Mỹ điều thêm hàng nghìn binh sĩ tới Trung Đông, lộ diện 3 kịch bản tấn công trên bộ vào Iran

Theo CNBC, Lầu Năm Góc được cho là đang chuẩn bị triển khai khoảng 3.000 binh sĩ thuộc Sư đoàn Dù 82 của Lục quân Mỹ tới Trung Đông, cùng với 2 Đơn vị Viễn chinh Thủy quân lục chiến, nhằm hỗ trợ các hoạt động quân sự liên quan đến Iran.

Các chuyên gia quân sự cho rằng số lượng binh sĩ bổ sung được triển khai tới khu vực dường như phù hợp với các kế hoạch tác chiến riêng lẻ, có thời hạn giới hạn - thay vì một chiến dịch trên bộ kéo dài.

Diễn biến này khiến 2 hòn đảo chiến lược của Iran trở thành tâm điểm chú ý, đồng thời làm dấy lên câu hỏi về khả năng Mỹ sẽ tìm cách kiểm soát các vật liệu hạt nhân của Cộng hòa Hồi giáo này.

“Tất cả các thông báo liên quan đến việc triển khai quân sẽ do Bộ Chiến tranh đưa ra. Như chúng tôi đã nói, Tổng thống Trump luôn có mọi lựa chọn quân sự trong tay”, người phát ngôn Nhà Trắng Anna Kelly chia sẻ.

Trung tá lục quân Mỹ đã nghỉ hưu Daniel Davis ước tính rằng số “trigger pullers”, tức lực lượng tác chiến mặt đất trực tiếp, được triển khai có lẽ chỉ vào khoảng 4.000 đến 5.000 quân.

“Chừng đó là đủ để kiểm soát một mục tiêu nhỏ trong một khoảng thời gian nhất định. Phải hiểu rằng ngay cả Sư đoàn Dù 82 cũng là lực lượng phản ứng tức thời, được thiết kế để triển khai cực nhanh trên thực địa, nhưng chỉ là bước mở đầu trước khi có một lực lượng lớn hơn theo sau”, Davis, nghiên cứu viên cấp cao và chuyên gia quân sự tại Defense Priorities chia sẻ với CNBC hôm thứ Năm.

“Tôi chưa thấy bất kỳ bằng chứng nào cho thấy một lực lượng quy mô lớn đã được tính đến, chứ chưa nói tới việc đã được báo động, chuẩn bị, trang bị, huấn luyện đầy đủ để có thể triển khai… Việc đó phải mất nhiều tháng mới làm được”.

Đảo Qeshm, đảo Kharg và vật liệu hạt nhân

Davis cho biết, xét từ số lượng hạn chế của lực lượng mặt đất đang được triển khai, có 3 khả năng mà về mặt lý thuyết Mỹ có thể thực hiện.

Khả năng đầu tiên là kiểm soát đảo Qeshm, nơi nằm “ở khúc cong hình móng ngựa của eo biển Hormuz”, theo lời Davis.

Đảo Qeshm, nằm ngoài khơi bờ biển phía Nam Iran, là hòn đảo lớn nhất ở Vịnh Ba Tư. Nằm gần eo biển Hormuz có vị trí chiến lược sống còn, hòn đảo có hình mũi tên này đã nổi lên như một mục tiêu tiềm tàng của Mỹ trong bối cảnh có thông tin cho rằng các tên lửa chống hạm, thủy lôi, máy bay không người lái và tàu tấn công đang được cất giữ tại đây trong các đường hầm ngầm.

Davis cho rằng mục tiêu thứ 2 có thể là đảo Kharg, trung tâm then chốt của ngành dầu mỏ Iran. Kịch bản thứ 3 là một cuộc đột kích nhằm thu giữ hơn 400 kg vật liệu đã qua tái xử lý, với điều kiện Mỹ xác định được vị trí của số vật liệu này và chúng được tập trung ở mức đủ để khiến một cuộc đột kích trở nên khả thi.

Thường được gọi là “huyết mạch dầu mỏ” của Iran, đảo Kharg là một đảo san hô nằm cách bờ biển đất liền Iran khoảng 15 dặm.

