Nữ danh ca là 'người đặc biệt' với cố nhạc sĩ Trịnh Công Sơn bị đột quỵ ở tuổi 80, tình hình sức khỏe hiện tại ra sao?

Trở về Việt Nam sau khi "vượt cửa tử"

Những ngày qua, thông tin danh ca Khánh Ly trở về Việt Nam để giới thiệu dự án phim tư liệu âm nhạc nhiều tập cùng cuốn sách "Hát cùng nguồn cội - Chân dung Khánh Ly" thu hút sự quan tâm của công chúng yêu âm nhạc. Khánh Ly không phải là cái tên xa lạ với khán giả Việt. Bà được biết đến với biệt danh “Nữ hoàng chân đất”, gắn liền với những tình khúc của cố nhạc sĩ Trịnh Công Sơn.

Trong buổi ra mắt tối 2/3 tại Hà Nội, nữ danh ca đã trải lòng về những chiêm nghiệm trong cuộc sống, về cái chết và cả những ký ức tươi đẹp trong sự nghiệp nghệ thuật. Đặc biệt, bà nhắc nhiều đến những kỷ niệm với cố nhạc sĩ Trịnh Công Sơn.

Khánh Ly cho biết lần trở về Việt Nam này không phải để “đi diễn, kiếm ăn” như một số đồn đoán trên mạng xã hội. Bà trở về đơn giản vì muốn tìm lại chính mình, tìm lại những ký ức đã gắn bó với một thời tuổi trẻ và âm nhạc.

Ở tuổi 81, sau bạo bệnh, sức khỏe bản thân đã suy giảm rõ rệt. Đầu năm 2025, khi đang ở tuổi 80, Khánh Ly bất ngờ bị một cơn đột quỵ do nghẽn mạch máu não. Sau khi vượt qua “cửa tử”, bà không còn nghe rõ như trước, chân thường xuyên đau và cũng khó cảm nhận âm nhạc hay biểu diễn như trước đây.

Dù vậy, nữ danh ca vẫn quyết định trở về Việt Nam trong lần này để tham gia sự kiện. Bà không giấu được xúc động khi nhớ lại mối nhân duyên gặp cố nhạc sĩ Trịnh Công Sơn vào năm 1964 tại Đà Lạt, và cuộc tái ngộ định mệnh năm 1967 tại Sài Gòn (nay là TP. Hồ Chí Minh). Chính cơ duyên ấy đã làm thay đổi cuộc đời bà.

Nhân duyên với cố nhạc sĩ Trịnh Công Sơn

Trước khi trở thành giọng ca gắn liền với các tình khúc của Trịnh Công Sơn, cuộc đời Khánh Ly đã trải qua nhiều ngã rẽ đặc biệt. Khánh Ly tên thật là Nguyễn Thị Lệ Mai, sinh năm 1945 tại Hà Nội, trong một gia đình bình dân.

Bà đam mê âm nhạc từ nhỏ. Những khoảnh khắc đứng trước căn nhà, lặng lẽ nghe nhạc phát ra từ các gia đình xung quanh đã nuôi dưỡng tình yêu âm nhạc trong bà. Theo thời gian, những giai điệu ấy dần thấm vào máu thịt, trở thành một phần không thể tách rời trong cuộc sống của bà.

Năm 9 tuổi, Khánh Ly lần đầu tham gia một cuộc thi ca hát tại Hà Nội. Dù không giành được giải thưởng, trải nghiệm ấy vẫn có ý nghĩa đặc biệt, như một dấu mốc đầu tiên cho niềm đam mê âm nhạc của bà.

Sau đó, gia đình bà rời Hà Nội vào Đà Lạt sinh sống. Năm 11 tuổi, bà theo xe chở rau xuống Sài Gòn để tham dự một cuộc thi âm nhạc và giành giải Nhì. Khi trở lại Đà Lạt, bà tiếp tục mưu sinh bằng việc hát tại các phòng trà, kiên trì theo đuổi con đường nghệ thuật dù còn nhiều gian khó.

