Ngân hàng tăng tốc số hóa, chặn 4.170 tỷ đồng giao dịch lừa đảo

Thông tin từ TTXVN, trong bối cảnh Nghị quyết 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia đặt ra yêu cầu cấp bách, ngành tài chính, ngân hàng đang tăng tốc số hóa với những kết quả bước đầu rõ nét.

Hàng trăm triệu hồ sơ khách hàng được làm sạch, gần 155 triệu hồ sơ được xác thực sinh trắc học, cùng hàng triệu giao dịch rủi ro được cảnh báo kịp thời cho thấy quá trình số hóa đang chuyển từ “nhanh” sang “an toàn và minh bạch”.

Quá trình chuyển đổi số được triển khai đồng bộ trên toàn hệ thống. Ngân hàng Nhà nước chủ động thực hiện Đề án 06 theo Quyết định 06/QĐ-TTg, tập trung khai thác cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, hệ thống định danh điện tử VNeID và căn cước công dân gắn chip. Mục tiêu là chuẩn hóa dữ liệu, định danh chính xác khách hàng và loại bỏ tài khoản không chính chủ.

Quy mô triển khai ở mức rất lớn. Cục Phòng, chống rửa tiền đã làm sạch 154 triệu tài khoản và 36 triệu hồ sơ khách hàng. Trung tâm Thông tin tín dụng quốc gia đối chiếu 57 triệu lượt hồ sơ, làm sạch gần 44,5 triệu hồ sơ. Tại các tổ chức tín dụng và trung gian thanh toán, gần 155 triệu hồ sơ khách hàng đã được xác thực sinh trắc học.

Hạ tầng số cũng được nâng cấp mạnh. Đến nay, 57 tổ chức tín dụng và 39 trung gian thanh toán triển khai ứng dụng căn cước công dân gắn chip trên điện thoại. 63 tổ chức tín dụng triển khai tại quầy. 32 tổ chức tín dụng và 15 trung gian thanh toán tích hợp VNeID, trong đó 21 đơn vị đã vận hành chính thức.

Hệ thống thanh toán tiếp tục mở rộng. Thanh toán điện tử liên ngân hàng vận hành ổn định. Hệ thống chuyển mạch và bù trừ điện tử do Napas vận hành tăng cường kết nối với các lĩnh vực y tế, giáo dục, giao thông. Việt Nam đã hoàn tất kết nối thanh toán QR xuyên biên giới với Thái Lan, Campuchia, Lào, Trung Quốc và đang mở rộng sang các thị trường khác.

Tỷ lệ giao dịch số tăng nhanh. Nhiều ngân hàng ghi nhận trên 95% giao dịch thực hiện qua kênh số. Thanh toán không dùng tiền mặt duy trì đà tăng trưởng, góp phần thúc đẩy kinh tế số và Chính phủ số.

Song song với số hóa, rủi ro gian lận công nghệ cao gia tăng, buộc cơ quan quản lý phải siết chặt kiểm soát. Ngân hàng Nhà nước triển khai đồng bộ các giải pháp, từ hoàn thiện pháp lý đến ứng dụng công nghệ giám sát.

Các quy định mới yêu cầu định danh chính chủ, bắt buộc xác thực sinh trắc học với nhiều giao dịch trực tuyến. Đồng thời, chế tài xử lý hành vi sử dụng tài khoản cho mục đích vi phạm pháp luật được tăng cường. Ngành ngân hàng cũng phối hợp với Bộ Công an để đối chiếu dữ liệu dân cư, xác thực thông tin thuê bao di động với tài khoản ngân hàng, hạn chế tình trạng mạo danh.

Một điểm nhấn là Hệ thống SIMO, nền tảng hỗ trợ giám sát và phòng ngừa gian lận. Hệ thống cho phép các tổ chức tín dụng chia sẻ thông tin tài khoản nghi ngờ theo thời gian thực, từ đó đưa ra quyết định chặn giao dịch hoặc yêu cầu xác thực bổ sung ngay lập tức.

Hiệu quả đã xuất hiện. Tính đến ngày 12/4/2026, hơn 3,7 triệu lượt khách hàng nhận cảnh báo từ SIMO. Trong đó, hơn 1,2 triệu lượt đã chủ động dừng hoặc hủy giao dịch. Tổng giá trị giao dịch bị ngăn chặn đạt gần 4.170 tỷ đồng.

Những con số này cho thấy hệ thống ngân hàng đang hình thành nền tảng số dựa trên dữ liệu chuẩn hóa và giám sát theo thời gian thực. Tuy nhiên, áp lực vẫn lớn khi tội phạm công nghệ cao liên tục thay đổi phương thức. Giai đoạn tới, trọng tâm sẽ là hoàn thiện thể chế, nâng cấp hạ tầng và phát triển nguồn nhân lực để duy trì an toàn cho hệ thống tài chính số.