Masan 'mở khóa' 22 triệu cổ phiếu MSR: Nhà đầu tư tranh mua trong làn sóng AI và khoáng sản chiến lược

Công ty Cổ phần Tập đoàn Masan (mã chứng khoán MSN) vừa công bố hoàn tất giai đoạn đầu trong kế hoạch bán cổ phần tại Masan High-Tech Materials (MSR). Tổng cộng gần 22 triệu cổ phiếu được chuyển nhượng thành công, tương đương 2% lượng cổ phiếu đang lưu hành của doanh nghiệp.

Sau giao dịch, tỷ lệ sở hữu của Masan tại Masan High-Tech Materials giảm từ khoảng 94,89% xuống 92,89%, đồng thời tỷ lệ cổ phiếu tự do chuyển nhượng (free float) tăng lên 7,11% — một bước đi được xem là nhằm chuẩn bị cho lộ trình chuyển niêm yết sang HoSE vào năm 2027.

Đáng chú ý, đợt bán đầu tiên ghi nhận nhu cầu đăng ký mua vượt số lượng chào bán. Theo Masan, khoảng một nửa lượng đăng ký đến từ cán bộ nhân viên Tập đoàn cùng các cổ đông hiện hữu đáp ứng điều kiện nhà đầu tư chứng khoán chuyên nghiệp. Nhóm cán bộ nhân viên tham gia giao dịch cũng cam kết hạn chế chuyển nhượng trong vòng 3 tháng, cho thấy niềm tin vào triển vọng dài hạn của MSR.

Ông Danny Le, Tổng Giám đốc Masan Group cho biết, khoáng sản chiến lược hiện không còn đơn thuần là câu chuyện của ngành khai khoáng mà đã trở thành vấn đề gắn với an ninh quốc gia và cuộc đua công nghệ toàn cầu.

Theo ông Danny Le, Masan High-Tech Materials không chỉ là doanh nghiệp khai thác vonfram mà đang xây dựng nền tảng vật liệu công nghệ cao phục vụ chuỗi cung ứng chip AI, quốc phòng và các ngành công nghiệp chế tạo tiên tiến.

“Tài nguyên vonfram là hữu hạn, trong khi nhu cầu gần như không có giới hạn. Đó là lý do Masan High-Tech là tài sản cốt lõi, mang tầm vóc toàn cầu và giá trị có thể gia tăng theo thời gian”, ông Danny Le nhấn mạnh.

Trước đó CTCP Tầm nhìn Masan cũng đã bán ra gần 11 triệu cổ phiếu MSR, ưu tiên cho cán bộ nhân viên và cổ đông hiện hữu của Masan. Lượng đăng ký mua gần gấp 3 lần số cổ phiếu chào bán.

Hưởng lợi từ chu kỳ tăng giá vonfram

Động thái “mở khóa” MSR diễn ra trong bối cảnh thị trường vonfram toàn cầu bước vào chu kỳ tăng giá mạnh. Theo Masan, giá APT – sản phẩm tham chiếu quan trọng của ngành vonfram – hiện đã vượt mốc 3.000 USD/mtu, tương đương mức tăng khoảng 700% trong vòng 12 tháng qua.

Xu hướng này được thúc đẩy bởi hàng loạt yếu tố mang tính cấu trúc như chất lượng quặng suy giảm tại nhiều mỏ khai thác lâu năm, thời gian phát triển dự án mới kéo dài, yêu cầu vốn đầu tư lớn, trong khi Trung Quốc tiếp tục siết chặt xuất khẩu các khoáng sản chiến lược.

Ở chiều ngược lại, nhu cầu đối với vonfram đang gia tăng nhanh từ các lĩnh vực AI, bán dẫn, quốc phòng, năng lượng và công nghiệp công nghệ cao – những ngành có yêu cầu lớn về vật liệu chịu nhiệt, siêu cứng và khó thay thế.

