Nền kinh tế lớn nhất Đông Nam Á xác nhận hơn 500.000 dân mắc kẹt ở Trung Đông

Ít nhất nửa triệu công dân Indonesia đang bị mắc kẹt tại Trung Đông với rất ít lựa chọn để rời đi, Bộ Ngoại giao của nền kinh tế lớn nhất Đông Nam Á xác nhận hôm thứ Hai (2/3) khi cuộc chiến của Mỹ và Israel chống lại Iran bước sang ngày thứ ba và lan rộng khắp khu vực.

Sau các đợt không kích của Mỹ và Israel hôm thứ Bảy tuần trước (28/2) khiến Lãnh tụ Tối cao Iran Ali Khamenei cùng 40 quan chức cấp cao khác của Iran thiệt mạng, Tehran đã đáp trả bằng hàng loạt tên lửa nhằm vào lãnh thổ Israel và các căn cứ quân sự của Mỹ trên khắp khu vực Vùng Vịnh, làm dấy lên lo ngại về một cuộc khủng hoảng quy mô lớn trong khu vực.

Theo các hãng tin, cuộc chiến tiếp tục leo thang và chưa có dấu hiệu kết thúc, trong khi không phận Trung Đông vẫn bị đóng cửa và các chuyến bay thương mại bị đình chỉ.

Các nước Iran, Iraq, Israel, Syria, Kuwait, Qatar và Các Tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất (UAE) đều đã thông báo đóng cửa ít nhất một phần không phận.

Bà Heni Hamidah, quyền Giám đốc phụ trách bảo hộ công dân của Bộ Ngoại giao Indonesia cho biết có 519.042 công dân Indonesia đang cư trú trong khu vực liên quan đến giao tranh giữa Iran với Israel và Mỹ, dựa trên dữ liệu của các cơ quan đại diện ngoại giao tính đến ngày 28/2. Con số này không bao gồm những hành khách chỉ quá cảnh qua Trung Đông.

Nhiều người đang cảm nhận rõ nỗi lo sợ do xung đột gây ra. Radya, một kỹ sư 41 tuổi sống tại thủ đô Doha (Qatar) từ năm 2021 cho biết những cảnh báo khẩn cấp và các tên lửa bị đánh chặn đã phá vỡ cảm giác an toàn mà anh từng có trước đây.

“Thực tế thật sự ập đến khi chúng tôi nhận được cảnh báo khẩn cấp trên điện thoại và chỉ vài phút sau đã bắt đầu nghe thấy tiếng các tên lửa bị đánh chặn phát nổ”, Radya nói hôm 2/3.

“Khi các vụ nổ xảy ra ở Doha, cửa sổ (trong nhà tôi) rung lắc rất mạnh”, anh nói trong một tin nhắn gửi tới nhật báo The Jakarta Post.

Theo kênh truyền hình Al Jazeera, khói được nhìn thấy bốc lên từ một khu dân cư ở vùng ngoại ô thủ đô Doha (Qatar) do mảnh vỡ từ một tên lửa bị đánh chặn rơi xuống gây ra. Bộ Quốc phòng Qatar cho biết họ đã “đánh chặn thành công” một số cuộc tấn công nhằm vào nước này.

Tương tự, Aldy Julio Tahir, 31 tuổi, một chuyên gia tư vấn du lịch, người đã sống ở Dubai (UAE) trong 2 năm qua cho biết cuộc chiến bỗng trở nên gần gũi và đáng sợ hơn nhiều so với trước đây.

“Tôi nghe thấy 4 tiếng nổ lớn phía trên căn hộ của mình. Hóa ra đó là các tên lửa của Iran bị hệ thống phòng thủ của UAE đánh chặn quanh khu vực Mirdif ở Dubai”, Aldy nói với tờ The Jakarta Post.

Theo các hãng tin, giới chức UAE cũng cho biết họ đã đánh chặn một loạt tên lửa và một công dân Pakistan đã thiệt mạng do mảnh vỡ rơi xuống tại Abu Dhabi.

Kể từ các cuộc tấn công của Israel và Mỹ vào Iran hôm 28/2, một số Chính phủ như Vương quốc Anh, Thái Lan và Nga đã xây dựng các kế hoạch dự phòng, trong đó Nga được cho là chuẩn bị sơ tán công dân bằng đường bộ qua Azerbaijan.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Indonesia, Yvonne Mewengkang cho biết Jakarta vẫn đang theo dõi chặt chẽ tình hình nhưng chưa ra lệnh sơ tán công dân.

