'Mỏ vàng' bô xít Hóa chất Đức Giang, THACO, Việt Phương cùng nhắm đến có thể phải dành hơn 12.500ha cho điện gió

Theo Báo Công an Nhân dân, Bộ Nông nghiệp và Môi trường vừa có báo cáo gửi Thủ tướng Chính phủ về việc rà soát, tháo gỡ vướng mắc đối với 6 dự án điện gió trên địa bàn tỉnh Lâm Đồng do chồng lấn với quy hoạch khoáng sản bô xít.

Việc rà soát được thực hiện theo chỉ đạo tại Công điện số 118/CĐ-TTg ngày 22/7/2025 của Thủ tướng Chính phủ, nhằm triển khai Nghị quyết số 233/NQ-CP của Chính phủ về xử lý khó khăn, vướng mắc đối với các dự án năng lượng tái tạo.

Tỉnh Lâm Đồng (khu vực Đắk Nông cũ) hiện có 6 dự án điện gió nằm trong ranh giới quy hoạch thăm dò, khai thác và chế biến quặng bô xít. Các dự án đã được phê duyệt và triển khai với tổng công suất 430 MW, tổng vốn đầu tư hơn 14.800 tỷ đồng.

Danh sách các dự án gồm: cụm điện gió Đắk N’Drung 1, 2, 3 với tổng công suất 300 MW, Nam Bình 1 (30 MW), Đắk Hòa (50 MW) và Asia Đắk Song 1 (50 MW). Nếu cả 6 dự án đi vào vận hành, sản lượng điện dự kiến đạt khoảng 1,29 tỷ kWh mỗi năm, đóng góp khoảng 200 tỷ đồng ngân sách.

Các dự án này trước đó cũng đã được nêu trong Kết luận số 1027/KL-TTCP của Thanh tra Chính phủ liên quan đến việc sử dụng đất thực hiện dự án chồng lấn với quy hoạch bô xít.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết việc xử lý các vướng mắc cần bảo đảm đúng quy định pháp luật, đồng thời hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, địa phương và nhà đầu tư, tránh lãng phí nguồn lực đã đầu tư vào các dự án năng lượng tái tạo.

Theo kết quả điều tra, đánh giá khoáng sản, tỉnh Lâm Đồng sau khi sáp nhập có tổng tài nguyên và trữ lượng khoảng 7 tỷ tấn quặng bô xít nguyên khai, chiếm khoảng 73% trữ lượng cả nước.

Theo Quy hoạch khoáng sản thời kỳ 2021–2030, tầm nhìn đến năm 2050, toàn tỉnh có 34 khu vực bô xít được đưa vào quy hoạch thăm dò và khai thác với tổng diện tích hơn 2.373 km², huy động khoảng 6,2 tỷ tấn quặng nguyên khai vào quy hoạch.

Trong quá trình rà soát, cơ quan chức năng xác định các hạng mục xây dựng của 6 dự án điện gió tác động trực tiếp đến 3 khu vực có trữ lượng bô xít, với tổng diện tích chồng lấn khoảng 12.534 ha và trữ lượng khoảng 305 triệu tấn quặng nguyên khai.

Tuy nhiên, sau khi trừ phần diện tích chồng lấn này, nguồn tài nguyên còn lại vẫn đủ đáp ứng nhu cầu nguyên liệu cho các cụm khai thác và chế biến bô xít đã được quy hoạch.

Cụ thể, đối với cụm dự án Đắk Nông 4 (thuộc Tập đoàn Công nghiệp Than – Khoáng sản Việt Nam – TKV), nhu cầu quặng bô xít theo quy hoạch là 369 triệu tấn, trong khi tổng trữ lượng và tài nguyên được huy động lên tới 613 triệu tấn. Sau khi trừ phần chồng lấn khoảng 197 triệu tấn, nguồn quặng còn lại khoảng 416 triệu tấn, vẫn bảo đảm cho hoạt động sản xuất.

Tương tự, tại cụm mỏ Nhân Cơ, theo Quy hoạch 866, trữ lượng và tài nguyên các mỏ được huy động bổ sung cho dự án mở rộng là 326 triệu tấn quặng nguyên khai. Kết quả đánh giá cho thấy tổng trữ lượng và tài nguyên tại các khu vực này trên 600 triệu tấn quặng nguyên khai.

Sau khi trừ phần trữ lượng bô xít tại khu vực chồng lấn 4.250 ha (khoảng 108 triệu tấn quặng), nguồn tài nguyên còn lại 492 triệu tấn, vẫn đủ đảm bảo nguyên liệu cho cụm Nhân Cơ mở rộng.

Trên cơ sở kết quả rà soát, UBND tỉnh Lâm Đồng đề xuất Chính phủ ưu tiên phát triển các dự án năng lượng tái tạo, đồng thời xem xét điều chỉnh đưa các khu vực chồng lấn ra khỏi quy hoạch khoáng sản bô xít.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường cũng kiến nghị Thủ tướng Chính phủ cho phép điều chỉnh 12.534ha thuộc phạm vi 6 dự án điện gió ra khỏi Quy hoạch khoáng sản 866 và đưa vào khu vực dự trữ khoáng sản quốc gia để quản lý, bảo vệ tài nguyên. Tổng trữ lượng bô xít dự trữ tại các khu vực này khoảng 305 triệu tấn quặng nguyên khai.

Theo đề xuất, thời gian dự trữ khoáng sản là 50 năm, tương ứng với thời gian hoạt động của các dự án điện gió đã được cấp chủ trương đầu tư.

Việc điều chỉnh này được đánh giá không ảnh hưởng đến kế hoạch khai thác và chế biến bô xít theo quy hoạch, đồng thời tạo điều kiện tháo gỡ khó khăn cho các dự án năng lượng tái tạo trên địa bàn.