Chính tại Đà Lạt, bước ngoặt lớn trong cuộc đời Khánh Ly đã xảy ra khi bà gặp nhạc sĩ Trịnh Công Sơn. Cuộc gặp gỡ ấy không chỉ mở ra cơ hội nghề nghiệp mà còn hình thành nên một sự đồng điệu đặc biệt trong âm nhạc. Khánh Ly dần trở thành giọng ca gắn liền với các tình khúc của ông. Hai người cùng đi biểu diễn ở nhiều nơi, từ đó tạo nên một cặp đôi nghệ thuật nổi tiếng, để lại dấu ấn sâu đậm trong âm nhạc Việt Nam.

Phong cách hát của Khánh Ly không thiên về phô diễn kỹ thuật mà nghiêng về chiều sâu cảm xúc. Giọng hát của bà thường mang màu sắc trầm lắng, tự sự, rất phù hợp với những ca khúc giàu suy tư của Trịnh Công Sơn.

Đứng trên đỉnh cao của sự nghiệp

Sau những năm tháng khởi đầu đầy gian khó, sự nghiệp của Khánh Ly dần bước vào giai đoạn rực rỡ nhất. Vào thập niên 1970, tên tuổi của bà không chỉ quen thuộc với khán giả trong nước mà còn bắt đầu để lại ấn tượng với công chúng quốc tế. Giọng hát đặc biệt cùng phong cách trình diễn mộc mạc, giàu cảm xúc giúp bà được mời tham gia nhiều chương trình nghệ thuật tại Pháp, Nhật Bản, Hong Kong...

Trong đó, chuyến đi Nhật Bản để lại cho bà nhiều kỷ niệm đáng nhớ. Sau năm 1975, khán giả và giới làm nhạc tại đây đặc biệt yêu mến giọng hát Khánh Ly. Họ tìm nhiều cách để liên lạc và mời bà biểu diễn, thậm chí sang tận Mỹ để tìm gặp và mời bà tham gia các chương trình ca nhạc cũng như thu âm.

Năm 1979, bà nhận được lời mời tham dự một đại nhạc hội dân ca châu Á quy tụ nhiều nghệ sĩ đến từ Hong Kong, Hàn Quốc, Thái Lan… Trong chương trình này, Khánh Ly là đại diện duy nhất của Việt Nam và cũng là nữ ca sĩ duy nhất góp mặt.

Sau chương trình, Khánh Ly tiếp tục thu âm một album gồm các sáng tác của Trịnh Công Sơn bằng cả tiếng Việt và tiếng Nhật. Những bản thu này nhanh chóng gây tiếng vang lớn tại Nhật Bản, giúp bà trở thành một hiện tượng đặc biệt trong lòng khán giả nước này. Các hãng đĩa và đài truyền hình Nhật thậm chí cử người sang Mỹ để thực hiện việc thu âm cho bà. Nữ ca sĩ được đưa đón bằng xe limousine và làm việc tại những phòng thu nổi tiếng thời bấy giờ.

Thành công nổi bật nhất trong giai đoạn này là album nhạc Trịnh Công Sơn do Khánh Ly thể hiện đã đạt doanh số lên tới hai triệu bản tại Nhật Bản. Không chỉ được công chúng yêu mến, Khánh Ly còn nhận được sự trân trọng từ nhiều nghệ sĩ quốc tế. Nữ danh ca nổi tiếng của Nhật Bản Tokiko Kato đã chủ động tìm gặp Khánh Ly để làm quen và ngỏ ý kết nghĩa chị em.

Dù đạt được nhiều vinh quang trên sân khấu, cuộc đời riêng của Khánh Ly lại trải qua không ít thăng trầm. Hơn 40 năm trước, sau khi cuộc hôn nhân đầu tiên tan vỡ, bà bước vào cuộc hôn nhân thứ hai với một người đàn ông xuất thân từ gia đình khá giả. Tuy nhiên, mối quan hệ này cũng không kéo dài lâu. Sau khi sang Mỹ định cư, bà gặp và kết hôn với người chồng thứ ba, người đã đồng hành cùng bà trong một quãng đời dài.

Năm 2015, khi người chồng thứ ba qua đời, Khánh Ly phải đối diện với nỗi mất mát lớn trong cuộc sống. Tuy vậy, bà không gục ngã trước biến cố mà lựa chọn tiếp tục sống bình thản và giữ gìn tình yêu dành cho âm nhạc.