Vonfram hiện là một trong những vật liệu khó thay thế trong nhiều lĩnh vực như chip AI, động cơ hàng không, công nghiệp quốc phòng, robot công nghiệp hay thiết bị bán dẫn.

Trong bối cảnh đó, Masan High-Tech Materials – doanh nghiệp sở hữu mỏ Núi Pháo - mỏ vonfram lớn nhất ngoài Trung Quốc – đang được hưởng lợi đáng kể từ xu hướng tái cấu trúc chuỗi cung ứng vật liệu chiến lược trên toàn cầu.

Kết quả kinh doanh quý I/2026 phản ánh rõ xu hướng này khi MSR ghi nhận doanh thu thuần 2.993 tỷ đồng, tăng gần 115% so với cùng kỳ. Lợi nhuận sau thuế sau lợi ích cổ đông thiểu số đạt 537 tỷ đồng – mức lợi nhuận theo quý cao nhất từ trước đến nay của doanh nghiệp.

Theo kế hoạch năm 2026, Masan High-Tech Materials đặt mục tiêu doanh thu đạt 20.300 tỷ đồng và lợi nhuận sau thuế sau lợi ích cổ đông thiểu số đạt 2.500 tỷ đồng. Ban lãnh đạo kỳ vọng kết quả quý II sẽ tiếp tục tăng trưởng so với quý đầu năm.

Tăng tốc giảm đòn bẩy tài chính

Song song với việc cải thiện free float và thanh khoản cổ phiếu, Masan cũng đang sử dụng chu kỳ thuận lợi của giá vonfram để đẩy nhanh quá trình giảm đòn bẩy tài chính tại Masan High-Tech Materials.

Doanh nghiệp cho biết, với giả định giá APT duy trì trên 1.500 USD/mtu, Masan High-Tech Materials đặt mục tiêu đưa tỷ lệ nợ ròng/EBITDA về khoảng 0,1 lần vào cuối năm 2027 và tiến tới trạng thái tiền mặt ròng dương vào cuối năm 2028. Điều này được kỳ vọng sẽ giúp doanh nghiệp chuyển sang giai đoạn tạo dòng tiền mạnh và có khả năng chi trả cổ tức dài hạn.

Ở cấp độ tập đoàn, nguồn thu từ các giao dịch bán cổ phần MSR cũng được Masan sử dụng để tiếp tục giảm đòn bẩy tài chính. Tập đoàn đặt mục tiêu đưa tỷ lệ nợ ròng/EBITDA của Masan xuống dưới 2 lần vào cuối năm 2026.

Chuẩn bị cho hành trình lên HoSE

Theo kế hoạch công bố trước đó, công ty con của Masan có thể bán tối đa 5% lượng cổ phiếu MSR đang lưu hành, tương đương gần 55 triệu cổ phiếu, trong vòng 12 tháng.

Sau giai đoạn đầu tiên với 2% vốn đã hoàn tất, các đợt bán tiếp theo có thể mở rộng sang nhà đầu tư chiến lược, tổ chức và nhà đầu tư cá nhân, trong bối cảnh nhu cầu đối với các tài sản khoáng sản chiến lược ngày càng gia tăng trên thị trường toàn cầu.

Việc gia tăng free float được xem là bước chuẩn bị quan trọng trước kế hoạch chuyển niêm yết của Masan High-Tech materials từ UPCoM sang HoSE vào năm 2027.

Trong bối cảnh dòng tiền toàn cầu đang ngày càng chú ý tới nhóm “critical minerals”, nhiều nhà đầu tư hiện không còn nhìn Masan High-Tech Materials như một doanh nghiệp khai khoáng thông thường. Thay vào đó, thị trường đang bắt đầu định vị Masan High-Tech Materials như một “AI materials play” hiếm hoi trên thị trường chứng khoán Việt Nam — nơi câu chuyện không chỉ nằm ở giá hàng hóa, mà còn gắn trực tiếp với chuỗi cung ứng công nghệ cao toàn cầu.