Hướng dẫn mới nhất về đăng ký người phụ thuộc giảm trừ gia cảnh năm 2026, hàng triệu người lao động cần chú ý

Thuế cơ sở 25 Thành phố Hồ Chí Minh vừa ban hành Công văn 2586/TCS25-NVDTPC năm 2026 nhằm tuyên truyền, hướng dẫn cụ thể về đăng ký mã số thuế và đăng ký người phụ thuộc để được giảm trừ gia cảnh. Văn bản tập trung làm rõ quy trình thực hiện đối với cá nhân có thu nhập từ tiền lương, tiền công, cũng như các trường hợp trực tiếp khai thuế với cơ quan thuế.

Đối với cá nhân ủy quyền cho cơ quan chi trả thu nhập đăng ký thuế

Theo hướng dẫn tại Thông tư 86/2024/TT-BTC, cá nhân nộp thuế thu nhập cá nhân thông qua cơ quan chi trả thu nhập có thể ủy quyền cho đơn vị này đăng ký thuế cho bản thân hoặc cho người phụ thuộc.

Trường hợp trong cùng một kỳ tính thuế, cá nhân có thu nhập tại nhiều nơi thì chỉ được ủy quyền đăng ký tại một cơ quan chi trả thu nhập duy nhất để được cấp mã số thuế.

Sau khi được cấp mã số thuế, cá nhân có trách nhiệm thông báo lại cho các đơn vị chi trả khác để phục vụ việc khấu trừ, kê khai và nộp thuế theo quy định.

Hồ sơ đăng ký thuế trong trường hợp ủy quyền gồm:

- Văn bản ủy quyền theo Mẫu số 41/UQ-ĐKT.

- Bản sao hộ chiếu còn hiệu lực hoặc giấy tờ chứng thực cá nhân hợp pháp khác.

Cơ quan chi trả thu nhập có trách nhiệm tổng hợp thông tin đăng ký thuế của cá nhân theo mẫu 05-ĐK-TH-TCT và thông tin người phụ thuộc theo mẫu 20-ĐK-TH-TCT, sau đó gửi đến cơ quan thuế quản lý trực tiếp. Mã số thuế được cấp sẽ được sử dụng cho việc khấu trừ, kê khai và nộp thuế đúng quy định pháp luật.

Về đăng ký và hồ sơ chứng minh người phụ thuộc

Đối với việc đăng ký và chứng minh người phụ thuộc để được giảm trừ gia cảnh, quy định tại Thông tư 111/2013/TT-BTC nêu rõ: người nộp thuế chỉ phải đăng ký và nộp hồ sơ chứng minh cho mỗi người phụ thuộc một lần trong suốt thời gian được tính giảm trừ.

Trường hợp thay đổi nơi làm việc hoặc nơi kinh doanh, người nộp thuế phải thực hiện đăng ký và nộp hồ sơ chứng minh lại như trường hợp đăng ký lần đầu.

Với cá nhân có thu nhập từ tiền lương, tiền công trên 9 triệu đồng/tháng, để được tính giảm trừ gia cảnh đối với người phụ thuộc, người nộp thuế phải nộp hai bản đăng ký người phụ thuộc cho tổ chức trả thu nhập.

Đơn vị trả thu nhập lưu giữ một bản và nộp một bản cho cơ quan thuế trực tiếp quản lý cùng thời điểm nộp tờ khai thuế thu nhập cá nhân của kỳ khai thuế đó.

Riêng cá nhân trực tiếp khai thuế với cơ quan thuế thì nộp một bản đăng ký người phụ thuộc cho cơ quan thuế cùng thời điểm nộp tờ khai thuế.

Quy định hiện hành cũng xác định rõ, người có thu nhập từ kinh doanh, tiền lương, tiền công từ 9 triệu đồng/tháng trở xuống không phải khai người phụ thuộc. Trong khi đó, cá nhân có thu nhập trên mức này muốn được giảm trừ gia cảnh phải thực hiện đăng ký theo mẫu ban hành kèm văn bản hướng dẫn quản lý thuế.

Với cá nhân trực tiếp khai thuế với cơ quan thuế

Trường hợp cá nhân không nộp thuế thông qua cơ quan chi trả thu nhập hoặc không ủy quyền cho cơ quan chi trả đăng ký thuế, việc đăng ký thuế được thực hiện trực tiếp với cơ quan thuế theo điểm c khoản 2 Điều 22 Thông tư 86/2024/TT-BTC.

Cụ thể, hồ sơ được nộp tại Cục Thuế nơi cá nhân làm việc đối với cá nhân cư trú có thu nhập do các tổ chức quốc tế, Đại sứ quán, Lãnh sự quán tại Việt Nam chi trả nhưng chưa thực hiện khấu trừ thuế; hoặc tại Cục Thuế nơi phát sinh công việc tại Việt Nam đối với cá nhân có thu nhập do tổ chức, cá nhân từ nước ngoài chi trả.

Thuế cơ sở 25 Thành phố Hồ Chí Minh thông báo để các doanh nghiệp, tổ chức, cơ quan, đơn vị trên địa bàn biết và thực hiện đúng quy định.

Trong một diễn biến liên quan, Cục Quản lý, giám sát chính sách thuế, phí và lệ phí (Bộ Tài chính) mới đây cho biết Bộ Tài chính đang xây dựng dự thảo thông tư quy định chi tiết một số điều của Luật Thuế thu nhập cá nhân 2025 và hướng dẫn thực hiện nghị định liên quan. Trong đó, cơ quan này sẽ rà soát, nghiên cứu điều chỉnh mức thu nhập làm căn cứ xác định người phụ thuộc, bảo đảm phù hợp hơn với tình hình kinh tế - xã hội và mức sống của người dân trong giai đoạn mới.

“

Theo Cục Thống kê, năm 2025, dân số của Việt Nam tăng thêm khoảng 1 triệu người so với năm 2024, đạt mức 102,3 triệu người. Số người trong độ tuổi lao động (15-59 tuổi) chiếm gần 63% tổng dân số, Việt Nam hiện đang trong giai đoạn cơ cấu “dân số vàng”.