Ước tính khoảng 90% lượng dầu thô xuất khẩu của nước này đi qua đảo trước khi các tàu chở dầu di chuyển qua eo biển Hormuz. Tầm quan trọng kinh tế của hòn đảo đối với Iran khiến nơi đây đặc biệt dễ trở thành mục tiêu của hành động quân sự, dù các nhà phân tích cho rằng việc kiểm soát nó nhiều khả năng sẽ đòi hỏi một chiến dịch trên bộ - điều mà Mỹ trước nay dường như vẫn không muốn thực hiện.

“Ý tưởng tổng thể là tước bỏ khả năng của Iran trong việc sử dụng các hòn đảo đó”, Kevin Donegan, Phó Đô đốc đã nghỉ hưu và cựu Tư lệnh Hạm đội 5 của Hải quân Mỹ chia sẻ.

“Có rất nhiều mối đe dọa có thể nhằm vào bạn từ thủy lôi, tên lửa và tên lửa hành trình…, nhưng phần lớn trong số đó đã bị loại bỏ hoặc suy giảm đáng kể. Vì vậy, về mặt nhiệm vụ thì hoàn toàn có thể thực hiện được. Câu hỏi thực sự là sẽ mất bao lâu để làm việc đó và khi nào dòng lưu thông có thể được khôi phục”, ông nói thêm.

Một trong những nhà lập pháp hàng đầu của Tehran hôm thứ Tư cho biết họ đang dự liệu khả năng bị “kẻ thù của Iran” tấn công nhằm chiếm đóng một trong các hòn đảo của nước này.

“Mọi động thái của kẻ thù đều đang nằm trong sự giám sát hoàn toàn của các lực lượng vũ trang của chúng tôi”, Chủ tịch Quốc hội Iran, Mohammad-Bagher Ghalibaf viết trên X.

“Nếu họ vượt qua lằn ranh, toàn bộ cơ sở hạ tầng thiết yếu của quốc gia trong khu vực đó sẽ trở thành mục tiêu của các cuộc tấn công”, ông nói thêm.

Lực lượng Mỹ không nhằm phục vụ cho một cuộc chiến tranh trên bộ kéo dài

Ruben Stewart, nghiên cứu viên cấp cao về tác chiến lục quân tại Viện Nghiên cứu Chiến lược Quốc tế (IISS), cho rằng số lượng lực lượng Mỹ đang chuẩn bị được triển khai không phù hợp với một chiến dịch trên bộ kéo dài.

“Điều đáng chú ý là vắng bóng các đơn vị thiết giáp hạng nặng, chiều sâu hậu cần và hệ thống chỉ huy cần thiết cho một cuộc chiến tranh trên bộ kéo dài. Xét trên thực tế, đây là một lực lượng có thể hành động nhanh và có chọn lọc, nhưng không phải lực lượng có thể duy trì hoạt động sâu trong lãnh thổ Iran hoặc trong thời gian dài”, Stewart chia sẻ.

“Việc kiểm soát đảo Kharg về mặt kỹ thuật là khả thi, nhưng sẽ mang tính leo thang mạnh, xét tới vai trò trung tâm của hòn đảo đối với hoạt động xuất khẩu dầu của Iran. Ngược lại, việc kiểm soát vật liệu hạt nhân của Iran là kịch bản kém thực tế nhất với lực lượng này, bởi nó sẽ đòi hỏi sự hiện diện trên bộ lớn hơn nhiều và phải duy trì trong thời gian dài”, ông nói thêm.

Stewart cho rằng mức độ triển khai tương đối hạn chế này có lẽ nên được hiểu trước hết là một công cụ gây sức ép mang tính cưỡng chế, khi chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump tìm cách gia tăng đòn bẩy đàm phán và phát tín hiệu rằng họ vẫn còn các lựa chọn nếu con đường ngoại giao thất bại.

Nhà Trắng cho biết ông Trump đã tiến hành các cuộc trao đổi “mang tính xây dựng” với Iran trong 3 ngày qua, đồng thời nói thêm rằng chiến dịch quân sự tại Iran đang “đi trước tiến độ”.

Tuy nhiên, Iran liên tục phủ nhận việc có đàm phán với Washington.