“Chúng tôi tiếp tục theo dõi sát sao tình hình an ninh tại Iran và Trung Đông”, bà chia sẻ với tờ The Jakarta Post hôm 2/3 từ Jakarta.

Theo bà, quyết định sơ tán sẽ được đưa ra dựa trên “các cân nhắc về an ninh, mức độ chuẩn bị tại hiện trường và khả năng tiếp cận, tùy theo điều kiện của từng quốc gia”.

Trước đó, Bộ Ngoại giao Indonesia cho biết các cơ quan đại diện ngoại giao của “xứ sở vạn đảo” trong khu vực đã chuẩn bị các kịch bản dự phòng.

Từ Tehran, Đại sứ Indonesia Rolliansyah ‘Roy’ Soemirat cho biết Chính phủ nền kinh tế số 1 Đông Nam Á đang tính toán phương án an toàn nhất cho 329 công dân Indonesia tại nước này và muốn tránh hành động “vội vàng”.

“Tôi biết công chúng thường nhanh chóng nói đến việc sơ tán, nhưng mọi thứ phải được tiến hành theo đúng quy trình. Đây không phải vấn đề tốc độ. Nhanh không phải lúc nào cũng đúng”, ông Roy nói hôm 2/3, theo hãng thông tấn Nhà nước Antara.

Sau khi chiến sự bùng nổ hôm 28/2, Bộ Ngoại giao Indonesia cho biết nước này “vô cùng tiếc nuối” trước tình hình đang diễn ra tại Iran và hy vọng xung đột sẽ hạ nhiệt. Bộ này cũng cho biết Tổng thống Indonesia Prabowo Subianto sẵn sàng tới Tehran để làm trung gian hòa giải nếu các bên tham chiến đồng ý. Đặc phái viên Iran tại Jakarta đã thận trọng hoan nghênh ý tưởng này.

Tuy nhiên, kể từ đó, Tổng thống Prabowo và văn phòng truyền thông của ông vẫn chưa đưa ra tuyên bố trực tiếp nào, điều này đã vấp phải một số chỉ trích, nhất là khi ông vừa có chuyến thăm Trung Đông gần đây. Một bài đăng trên trang cá nhân Instagram của ông Prabowo bày tỏ chia buồn trước sự qua đời của cựu Phó Tổng thống Indonesia Try Sutrisno đã nhận nhiều bình luận chỉ trích sự im lặng của ông về xung đột tại Trung Đông.

Bộ trưởng Thư ký Nhà nước Indonesia Prasetyo Hadi và người đứng đầu Văn phòng Truyền thông Chính phủ Angga Raka Prabowo chưa lập tức phản hồi yêu cầu bình luận của tờ The Jakarta Post.

Chuyên gia quan hệ quốc tế Ahmad Rizky M. Umar cho rằng sự im lặng của Tổng thống Prabowo là “hệ quả hợp lý” từ các hoạt động ngoại giao cấp cao của ông với những cường quốc lớn như Mỹ, trong đó có vai trò của Indonesia trong sáng kiến Hội đồng Hòa bình do Washington dẫn dắt nhằm giải quyết vấn đề Dải Gaza.

“Ngoại giao cấp cao của Tổng thống khiến Indonesia phần nào ngần ngại chỉ trích một cuộc chiến do chính Mỹ và Israel khởi xướng, dù lập trường của Indonesia là phản đối mọi hành động xâm lược và sử dụng vũ lực trái phép”, ông Ahmad nói với tờ The Jakarta Post hôm 2/3.

Trong một diễn biến riêng, Hội đồng Giáo sĩ Hồi giáo Indonesia (MUI) đã kêu gọi Jakarta rút khỏi Hội đồng Hòa bình sau các cuộc tấn công của Mỹ và Israel nhằm vào Iran.

“MUI kêu gọi Chính phủ rút khỏi Hội đồng Hòa bình vì cơ chế này được xem là không hiệu quả trong việc mang lại nền độc lập thực sự cho Palestine”, MUI nêu ý kiến trong tuyên bố hôm Chủ nhật (1/3).

Trong khi đó, cựu Phó Tổng thống Indonesia Jusuf Kalla bày tỏ hoài nghi về đề xuất hòa giải của Jakarta, đồng thời gửi lời chia buồn và lên án các cuộc tấn công nhằm vào Iran.

Theo The Jakarta Post/The Star