Lãi suất quý 2/2026 dự báo sẽ giảm dần, nhà đầu tư nên làm gì với 'dòng tiền nhàn rỗi'

Tại Đại hội đồng cổ đông thường niên năm 2026 diễn ra chiều 22/4 ông Nguyễn Đức Vinh, Tổng giám đốc VPBank đưa ra dự báo, xu hướng lãi suất huy động có thể trong quý 2, đầu quý 3 sẽ giảm dần.

Nhắc tới cuộc họp mới đây giữa tân Thống đốc Ngân hàng Nhà nước với lãnh đạo các ngân hàng, ông Vinh cũng cho biết, tinh thần, chủ trương thể hiện rất rõ là sẽ bình ổn lãi suất.

"Tin rằng với những biện pháp của Ngân hàng Nhà nước cùng sự đồng lòng của các ngân hàng, lãi suất có thể đi ngang trong một thời gian, sau đó giảm dần, từ đó mới tạo ra các điều kiện để giảm lãi suất cho vay, hỗ trợ cho nền kinh tế", ông Vinh nói.

Trong bối cảnh mặt bằng lãi suất ngân hàng tại Việt Nam ghi nhận xu hướng giảm rõ rệt đã đặt người dân và các nhà đầu tư trước một bài toán nan giải về việc quản lý dòng tiền nhàn rỗi.

Khi kênh gửi tiết kiệm vốn được coi là "vịnh tránh bão" an toàn nhất nay không còn duy trì được sức hấp dẫn về lợi nhuận như trước, một làn sóng dịch chuyển vốn đã bắt đầu hình thành, tìm kiếm những cơ hội sinh lời mới từ vàng, chứng khoán cho đến bất động sản và sản xuất kinh doanh.

Sự thay đổi này không đơn thuần là phản ứng nhất thời trước biến động lãi suất mà còn phản ánh sự thay đổi sâu sắc trong tư duy phân bổ tài sản của nhà đầu tư trong một môi trường kinh tế đầy biến động.

Trao đổi trong talkshow diễn ra mới đây do VTC News thực hiện, Chuyên gia kinh tế - TS. Bùi Ngọc Sơn đã đưa ra lời khuyên, ở những thời điểm thị trường có nhiều biến số khó lường, các nhà đầu tư không nên quá lạm dụng khái niệm "đầu tư" theo nghĩa tìm kiếm lợi nhuận đột phá, mà thay vào đó nên tập trung vào việc tìm kiếm những nơi trú ẩn an toàn.

Ông cho rằng nếu một ngân hàng đưa ra mức lãi suất khoảng 7-8% trong khi lạm phát được kiểm soát ở mức 4-5%, thì mức sinh lời thực dương khoảng 2-3% vẫn là một kết quả chấp nhận được để đổi lấy sự an tâm tuyệt đối.

TS. Bùi Ngọc Sơn cũng đặc biệt lưu ý nhà đầu tư cần phải chọn lọc kỹ lưỡng, chỉ nên gửi gắm dòng vốn vào những ngân hàng lớn, có uy tín và không tham gia vào cuộc chạy đua lãi suất quá mức, bởi lãi suất càng cao thường đi kèm với rủi ro tiềm ẩn càng lớn.

Sự dịch chuyển dòng tiền hiện nay, theo các chuyên gia, đang diễn ra theo ba hướng chủ đạo nhằm tối ưu hóa lợi nhuận trong môi trường lãi suất thấp.

- Hướng thứ nhất nhắm vào các tài sản tăng trưởng như chứng khoán và bất động sản, vốn là những kênh rất nhạy cảm và thường hưởng lợi khi chi phí vốn giảm xuống.

- Hướng thứ hai là các tài sản phòng thủ, trong đó vàng và ngoại tệ trở thành lựa chọn ưu tiên khi các yếu tố địa chính trị hoặc kinh tế thế giới xuất hiện những bất ổn.

- Cuối cùng là các kênh trung gian như quỹ đầu tư hoặc trái phiếu chất lượng cao, giúp nhà đầu tư tìm thấy điểm cân bằng giữa rủi ro và lợi nhuận mà không cần phải trực tiếp tham gia quản lý tài sản.

