranh mạnh mẽ từ các nhà sản xuất xe điện mới, đặc biệt tại Trung Quốc, cũng tạo áp lực đáng kể lên biên lợi nhuận của các hãng ô tô truyền thống.

Tại Đông Nam Á, Việt Nam vẫn là một trong những thị trường sản xuất quan trọng của Honda. Sau hơn 30 năm hiện diện, Honda Việt Nam hiện vận hành ba nhà máy sản xuất xe máy, một nhà máy ô tô và hai trung tâm đào tạo lái xe an toàn với khoảng 10.000 cán bộ, công nhân viên.

Honda Việt Nam được cấp giấy phép đầu tư từ năm 1996, là liên doanh giữa Honda Motor (42% vốn), Tổng Công ty Máy Động lực và Máy Nông nghiệp Việt Nam – VEAM (30%) và Asian Honda Motor (28%).

Trong hơn ba thập kỷ hoạt động, doanh nghiệp đã đầu tư khoảng 627 triệu USD vào hệ thống nhà máy sản xuất xe máy và ô tô, cùng hạ tầng phục vụ lực lượng lao động tại Phú Thọ và Ninh Bình.

Không chỉ là doanh nghiệp đóng góp chủ lực cho ngân sách địa phương, Honda Việt Nam còn tạo việc làm cho hơn 10.000 lao động. Riêng năm 2025, công ty đã nộp ngân sách Nhà nước cho tỉnh Phú Thọ hơn 11.880 tỷ đồng.

Hiện nay, tỷ lệ nội địa hóa của xe máy Honda đạt khoảng 97%, trong khi ô tô đạt khoảng 26%. Doanh nghiệp đang sản xuất và kinh doanh 8 dòng xe máy, chiếm khoảng 83% thị phần xe máy, cùng với 9% thị phần ô tô tại Việt Nam. Tỷ lệ xuất khẩu của Honda Việt Nam đạt khoảng 25%.