IEA đề xuất: Chỉ cần mỗi người làm việc tại nhà 1 ngày/tuần, thế giới tiết kiệm được 170.000 thùng dầu mỗi ngày

Trong bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu rung lắc mạnh bởi xung đột tại Trung Đông, Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) ngày 20/3 đã đồng loạt đưa ra một loạt khuyến nghị khẩn cấp, hướng tới cả Chính phủ, doanh nghiệp và người dân nhằm giảm áp lực từ giá xăng dầu leo thang và những gián đoạn nguồn cung chưa từng có.

Theo IEA, nguyên nhân chính khiến thị trường rơi vào trạng thái căng thẳng là do các biến động địa chính trị tại khu vực “rốn dầu” thế giới.

Cuộc xung đột tại Trung Đông từ cuối tháng 2 đã dẫn đến việc phong tỏa eo biển Hormuz - tuyến vận chuyển khoảng 20% lượng dầu toàn cầu.

Việc gián đoạn dòng chảy huyết mạch này khiến nguồn cung sụt giảm nghiêm trọng, đẩy giá dầu thô vượt ngưỡng 100 USD/thùng, có thời điểm chạm tới 119 USD, kéo theo giá các sản phẩm như diesel, nhiên liệu bay và khí hóa lỏng tăng mạnh.

IEA nhận định đây là “sự gián đoạn nguồn cung lớn nhất trong lịch sử thị trường dầu mỏ toàn cầu”. Trước tình hình này, tổ chức đã đưa ra 10 khuyến nghị mang tính tức thời, tập trung chủ yếu vào lĩnh vực giao thông đường bộ - vốn chiếm khoảng 45% nhu cầu tiêu thụ dầu toàn cầu. Các biện pháp được thiết kế để có thể triển khai ngay, từ cấp độ chính sách cho tới hành vi tiêu dùng hàng ngày.

Cụ thể, IEA khuyến khích làm việc từ xa nhằm giảm nhu cầu đi lại, đồng thời đề xuất giảm tốc độ tối đa trên các tuyến cao tốc ít nhất 10 km/h để tiết kiệm nhiên liệu.

Người dân được khuyến nghị tăng cường sử dụng phương tiện công cộng, đi chung xe và hạn chế di chuyển bằng đường hàng không nếu có lựa chọn thay thế.

Bên cạnh đó, các Chính phủ có thể cân nhắc áp dụng biện pháp hạn chế xe cá nhân theo ngày tại các đô thị lớn hoặc khuyến khích chuyển đổi sang các giải pháp tiêu thụ năng lượng hiệu quả hơn, như sử dụng bếp điện.

Giám đốc điều hành IEA, Fatih Birol, cho biết bên cạnh việc tung ra đợt xả dầu dự trữ khẩn cấp lớn nhất lịch sử, tổ chức này đang phối hợp chặt chẽ với các Chính phủ và các quốc gia sản xuất – tiêu thụ năng lượng lớn nhằm ổn định thị trường.

Ngày 11/3, các nước thành viên IEA đã thống nhất xuất kho tới 400 triệu thùng dầu từ dự trữ chiến lược, trong đó Mỹ đóng góp phần lớn.

Song song với các giải pháp phía cung, IEA nhấn mạnh vai trò của các biện pháp phía cầu - tức thay đổi hành vi tiêu dùng - như một “lá chắn” tức thời giúp giảm áp lực lên giá năng lượng và bảo vệ người tiêu dùng trước nguy cơ lạm phát lan rộng.

Thực tế, nhiều quốc gia đã bắt đầu triển khai các giải pháp tương tự.

Tại Philippines, Chính phủ áp dụng tuần làm việc 4 ngày tại các cơ quan nhà nước nhằm giảm tiêu thụ nhiên liệu và điện năng.

Thái Lan yêu cầu công chức làm việc tại nhà, hạn chế sử dụng điều hòa dưới 27°C và khuyến khích đi chung xe.

Tại Ấn Độ, một số doanh nghiệp buộc phải cắt giảm tới 50% công suất để thích ứng với tình trạng thiếu hụt năng lượng.

Tại Việt Nam, từ ngày 9/3, Bộ Công Thương cũng đã khuyến khích doanh nghiệp triển khai làm việc từ xa nhằm tiết kiệm năng lượng.

Theo ước tính trước đây của IEA, nếu mỗi người có thể làm việc tại nhà một ngày mỗi tuần, nhu cầu dầu cho vận tải đường bộ có thể giảm khoảng 1% mỗi năm, tương đương 170.000 thùng/ngày. Nếu tăng lên 3 ngày/tuần, con số này có thể lên tới 500.000 thùng/ngày.

Dù giá dầu thế giới trong phiên ngày 20/3 đã giảm nhẹ hơn 1%, với dầu Brent và WTI dao động quanh mức 93-107 USD/thùng, nhưng tính từ đầu xung đột, giá vẫn tăng khoảng 30-40%.

IEA cho rằng việc khôi phục hoạt động vận chuyển qua eo biển Hormuz sẽ là yếu tố then chốt để hạ nhiệt thị trường. Trong thời gian chờ đợi, việc đồng thời triển khai các giải pháp từ cả phía cung và cầu được xem là hướng đi bắt buộc để hạn chế tác động lan rộng của cuộc khủng hoảng năng lượng hiện nay.