Nữ nghệ sĩ từng là ‘mỹ nhân Sài Gòn’ nức tiếng, sống một mình trong căn nhà mặt tiền rộng lớn, gần 80 tuổi vẫn nhận lời đi hát cho đám tang

Những thập niên giữa thế kỷ XX đánh dấu giai đoạn hưng thịnh của sân khấu cải lương và điện ảnh miền Nam. Trong dòng chảy ấy, Mộng Tuyền là gương mặt được công chúng nhớ đến như một nghệ sĩ hội tụ tài năng biểu diễn, giọng ca cổ đặc trưng và nhan sắc nổi bật.

Mỹ nhân nức tiếng Sài Gòn xưa, được khán giả ưu ái đặt cho biệt danh là "hoa khôi cải lương"

Mộng Tuyền tên thật là Huỳnh Thị Kim Loan, sinh năm 1947 tại Cần Thơ, trong một gia đình nghèo, đông anh em, không có ai hoạt động nghệ thuật. Từ nhỏ, bà đã yêu thích vọng cổ, thường hát ru em phụ giúp cha mẹ. Năm 6 tuổi, thầy đờn Ba Cứ ở Tân Quới (Vĩnh Long) sang chơi, nghe được giọng hát của cô bé Kim Loan và ngỏ ý nhận dạy ca. Được gia đình đồng ý, bà theo học trong 2 năm. Dù việc học văn hóa không đầy đủ, nhưng khi biết chữ, Kim Loan đã có thể ca bài bản.

Từ năm 10 tuổi, Kim Loan bắt đầu đi hát đám cưới, đám tang, kiếm những khoản tiền đầu tiên phụ giúp gia đình. Đến năm 13-14 tuổi, bà được mời đi hát theo các đoàn cổ nhạc. Năm 1961, bà về gánh Hoa Sen của danh ca Bảy Cao, gây chú ý với vai Huyền trong vở “Nhà chợ một đêm mưa”. Năm 1962, bà tiếp tục tham gia gánh Phương Nam và ghi dấu ấn với các vai Xuân Hoa trong “Đông về lạng xác hoa” và Phương Loan trong “Nửa kiếp oan thù”.

Năm 1963 là bước ngoặt quan trọng trong sự nghiệp của nữ nghệ sĩ. Bà bầu Thơ mời Kim Loan về đoàn Thanh Minh - Thanh Nga. Thời điểm này, vai Mộng Tuyền trong vở “Mùa xuân còn mãi” tạo tiếng vang lớn, khiến bà lấy tên nhân vật làm nghệ danh. Cũng trong năm đó, với vai Thu Lan trong vở “Phu tử tòng tử”, Mộng Tuyền đoạt Huy chương Vàng giải Thanh Tâm khi mới 15 tuổi.

Giải thưởng Thanh Tâm mở ra giai đoạn thăng hoa trong sự nghiệp của Mộng Tuyền. Bà trở thành đào chính được nhiều đoàn mời diễn, đồng thời nhận các lời mời tham gia điện ảnh. Thành công với vai diễn “Mộng Tuyền sơn nữ”, tên tuổi của bà được biết đến rộng rãi hơn trên màn ảnh. Nữ nghệ sĩ cho biết động lực lớn nhất theo nghề đến từ niềm vui được đi hát từ nhỏ, có thu nhập nuôi gia đình và nhận được sự yêu mến của khán giả.

Bên cạnh ánh hào quang, Mộng Tuyền cho biết con đường nghệ thuật đòi hỏi sự rèn luyện nghiêm túc. Khi mới 15 tuổi, bà từng nhận vai vũ nữ, chỉ có 3 ngày để tập luyện. Ban ngày được thầy cô hướng dẫn, buổi tối cha bà dẫn vào các câu lạc bộ để quan sát cách ăn mặc, cử chỉ, lời nói của các vũ nữ nhằm phục vụ vai diễn. Những trải nghiệm này được bà xem là những bài học nghề đầu đời.

