Iran ồ ạt tấn công nhà máy lọc dầu, thế giới đứng trước cú sốc năng lượng mới

Iran đã mở rộng các cuộc tấn công sang nhiều quốc gia vùng Vịnh trong đêm và rạng sáng thứ Sáu, chỉ vài giờ sau khi Tổng thống Donald Trump tiếp tục đưa ra cảnh báo cứng rắn nhằm gây sức ép buộc Tehran phải bước vào đàm phán hòa bình.

Một cuộc tấn công bằng thiết bị không người lái đã gây hỏa hoạn tại nhà máy lọc dầu Mina Al Ahmadi ở Kuwait. Truyền thông địa phương cho biết chưa ghi nhận thương vong và lực lượng chức năng đang nỗ lực khống chế đám cháy. Ngoài ra, một nhà máy điện và khử mặn nước cũng bị tấn công, khiến một số hạng mục bị hư hại.

Tại Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất, Abu Dhabi buộc phải tạm dừng hoạt động tại cơ sở khí đốt Habshan để xử lý đám cháy do mảnh vỡ từ một vụ đánh chặn tên lửa gây ra. Trong khi đó, Saudi Arabia cho biết đã đánh chặn thành công nhiều thiết bị bay không người lái trong sáng sớm cùng ngày.

Diễn biến leo thang xảy ra trong bối cảnh ông Donald Trump đăng tải video một cây cầu bị phá hủy và cảnh báo “sẽ còn nhiều hơn nữa” nếu Iran không chấp nhận một thỏa thuận chấm dứt xung đột. Cuộc chiến hiện đã kéo dài gần 5 tuần và trở thành một trong những nguyên nhân chính gây ra khủng hoảng năng lượng toàn cầu.

Phía Iran vẫn giữ lập trường cứng rắn. Ngoại trưởng Abbas Araghchi tuyên bố các cuộc tấn công vào cơ sở dân sự “sẽ không khiến người Iran đầu hàng”. Tehran cũng chưa cho thấy dấu hiệu chấp nhận các điều kiện từ phía Mỹ và Israel, đồng thời đưa ra những yêu cầu riêng được cho là khó có thể được chấp thuận.

Theo CNN, khoảng một nửa số bệ phóng tên lửa của Iran vẫn còn hoạt động, bất chấp hơn 12.000 cuộc không kích từ Mỹ và Israel kể từ khi chiến sự bùng phát vào cuối tháng 2. Ngoài ra, nước này vẫn sở hữu hàng nghìn drone tấn công một chiều, cho thấy năng lực quân sự chưa bị suy giảm đáng kể.

Trong khi đó, Tổng thống Donald Trump phát tín hiệu có thể rút lực lượng Mỹ khỏi xung đột trong vòng 2 đến 3 tuần tới, ngay cả khi eo biển Hormuz – tuyến vận chuyển khoảng 20% nguồn cung dầu và khí tự nhiên hóa lỏng toàn cầu vẫn chưa được khơi thông hoàn toàn.

Động thái này khiến các đồng minh của Mỹ tại châu Âu, Trung Đông và châu Á gia tăng nỗ lực tìm giải pháp mở lại tuyến hàng hải chiến lược này. Hơn 40 quốc gia đã tổ chức họp trực tuyến để bàn phương án, trong bối cảnh giá năng lượng và hàng hóa tăng mạnh suốt tháng qua.

Theo các nguồn tin, nhiều nước cho rằng bất kỳ thỏa thuận ngừng bắn nào cũng cần bao gồm giải pháp cho eo biển Hormuz. Tuy nhiên, cuộc họp cũng cho thấy các quốc gia đang chuẩn bị cho kịch bản phải tự hành động mà không có sự tham gia của Mỹ.

Một số nước như Pháp và Anh nhận định giải pháp quân sự khó mang lại hiệu quả lâu dài và nhấn mạnh nhu cầu cấp thiết của một lệnh ngừng bắn. Trong bối cảnh đó, nguy cơ gián đoạn nguồn cung năng lượng vẫn hiện hữu, tiếp tục gây áp lực lớn lên thị trường toàn cầu.