Mỹ mạo hiểm đưa 2 tàu khu trục gỡ thủy lôi tại eo biển Hormuz

Quân đội Mỹ đã triển khai một nhiệm vụ mới nhằm dọn sạch thủy lôi do Iran thả tại eo biển Hormuz, mở ra một giai đoạn mới đầy rủi ro của cuộc chiến tại một trong những tuyến đường thủy quan trọng nhất thế giới.

Hai tàu khu trục gồm USS Frank E. Petersen Jr. và USS Michael Murphy, mang tên lửa dẫn đường của Hải quân Mỹ đã đi qua eo biển chiến lược này vào cuối tuần qua và hoạt động tại Vịnh Ba Tư, trong khuôn khổ mà quân đội Hoa Kỳ cho biết là “một phần của nhiệm vụ rộng lớn hơn” nhằm làm sạch tuyến đường thủy then chốt khỏi các bãi thủy lôi do Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) rải xuống.

Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM), đơn vị giám sát các hoạt động quân sự của cường quốc này tại Trung Đông cho biết lực lượng của họ mới chỉ bắt đầu “tạo điều kiện cho việc rà phá thủy lôi” tại eo biển Hormuz – nơi khoảng 20% lượng dầu mỏ toàn cầu phải đi qua trước khi được vận chuyển đến các thị trường quốc tế. Hiện chưa rõ vai trò cụ thể của các tàu khu trục – vốn không được thiết kế để phát hiện hoặc xử lý thủy lôi – trong hoạt động cuối tuần qua.

Tàu khu trục là loại tàu đa nhiệm được thiết kế cho các hoạt động tác chiến hải quân cường độ cao. Đối với nhiệm vụ rà phá thủy lôi, Hải quân Mỹ có một số lượng nhỏ tàu chuyên dụng như tàu tác chiến ven bờ lớp Independence và tàu săn thủy lôi lớp Avenger.

CENTCOM đã từ chối làm rõ vị trí hiện tại của các tàu tác chiến ven bờ và vai trò cụ thể của các tàu khu trục trong hoạt động rà phá thủy lôi.

Ông Bradley Martin, cựu Đại tá tác chiến mặt nước của Hải quân Mỹ nói với tờ Business Insider rằng các tàu khu trục có thể cung cấp sự hỗ trợ và bảo vệ trong khi các hệ thống không người lái tiến hành phát hiện và xử lý thủy lôi. Các tàu tác chiến ven bờ có thể sẽ tham gia sau đó.

Các tàu khu trục, được trang bị nhiều tên lửa phòng không, có thể đảm nhiệm vai trò phòng thủ trên không trong trường hợp Iran phóng tên lửa chống hạm nhằm vào lực lượng rà phá thủy lôi của Mỹ. Các tàu tác chiến ven bờ nhỏ hơn không có mức độ vũ trang và khả năng bảo vệ tương tự.

Tuy nhiên, việc rà phá thủy lôi có thể chưa phải là ưu tiên trước mắt. Theo cựu Đại tá Hải quân Mỹ Bradley Martin – hiện là nhà nghiên cứu chính sách cấp cao tại viện nghiên cứu RAND, ưu tiên của chính quyền Tổng thống Donald Trump có thể là chiến dịch kiểm soát chặt chẽ hoạt động hàng hải cụ thể trong eo biển Hormuz – “yết hầu năng lượng” của thế giới.

Vào thứ Hai (13/4), lệnh phong tỏa quân sự của Mỹ đối với các cảng của Iran đã có hiệu lực, vài ngày sau khi Washington và Tehran đạt được một thỏa thuận ngừng bắn ngắn hạn nhưng mong manh.

CENTCOM cho biết lệnh phong tỏa được thực hiện theo chỉ thị của Tổng thống Donald Trump và sau các cuộc đàm phán không đạt kết quả tại Pakistan, được áp dụng đối với “tất cả hoạt động hàng hải ra vào các cảng của Iran”, bao gồm cả tại Vịnh Ba Tư và Vịnh Oman.

Lệnh phong tỏa mới có thể làm suy giảm nguồn thu dầu mỏ quan trọng mà Iran phụ thuộc và gây thêm áp lực lên nền kinh tế nước này. Quân đội Mỹ cho biết lực lượng của họ “sẽ không cản trở quyền tự do hàng hải đối với các tàu đi qua eo biển Hormuz đến và đi từ các cảng không thuộc Iran”.

Cơ quan điều hành Thương mại Hàng hải của Vương quốc Anh (UKMTO) thuộc Hải quân Hoàng gia Anh cho biết các tàu này vẫn “có thể gặp sự hiện diện quân sự, nhận chỉ dẫn liên lạc hoặc bị kiểm tra trong quá trình di chuyển”.

Các hoạt động rà phá thủy lôi và lệnh phong tỏa đánh dấu một giai đoạn nguy hiểm mới trong cuộc xung đột tại Trung Đông, ngay cả khi Mỹ và Iran đang duy trì thỏa thuận ngừng bắn.

Các quan chức Mỹ cho biết hơn 150 tàu của Iran đã bị hư hại hoặc phá hủy trong cuộc chiến. Tuy nhiên, Tổng thống Trump nói hôm thứ Hai (13/4) rằng Tehran vẫn còn một số tàu tấn công nhanh cỡ nhỏ, từng được sử dụng để quấy rối các tuyến vận tải hàng hải ở Trung Đông.

Ông Trump đã đe dọa sẽ phá hủy bất kỳ tàu nhỏ nào của Iran tiếp cận khu vực phong tỏa của Mỹ. Nhưng ngoài các tàu này và thủy lôi, kho tên lửa chống hạm của Tehran vẫn là một mối lo ngại lớn đối với lực lượng Mỹ.

Trong khi đó, ông Archer Macy, một Đô đốc Hải quân Mỹ đã nghỉ hưu, cho biết với tờ Business Insider rằng các hoạt động này tiềm ẩn rủi ro vì Iran có thể quyết định phóng tên lửa vào tàu chiến Mỹ “để gửi thông điệp.”

Ông Macy – hiện là cộng tác viên cao cấp không thường trú tại Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS) cho rằng việc Mỹ đơn phương thiết lập “lằn ranh tác chiến” sẽ tạo ra những rủi ro mới.

Với thủy lôi dưới nước, lệnh phong tỏa đang diễn ra và Iran vẫn còn năng lực chống hạm, lực lượng hải quân Mỹ đang bước vào một tình huống có thể đầy thách thức.

Theo Business Insider