Ở tuổi 19, Mộng Tuyền bước vào giai đoạn bận rộn nhất. Có những ngày bà diễn cải lương vào buổi sáng, đóng phim buổi chiều, tối tiếp tục tham gia đại nhạc hội. Lịch làm việc gần như không có thời gian nghỉ. Theo chia sẻ của nghệ sĩ, bà xem đó là sự ưu ái của nghề và luôn tự nhủ phải cố gắng giữ gìn.

Ở thời kỳ đỉnh cao, cát-xê của Mộng Tuyền thuộc nhóm cao trên sân khấu và điện ảnh. Theo lời kể của nghệ sĩ, thu nhập từ việc đi diễn đủ để bà xây nhà, nuôi cả gia đình đông người. Tuy nhiên, bà không trực tiếp quản lý tiền bạc, toàn bộ cát-xê đều giao cho cha. Trang phục biểu diễn và sinh hoạt cá nhân cũng do gia đình sắp xếp, để bà tập trung cho việc diễn xuất.

Sở hữu nhan sắc nổi bật, Mộng Tuyền được khán giả ưu ái gọi là “hoa khôi cải lương”. Bà cho rằng ngoại hình giúp nghệ sĩ có thêm thuận lợi ban đầu, nhưng để tạo được thiện cảm lâu dài cần có thái độ nghiêm túc với nghề và cái tâm trong biểu diễn. Danh xưng khán giả dành tặng, theo bà, phản ánh sự yêu mến nhiều hơn là tiêu chí nhan sắc.

Trong ký ức công chúng, Mộng Tuyền thường được nhắc đến cùng nhóm “tứ đại mỹ nhân” của sân khấu và điện ảnh Sài Gòn thập niên 1960-1970, bên cạnh Thẩm Thúy Hằng, Thanh Nga và Kiều Chinh. Bà xuất hiện trong nhiều bộ phim của các đạo diễn Lê Hoàng Hoa, Lê Mộng Hoàng, đồng thời là gương mặt được săn đón trên sân khấu cải lương nhờ giọng ca cổ trữ tình.

Hiện nay, Mộng Tuyền vẫn duy trì việc đi hát ở các vùng sâu, vùng xa, khu vực hẻo lánh. Ngoài ra, bà cũng nhận biểu diễn tại đám cưới để giữ nhịp sinh hoạt nghề nghiệp. Nữ nghệ sĩ cho biết bà không ngại hát ở những không gian đặc biệt, kể cả đám tang, khi có điều kiện phù hợp. Theo bà, việc cất tiếng hát trong những hoàn cảnh đó vừa là cách tiễn biệt người đã khuất, vừa phục vụ khán giả xung quanh.

Bên cạnh đó, Mộng Tuyền cho biết thỉnh thoảng bà hát cùng những người bán hàng rong, người có hoàn cảnh khó khăn sử dụng loa kéo ngoài đường phố, với mong muốn thu hút sự chú ý của người qua đường để họ có thêm sự hỗ trợ.

Chia sẻ về quan điểm giữ gìn sức khỏe, nữ nghệ sĩ cho rằng có hai yếu tố quan trọng. Thứ nhất là vận động thể chất thông qua tập thể dục hằng ngày. Thứ hai là “thể dục âm nhạc”, tức duy trì sự gắn bó với âm nhạc, có thể bằng việc hát hoặc đơn giản là nghe nhạc để giữ tinh thần tỉnh táo, tích cực.

Qua 3 đời chồng vẫn sẵn sàng đón nhận tình yêu ở tuổi 79

Song song với sự nghiệp rực rỡ, đời sống riêng của Mộng Tuyền trải qua nhiều biến động với 3 cuộc hôn nhân.

