Nhà thơ nổi tiếng của Việt Nam qua đời

Nhà thơ Phạm Thiên Thư qua đời lúc 16h15 ngày 7/5, hưởng thọ 86 tuổi. Ông là gương mặt đặc biệt của thi đàn Việt Nam hiện đại, được biết đến qua nhiều thi phẩm nổi tiếng và hành trình “thi hóa kinh Phật” giàu dấu ấn riêng.

Nhà thơ Phạm Thiên Thư tên khai sinh là Phạm Kim Long, sinh năm 1940 tại Kiến Xương, Thái Bình cũ (nay thuộc Hưng Yên). Quê nội của ông ở Thái Bình cũ, quê ngoại tại Bắc Ninh. Từ nhỏ, ông đã bộc lộ năng khiếu văn chương và bắt đầu làm thơ từ năm 13 tuổi. Năm 1954, ông theo gia đình vào miền Nam sinh sống.

Trong quãng đời sau đó, ông từng xuất gia, theo học tại Trường Đại học Vạn Hạnh Phật học rồi hoàn tục. Những trải nghiệm trong cửa thiền ảnh hưởng sâu đậm đến sáng tác của ông, tạo nên phong cách thơ dung hòa giữa đời sống thế tục và tinh thần Phật giáo.

Năm 1968, tập “Thơ Phạm Thiên Thư” ra mắt, đưa tên tuổi ông đến gần hơn với công chúng yêu thơ. Đến năm 1973, ông đoạt giải nhất văn chương toàn quốc với tác phẩm “Hậu Kiều - Đoạn trường vô thanh”.

Trong sự nghiệp sáng tác, Phạm Thiên Thư để lại nhiều bài thơ tình được độc giả yêu thích như “Ngày xưa Hoàng Thị”, “Đưa em tìm động hoa vàng”, “Gọi em là đóa hoa sầu” hay “Em lễ chùa này”. Trong đó, “Ngày xưa Hoàng Thị” được xem là tác phẩm nổi tiếng nhất, ra đời năm 1966 từ ký ức về mối tình học trò với bà Hoàng Thị Ngọ.

Bài thơ trở nên quen thuộc với đông đảo công chúng sau khi được nhạc sĩ Phạm Duy phổ nhạc năm 1971, qua tiếng hát của Thái Thanh. Hình ảnh con đường Trần Quang Khải với hàng cây dầu cao, tà áo nữ sinh và những hồi ức thanh xuân đã góp phần tạo nên sức sống lâu bền cho tác phẩm.

Bên cạnh thơ tình, dấu ấn lớn trong sự nghiệp của ông nằm ở các tác phẩm mang màu sắc Phật giáo như “Kinh Ngọc” (thi hóa kinh Kim Cương); “Kinh thơ” (thi hóa kinh Pháp Cú); “Kinh Hiền” (thi hóa kinh Hiền Ngu)... Ông cũng là người chấp bút phần lời cho mười bài “Đạo Ca” do nhạc sĩ Phạm Duy sáng tác, được đánh giá là sự kết hợp độc đáo giữa triết lý Phật giáo và âm nhạc hiện đại.

Ngoài ra, Phạm Thiên Thư còn viết “Từ điển cười - Tiếu liệu pháp” với khoảng 24 nghìn câu thơ tứ tuyệt.

Sinh thời, ông cho biết: "Tôi vào chùa vì một biến cố cá nhân. Còn sau đó, khi đã trải qua ngần ấy năm trong cửa thiền, tôi đã hiểu thiền và quyết định hoàn tục với cái lý người ta có thể tìm thấy chân lý của thiền ngay trong cõi trần tục".

Trong cuốn “Hội hoa đàm”, Thượng tọa Thích Tâm Giác từng viết về Phạm Thiên Thư ở phần giới thiệu: "Ông đã mở ra một trang sử mới cho nền văn học Phật giáo Việt Nam trong việc thi hóa kinh Phật và mang giáo nghĩa giải thoát vào thi ca dân tộc. Mỗi khi nghe lời thơ “Đạo Ca”, ngâm “Đoạn trường vô thanh” và đọc “Kinh Ngọc”, “Kinh Thơ”, “Kinh Hiền”... của thi sĩ họ Phạm, người ta như thể không còn phân biệt nổi biên giới giữa Đạo và Đời mà dường như bị hút vào một dòng sinh lực không gian vô tận dung hòa mọi tư tưởng nhân sinh. Phải chăng, đó là nét đặc thù của Phật giáo Việt Nam đã hơn một lần chói sáng qua triều đại Lý, Trần".

Những năm cuối đời, nhà thơ Phạm Thiên Thư sống tại TP. HCM, thường gặp gỡ bạn bè văn nghệ tại quán cà phê nhỏ ở phường Hòa Hưng.

Theo thông tin từ gia đình, linh cữu nhà thơ sẽ được quàn tại Chùa Vĩnh Nghiêm từ ngày 7 đến 9/5. Lễ viếng bắt đầu từ ngày 8/5, trước khi linh cữu được đưa đi hỏa táng tại Trung tâm Bình Hưng Hòa.