Nhân viên gắn bó 10 năm bị đuổi việc vì từ chối diễn văn nghệ trong tiệc Tất niên, tòa yêu cầu công ty bồi thường hơn 750 triệu đồng

Chỉ vì không tham gia biểu diễn văn nghệ tại tiệc Tất niên cuối năm, một người lao động có thâm niên 10 năm đã bị doanh nghiệp chấm dứt hợp đồng. Sau đó, ông Vương (nhân vật trong vụ việc) đã khởi kiện công ty ra tòa. Vụ án được TAND Khu Phát triển Công nghệ cao Đông Hồ (TP. Vũ Hán, Trung Quốc) thụ lý xét xử sơ thẩm.

Theo thông tin được công bố, ông Vương làm việc tại doanh nghiệp này đã 10 năm. Trước Tết Nguyên đán, công ty tổ chức tiệc cuối năm cho toàn bộ nhân viên và yêu cầu người lao động tham gia các tiết mục biểu diễn văn nghệ. Ông Vương từ chối với lý do cá nhân. Sau đó, doanh nghiệp ban hành “Thông báo chấm dứt hợp đồng lao động”, viện dẫn nguyên nhân ông vắng mặt trong các hoạt động tại nơi làm việc.

Không đồng tình với quyết định trên, ông Vương cho rằng việc tham dự tiệc Tất niên và biểu diễn văn nghệ không phải nghĩa vụ pháp lý của người lao động. Theo ông, trong thời gian này, ông vẫn làm việc và hoàn thành các nhiệm vụ chuyên môn được giao. Việc ép buộc tham gia hoạt động mang tính giải trí bị cho là xâm phạm quyền và lợi ích hợp pháp của người lao động. Từ đó, ông nộp đơn yêu cầu hòa giải lao động.

Ủy ban hòa giải lao động xác định công ty này đã chấm dứt hợp đồng trái quy định, yêu cầu bồi thường cho ông Vương hơn 200.000 NDT (752 triệu đồng), bao gồm tiền lương chưa trả và các khoản liên quan. Không chấp nhận kết luận này, công ty tiếp tục khởi kiện ra Tòa án Nhân dân Khu Phát triển Công nghệ cao Đông Hồ, TP. Vũ Hán.

Tại tòa, phía công ty cho rằng ông Vương làm việc thiếu nghiêm túc, không tham gia các hoạt động tập thể. Ngày tổ chức tiệc tất niên là ngày làm việc bình thường, công ty yêu cầu toàn bộ nhân viên tham gia tập luyện, nhưng ông Vương nhiều lần từ chối, không xin nghỉ phép và không đến nơi làm việc, hành vi này cấu thành tự ý nghỉ việc (bỏ việc).

Đáp lại, ông Vương cho biết bản thân không cố ý không tham gia hoạt động, và trong ngày tập luyện vẫn đang làm việc. Đặc biệt, vào tối trước ngày diễn ra tiệc Tất niên chính thức, ông đã bị công ty loại khỏi nhóm làm việc, dẫn đến việc không thể tiếp tục làm việc bình thường, đây là tình trạng “bị buộc phải nghỉ việc”.

Sau khi xét xử, tòa án sơ thẩm cho rằng việc công ty lấy lý do ông Vương từ chối tham gia tập luyện và tiệc tất niên để chấm dứt hợp đồng lao động là thiếu căn cứ hợp lý, cấu thành hành vi đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật. Tòa tuyên buộc công ty phải bồi thường cho ông Vương hơn 200.000 NDT.

Sau khi doanh nghiệp kháng cáo, tòa án cấp phúc thẩm tiến hành hòa giải. Hai bên đạt được thỏa thuận chung, theo đó công ty đồng ý bồi thường cho ông Vương tổng cộng hơn 180.000 NDT (tương đương khoảng 677 triệu đồng), để khép lại toàn bộ tranh chấp.

Theo Thẩm phán Thu Cửu Quân, việc tham gia tiệc Tất niên về bản chất là hoạt động phúc lợi, mang tính giải trí, nhằm tăng cường sự gắn kết trong doanh nghiệp và không được xem là nghĩa vụ công việc bắt buộc. Sa thải người lao động chỉ vì từ chối tham gia hoạt động này là vi phạm luật. Theo quy định của Luật Hợp đồng Lao động Trung Quốc, nội quy lao động chỉ có hiệu lực khi đáp ứng đủ 3 điều kiện: nội dung hợp pháp, được xây dựng thông qua quy trình dân chủ và đã được công khai cho người lao động biết.

Thẩm phán cũng nhấn mạnh, nội quy doanh nghiệp không thể đứng trên quy định của pháp luật. Một môi trường làm việc lành mạnh cần được xây dựng trên sự tôn trọng quyền lựa chọn của người lao động, thay vì áp đặt hoặc gây sức ép thông qua các biện pháp kỷ luật.