Lợi nhuận doanh nghiệp tăng gần 35% trong quý I/2026, chứng khoán Việt còn rẻ?

Theo thống kê của Chứng khoán Thiên Việt, nhóm doanh nghiệp phi tài chính tăng trưởng 55,2%, còn nhóm tài chính gồm ngân hàng, chứng khoán và bảo hiểm tăng 12%.

Nếu loại trừ nhóm doanh nghiệp thuộc hệ sinh thái Vingroup (Vingroup, Vinhomes, Vincom Retail, Vinpearl và VEFAC), tăng trưởng lợi nhuận toàn thị trường vẫn đạt 33,8%. Xu hướng phục hồi diễn ra trên diện rộng thay vì chỉ tập trung ở một số cổ phiếu.

Xét theo nhóm vốn hóa, VN30 tăng trưởng lợi nhuận 48% trong quý I nhờ đóng góp từ Vinhomes, Hòa Phát và VietinBank. Trong khi đó, nhóm vốn hóa vừa (VNMID) ghi nhận mức tăng trưởng cao nhất, đạt 85,9%, với các động lực chính đến từ BSR, Novaland và PNJ.

Xét theo ngành kinh doanh, có tới 18/19 nhóm ngành ghi nhận lợi nhuận tăng trưởng trong quý đầu năm. Trong đó, bất động sản, dầu khí, ngân hàng và nhóm điện - nước - xăng dầu khí đốt là các ngành đóng góp lớn nhất về giá trị tuyệt đối vào mức tăng trưởng chung của thị trường.

Ở nhóm bất động sản, lợi nhuận tăng 32,2% so với cùng kỳ, chủ yếu nhờ hoạt động chuyển nhượng các thương vụ bán buôn quy mô lớn của nhóm Vingroup. Riêng Vinhomes (VHM) ghi nhận lợi nhuận tăng tới 850% nhờ các giao dịch bán lô lớn tại các dự án Vinhomes Ocean Park 2 & 3 và Green Paradise.

Ngành dầu khí là điểm sáng nổi bật nhất về tốc độ tăng trưởng khi lợi nhuận toàn ngành tăng hơn 603% so với cùng kỳ. Động lực chính đến từ BSR với lợi nhuận đạt 8.266 tỷ đồng, gấp gần 20 lần cùng kỳ, hưởng lợi từ biên lợi nhuận giữa dầu thô và sản phẩm tinh chế (crack spread) tăng mạnh cùng hiệu suất vận hành cao trong bối cảnh giá dầu Brent leo thang do xung đột Trung Đông.

Trong khi đó, với nhóm điện, nước, xăng dầu và khí đốt, lợi nhuận tăng 38,1% so với cùng kỳ, với đóng góp lớn từ PV Power (POW) và EVNGENCO3 (PGV). TVS Research cho biết, EVNGENCO3 ghi nhận lợi nhuận tăng 658% nhờ biên lợi nhuận cải thiện. Đồng thời, cụm điện khí Phú Mỹ của công ty được hỗ trợ bởi nguồn khí trong nước ổn định, giúp doanh nghiệp không cần sử dụng LNG nhập khẩu trong quý.

Ở chiều ngược lại, công nghệ thông tin là ngành duy nhất ghi nhận diễn biến kém tích cực, chủ yếu đến từ Saigontel khi doanh nghiệp này không còn ghi nhận khoản lợi nhuận đột biến từ chuyển nhượng bất động sản khu công nghiệp như cùng kỳ, khiến lợi nhuận giảm tới 99%. Trong khi đó, FPT vẫn duy trì tăng trưởng lợi nhuận ổn định nhờ mảng dịch vụ công nghệ thông tin tại thị trường nước ngoài và chuyển đổi số tiếp tục tăng trưởng hai chữ số.

Đối với nhóm ngân hàng, lợi nhuận quý I/2026 đạt hơn 73.262 tỷ đồng, tăng 11,5% so với cùng kỳ. Tuy nhiên, vấn đề hiện hữu là áp lực chi phí vốn gia tăng khi tăng trưởng tín dụng vượt xa tốc độ tăng tiền gửi khách hàng. Biên lãi ròng (NIM) toàn ngành giảm còn 2,95%, đồng thời tỷ lệ CASA cũng giảm về 20,04%, cho thấy dư địa cải thiện chi phí vốn từ tiền gửi không kỳ hạn đang thu hẹp.

TTCK vẫn duy trì mức hấp dẫn tương đối

Từ góc độ tăng trưởng lợi nhuận, VNDirect nhận định triển vọng tăng trưởng năm 2026 tiếp tục được hỗ trợ bởi một số yếu tố như: tăng trưởng GDP duy trì xu hướng tích cực; hoạt động sản xuất, kinh doanh cải thiện nhờ chính sách tài khóa mở rộng có chọn lọc; khu vực kinh tế tư nhân được thúc đẩy; dòng vốn FDI duy trì khả quan và tiêu dùng trong nước dần phục hồi.

Bên cạnh đó, việc điều hành chính sách tiền tệ theo hướng linh hoạt, cân đối giữa mục tiêu tăng trưởng và ổn định vĩ mô cũng được kỳ vọng góp phần hỗ trợ hoạt động của doanh nghiệp trong bối cảnh áp lực tỷ giá có dấu hiệu hạ nhiệt.

Trên phương diện định giá, P/E trượt 12 tháng của VN-Index hiện giảm về khoảng 13,8 lần, thấp hơn mức trung bình 10 năm (khoảng 15,4 lần). Diễn biến này phần nào phản ánh sự cải thiện lợi nhuận doanh nghiệp trong quý I/2026. Dù mặt bằng định giá chưa được xem là ở vùng thấp, thị trường vẫn đang được hỗ trợ bởi kỳ vọng nâng hạng và triển vọng tăng trưởng lợi nhuận duy trì tích cực trong năm nay.

“Với giả định lợi nhuận của các doanh nghiệp niêm yết tiếp tục tăng khoảng 14% trong năm 2026, P/E dự phóng của VN-Index có thể giảm về quanh mức 13 lần, qua đó duy trì sức hấp dẫn tương đối của thị trường chứng khoán Việt Nam”, nhóm phân tích của VNDirect nhận định.