Về thị trường vàng, một kênh đầu tư truyền thống của người Việt, TS. Bùi Ngọc Sơn quan sát thấy một quy luật thú vị về sự hoán đổi dòng vốn. Trong quá khứ, khi giá bất động sản tăng cao, người dân thường có xu hướng bán vàng để chuyển sang đầu tư đất đai, và ngược lại. Tuy nhiên, ở thời điểm hiện tại, khi giá vàng đã neo ở mức rất cao, việc đổ toàn bộ vốn vào kênh này để kiếm lời ngắn hạn được ông đánh giá là vô cùng khó khăn.

Thay vào đó, ông gợi ý một cách tiếp cận đa dạng hóa hơn. Nếu nhà đầu tư vẫn tin tưởng vào đà tăng của vàng, có thể phân bổ một phần vốn vào kim loại quý này, phần còn lại vẫn nên duy trì tại ngân hàng để chờ đợi những cơ hội thực sự rõ nét từ nền kinh tế thực.

Bên cạnh các kênh tài chính, dòng tiền nhàn rỗi đang có xu hướng quay trở lại phục vụ hoạt động sản xuất kinh doanh, một hướng đi được đánh giá là bền vững và gắn liền với các động lực tăng trưởng dài hạn như kinh tế xanh, chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo.

TS. Bùi Ngọc Sơn phân tích rằng đầu tư vào sản xuất kinh doanh cần dựa trên những tín hiệu thực tế từ thị trường, chẳng hạn như việc đón đầu các dự án công nghiệp hoặc sự dịch chuyển của các nhà đầu tư lớn vào một địa phương.

Khi thấy có triển vọng về việc làm và nhu cầu tiêu dùng tăng lên, lúc đó việc vay vốn ngân hàng để mở rộng kinh doanh hay xây dựng hạ tầng cho thuê mới thực sự mang lại hiệu quả. Ngược lại, nếu môi trường kinh tế còn trầm lắng, việc "ngồi im chờ đợi" và giữ tiền an toàn trong ngân hàng đôi khi lại là chiến lược khôn ngoan nhất.

Một điểm đáng chú ý khác trong tư duy đầu tư hiện đại là việc mở rộng danh mục sang các loại ngoại tệ tiềm năng. TS. Bùi Ngọc Sơn đưa ra lời khuyên rằng nhà đầu tư có thể cân nhắc đến những đồng tiền đang ở mức giá rẻ nhưng thuộc về những nền kinh tế và thể chế chính trị ổn định, ví dụ như đồng Yên Nhật.

Mặc dù có thể gặp khó khăn nhất thời, nhưng khi các xung đột địa chính trị qua đi và kinh tế ổn định trở lại, giá trị của các đồng tiền này sẽ hồi phục, mang lại lợi nhuận cho những người có tầm nhìn dài hạn. Đây là một cách tiếp cận mang tính chiến lược, thay vì chỉ tập trung vào những biến động ngắn hạn trong nước.

Trong bối cảnh Chính phủ đang tích cực thúc đẩy các chính sách hỗ trợ doanh nghiệp, nhiều chuyên gia về tài chính cũng khuyến nghị nhà đầu tư có thể dành khoảng 20-30% nguồn vốn cho các hoạt động khởi nghiệp hoặc đầu tư kinh doanh trực tiếp. Tuy nhiên, đây không phải là cuộc chơi dành cho đám đông theo phong trào. Việc đưa vốn vào kinh doanh đòi hỏi sự chuẩn bị kỹ lưỡng về năng lực quản trị dòng tiền, mô hình kinh doanh và khả năng thực thi thực tế.

Dù lãi suất giảm tạo ra cảm giác tiền đang "rẻ" hơn, nhưng thực tế việc tiếp cận vốn, đặc biệt là vốn vay cho các hoạt động đầu cơ, vẫn được kiểm soát chặt chẽ nhằm đảm bảo ổn định vĩ mô và kiểm soát lạm phát.

Điều này buộc nhà đầu tư phải thận trọng hơn, tránh tâm lý chạy theo đám đông hoặc kỳ vọng vào những khoản lợi nhuận nhanh chóng trong ngắn hạn. Bài toán đầu tư hiện nay đã chuyển dịch từ việc chọn kênh nào sinh lời cao nhất sang việc thiết lập một cấu trúc danh mục thông minh nhất.