Kinh tế Trung Quốc mắc kẹt trong 'vòng xoáy' giảm phát, doanh nghiệp chật vật thắt lưng buộc bụng

Lạm phát tiêu dùng của Trung Quốc trong tháng 1 tăng thấp hơn kỳ vọng, trong khi tình trạng giảm phát giá sản xuất tiếp tục dai dẳng, cho thấy áp lực giảm phát vẫn hiện hữu trong bối cảnh thiếu các biện pháp kích thích mạnh tay hơn.

Theo số liệu công bố ngày 11/2 của Cục Thống kê Quốc gia Trung Quốc, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 1 tăng 0,2% so với cùng kỳ năm trước, thấp hơn mức dự báo tăng 0,4% trong khảo sát của Reuters. Trước đó, CPI tháng 12 tăng 0,8% – mức cao nhất trong gần ba năm.

So với tháng trước, giá tiêu dùng tăng 0,2%, cũng thấp hơn dự báo tăng 0,3% của các nhà kinh tế.

CPI lõi, không bao gồm các mặt hàng có giá biến động mạnh như thực phẩm và năng lượng, tăng 0,8% so với cùng kỳ, giảm tốc so với mức 1,2% ghi nhận trong tháng 12.

Trong khi đó, chỉ số giá sản xuất (PPI) của Trung Quốc giảm 1,4% so với cùng kỳ năm trước, khả quan hơn đôi chút so với dự báo giảm 1,5%, đồng thời cải thiện so với mức giảm 1,9% của tháng 12, theo dữ liệu chính thức.

Tính theo tháng, giá sản xuất tăng 0,4%, ghi nhận tháng cải thiện thứ tư liên tiếp, một phần nhờ đà tăng mạnh của giá vàng toàn cầu trong những tháng gần đây.

Ông Zhiwei Zhang, Chủ tịch kiêm Kinh tế trưởng của Pinpoint Asset Management, cho rằng số liệu bị "thay đổi" bởi thời điểm Tết Nguyên đán, năm nay rơi vào giữa tháng 2, trong khi năm ngoái diễn ra vào tháng 1. “Sự lệch pha này khiến việc diễn giải các dữ liệu kinh tế vĩ mô trở nên khó khăn”, ông Zhang nhận định.

Cùng quan điểm, ông Zavier Wong, chuyên gia phân tích thị trường tại eToro, cho biết tháng 1 năm ngoái đã phản ánh rõ tác động tăng giá do kỳ nghỉ lễ, trong khi tháng 1 năm nay thì không. “Sẽ hợp lý hơn nhiều nếu xem xét dữ liệu của tháng 1 và tháng 2 như một giai đoạn chung, thay vì tách riêng để phân tích”, ông Wong nói.

Tình trạng giảm phát giá bán tại nhà máy đã kéo dài hơn ba năm, gây áp lực lên lợi nhuận của các nhà sản xuất, trong bối cảnh niềm tin tiêu dùng yếu và các gián đoạn sản xuất xuất phát từ chính sách thương mại của Mỹ trong phần lớn năm ngoái.

Nền kinh tế lớn thứ hai thế giới tăng trưởng 5% trong năm vừa qua, phù hợp với mục tiêu chính thức của đất nước, nhờ xuất khẩu duy trì đà tăng sang các thị trường ngoài Mỹ.

Tuy nhiên, Trung Quốc vẫn gặp khó trong việc thoát khỏi áp lực giảm phát kể từ sau đại dịch, do chịu tác động từ cuộc khủng hoảng kéo dài trong lĩnh vực bất động sản và triển vọng việc làm kém chắc chắn.

Chính quyền đã tìm cách kiềm chế các cuộc chiến giá trong nhiều ngành, nơi tình trạng dư thừa công suất dẫn đến nguồn cung hàng hóa dồi dào và buộc doanh nghiệp phải giảm giá.

Trong một báo cáo công bố cùng ngày, ông Chetan Ahya, Kinh tế trưởng khu vực châu Á của Morgan Stanley, cho biết các nhà hoạch định chính sách Trung Quốc ưu tiên đầu tư làm động lực tăng trưởng chủ đạo, trong khi các biện pháp kích thích tiêu dùng chỉ được xem là “cú hích một lần”, do làm gia tăng gánh nặng nợ công.

Áp lực giảm phát cùng với sự suy yếu của thị trường bất động sản đã khiến tỷ lệ thu ngân sách trên GDP của Trung Quốc giảm 4,8 điểm phần trăm kể từ năm 2021, xuống còn 17,2%. Trong khi đó, tỷ lệ nợ công trên GDP đã tăng thêm 40 điểm phần trăm kể từ năm 2019, lên mức 116% vào năm 2025.

Dù vậy, con số này vẫn thấp hơn tỷ lệ nợ liên bang trên GDP của Mỹ, dự kiến ở mức 124% trong năm 2025, theo dữ liệu chính thức.

Giới chức cấp cao Trung Quốc dự kiến sẽ công bố các mục tiêu kinh tế cho năm nay tại kỳ họp Quốc hội diễn ra vào tháng tới.

Trong báo cáo chính sách công bố hôm 10/2 Ngân hàng Trung ương Trung Quốc tái khẳng định quyết tâm thực thi chính sách tiền tệ “nới lỏng phù hợp” nhằm hỗ trợ nền kinh tế và định hướng mặt bằng giá tiến tới “phục hồi ở mức hợp lý”.

Tham khảo CNBC