Ông Belton của Gabelli cho rằng thị trường đang chuyển từ lo sợ bong bóng AI sang nỗi lo công nghệ này phá vỡ hàng loạt ngành kinh tế một cách quá nhanh.
Tại Phố Wall, nỗi lo về trí tuệ nhân tạo (AI) ngày càng lớn khiến nhà đầu tư ồ ạt bán ra cổ phiếu của những công ty bị cho là có nguy cơ bị công nghệ này thay thế — từ các doanh nghiệp phần mềm nhỏ cho tới những tập đoàn quản lý tài sản lớn.
Làn sóng bán tháo mới nhất bắt nguồn từ việc một startup ít tên tuổi là Altruist Corp. ra mắt công cụ hỗ trợ tối ưu chiến lược thuế. Lo ngại công cụ này có thể làm thay đổi cách các công ty tài chính vận hành đã khiến cổ phiếu của Charles Schwab Corp., Raymond James Financial Inc. và LPL Financial Holdings Inc. giảm hơn 9% chỉ trong hai phiên, đồng thời kéo theo sự sụt giảm của một số doanh nghiệp châu Âu.
Đây là mức giảm mạnh nhất của một số cổ phiếu kể từ đợt thị trường chao đảo vì căng thẳng thương mại hồi tháng 4. Tuy nhiên, đằng sau diễn biến này là tâm lý “cứ bán trước đã” đang lan nhanh trên Phố Wall. Khi hàng trăm tỷ USD đầu tư vào AI bắt đầu tạo ra các sản phẩm cụ thể, nhà đầu tư lo ngại công nghệ mới có thể làm thay đổi, thậm chí đảo lộn, những ngành nghề tồn tại từ lâu.
“Bất kỳ công ty nào bị xem là có nguy cơ chịu tác động từ làn sóng công nghệ mới đều đang bị bán tháo một cách bừa bãi”, ông John Belton, nhà quản lý quỹ tại Gabelli Funds, nhận định.
Từ kỳ vọng tăng trưởng đến nỗi sợ bị thay thế
Trong vài năm qua, AI là tâm điểm của Phố Wall, với nhóm cổ phiếu công nghệ dẫn dắt đà tăng và liên tục thiết lập đỉnh lịch sử. Tuy nhiên, khi thị trường hưng phấn, những câu hỏi về khả năng bong bóng vỡ hay về một cuộc bùng nổ năng suất tái định hình doanh nghiệp Mỹ vẫn song hành.
Nhưng kể từ đầu tuần trước, hàng loạt sản phẩm AI mới ra mắt đã tạo ra bước ngoặt rõ rệt. Thay vì tìm kiếm “người chiến thắng”, nhà đầu tư chuyển sang né tránh bất kỳ doanh nghiệp nào có dù chỉ chút nguy cơ bị thay thế.
“Tôi không biết điều gì sẽ xảy ra tiếp theo. Năm ngoái, câu chuyện là tất cả đều tin vào AI nhưng chúng ta còn tìm kiếm ứng dụng thực tế. Giờ đây, khi các ứng dụng ngày càng mạnh mẽ và thuyết phục, chúng bắt đầu dẫn tới sự gián đoạn thực sự”, ông Will Rhind, CEO của Graniteshares Advisors, thừa nhận.
Làn sóng bán tháo lan rộng nhiều lĩnh vực
Ngành phần mềm vốn đã chịu áp lực từ lo ngại AI trong thời gian dài. Tuần trước, tác động lan sang các lĩnh vực khác khi các công cụ mới từ Anthropic PBC châm ngòi cho đợt bán tháo mạnh trên diện rộng, từ phần mềm, dịch vụ tài chính, quản lý tài sản đến dịch vụ pháp lý.
Nỗi lo tương tự đã đè nặng lên cổ phiếu các công ty môi giới bảo hiểm Mỹ hôm 9/2, sau khi nền tảng trực tuyến Insurify công bố ứng dụng sử dụng ChatGPT để so sánh phí bảo hiểm ô tô. Đến ngày 10/2, nhóm cổ phiếu quản lý tài sản tiếp tục trở thành “nạn nhân” khi Altruist giới thiệu Hazel — công cụ giúp tư vấn tài chính cá nhân hóa chiến lược cho khách hàng.
Ông Jason Wenk, CEO của Altruist, cho biết ông cũng bất ngờ trước quy mô phản ứng của thị trường, khi hàng tỷ USD vốn hóa bị “thổi bay” khỏi các công ty đầu tư. Tuy nhiên, ông coi đây là tín hiệu mạnh mẽ về tiềm năng sản phẩm.
“Kiến trúc chúng tôi dùng để xây dựng Hazel có thể thay thế bất kỳ công việc nào trong ngành quản lý tài sản. Những công việc vốn do cả đội ngũ đảm nhiệm giờ có thể được AI thực hiện hiệu quả với chi phí chỉ 100 USD mỗi tháng”, ông nói.
Ở chiều ngược lại, ông Rick Wurster, Chủ tịch kiêm CEO của Charles Schwab, chia sẻ rằng ông “thất vọng và bất ngờ” trước đà giảm của cổ phiếu công ty. Theo ông, thay vì bị đe dọa, doanh nghiệp đang tận dụng AI để nâng cao hiệu quả cho đội ngũ tư vấn và mở rộng khả năng phục vụ khách hàng.
“Thị trường đang bỏ qua việc chúng tôi có lợi thế tự nhiên trong không gian AI, nhờ quy mô, dữ liệu và nền tảng sẵn có”, ông nói.
Liệu nỗi sợ có bị phóng đại?
Các công ty AI như OpenAI và Anthropic đã đạt tiến triển đáng kể trong lĩnh vực kỹ thuật phần mềm, cung cấp công cụ hỗ trợ lập trình và sửa lỗi mã nguồn, làm gia tăng lo ngại về tương lai của các hãng phần mềm truyền thống.
Hôm 11/2, cổ phiếu công ty phần mềm Pháp Dassault Systemes có lúc lao dốc tới 22% sau khi công bố kết quả kinh doanh mà các nhà phân tích tại JPMorgan Chase & Co. đánh giá là “tệ hơn cả kịch bản tiêu cực nhất”, càng củng cố nỗi lo cạnh tranh từ AI.
Tuy nhiên, vẫn còn nhiều câu hỏi về tốc độ và mức độ AI sẽ thâm nhập vào các ngành khác. Ngành ngân hàng, chẳng hạn, từng nhiều lần bị thách thức bởi tiền mã hóa và các dịch vụ điện tử, nhưng đến nay vẫn giữ được vị thế thống trị.
Ông Belton của Gabelli cho rằng thị trường đang chuyển từ lo sợ bong bóng AI sang nỗi lo công nghệ này phá vỡ hàng loạt ngành kinh tế một cách quá nhanh.
“Sẽ có kẻ thắng người thua trong mọi ngành”, ông nói, nhưng nhấn mạnh: "Thông thường, sự gián đoạn công nghệ diễn ra chậm hơn nhiều so với kỳ vọng".
Tâm lý mong manh trên thị trường
Đợt điều chỉnh cũng phản ánh tâm lý lo ngại chung sau nhiều năm thị trường tăng mạnh nhờ làn sóng đầu tư AI và nền kinh tế Mỹ kiên cường. Định giá cổ phiếu đã bị kéo lên cao, khiến nhà đầu tư nhạy cảm hơn trước nguy cơ đảo chiều.
“Đây đúng là kiểu ‘bắn trước, hỏi sau’”, bà Kerry Craig, chiến lược gia thị trường toàn cầu của JPMorgan Asset Management, nhận định.
Trong khi đó, ông Ross Gerber, CEO của Gerber Kawasaki, cho rằng lo ngại về “những kẻ thua cuộc” trong cuộc đua AI là quá sớm. “Chúng ta có thể cố hình dung thế giới sau 5 năm với AI sẽ ra sao, nhưng thực tế là chưa ai biết. Thị trường đang cố đưa ra phán quyết khi chúng ta mới chỉ ở giai đoạn sơ khai của cuộc cách mạng này”, ông nói.
Chung Khanh - nguoiquansat.vn
Theo Kiến thức đầu tư
Bình luận
0 Bình luận