Xinh đẹp và nổi tiếng từ khi còn rất trẻ, Mộng Tuyền cho biết, sau mỗi đêm diễn, khán giả thường đứng kín bên ngoài rạp để tặng hoa, có người chỉ mong được nắm tay. Hoa được gửi đến gần như mỗi ngày, nhiều khi bà cũng không biết người tặng là ai. Với nữ nghệ sĩ, những người yêu mến mình đều là ân nhân.

Năm 20 tuổi, Mộng Tuyền kết hôn lần đầu với một người đàn ông giàu có. Theo lời kể của bà, cuộc hôn nhân này xuất phát từ yếu tố ơn nghĩa với gia đình. Khi đó, bà là trụ cột kinh tế, phải gánh vác việc nuôi các em nên từng không muốn lập gia đình. Phía nhà trai biết hoàn cảnh nên mang tiền, vàng sang hỏi cưới. Toàn bộ lễ vật, bà để lại cho cha mẹ. Sau khi kết hôn, bà sống riêng, không phải làm dâu và đưa các em về ở cùng để tiện chăm sóc.

Cuộc hôn nhân đầu tiên kéo dài 6 năm. Nguyên nhân tan vỡ là do kết hôn quá sớm, Mộng Tuyền chỉ tập trung đi hát, kiếm tiền mà chưa chú ý xây dựng đời sống gia đình. Chồng thường xuyên đi công tác xa, khiến quan hệ vợ chồng ngày càng xa cách. Năm 26 tuổi, bà quyết định ly hôn, ra đi với 2 bàn tay trắng. 2 người chia tay trong hòa bình, không ràng buộc về tài sản.

Sau ly hôn, Mộng Tuyền tiếp tục đi hát, dành dụm tiền để nuôi các em. Khi người chồng cũ bán nhà và đề nghị chia một nửa tài sản, bà từ chối. Hiện nay, ông sinh sống tại Mỹ với gia đình mới và thỉnh thoảng vẫn liên lạc hỏi thăm. Theo nữ nghệ sĩ, cả 2 vẫn giữ mối quan hệ bình thường.

Thời gian sau đó, Mộng Tuyền nhận được nhiều lời ngỏ ý nhưng đều không đồng ý. Bà cho rằng thất bại của cuộc hôn nhân đầu khiến mình không còn mặn mà với chuyện tình cảm. Mãi đến năm 39 tuổi, bà mới kết hôn lần 2. Người chồng thứ 2 là một khán giả, từng đem lòng mến mộ bà sau khi xem bà đóng phim tại Đà Lạt.

Sau khi lập gia đình, Mộng Tuyền theo chồng sang Pháp định cư. Tại đây, 2 vợ chồng mở một cửa hàng lưu niệm để mưu sinh. Tuy nhiên, cuộc sống hôn nhân không kéo dài do mâu thuẫn giữa chồng và các em của bà, khiến bà rơi vào thế khó xử. Cuối cùng, 2 người quyết định chia tay.

Sau cuộc hôn nhân thứ 2, Mộng Tuyền sang Úc sống cùng các em. Để ổn định cuộc sống tại đây, bà kết hôn lần thứ 3 khi đã ngoài 60 tuổi. Ban đầu, cuộc sống vợ chồng tương đối êm ấm. Tuy nhiên, theo thời gian, đây lại là cuộc hôn nhân khiến bà cảm thấy mệt mỏi nhất. Khi phát hiện chồng ngoại tình, bà quyết định chấm dứt quan hệ. Khi phía chồng mời luật sư giải quyết, bà ký vào giấy tờ ngay lập tức. Bà ly hôn lần thứ 3 ở tuổi 71 và trở về Việt Nam sinh sống.

Nhìn lại đời sống riêng với 3 cuộc hôn nhân không trọn vẹn, Mộng Tuyền cho rằng phần lỗi thuộc về bản thân. Theo bà, khi bước vào hôn nhân, ai cũng mong muốn gắn bó lâu dài, nhưng khi không thể đi tiếp, điều quan trọng là không làm tổn thương nhau.

Ở tuổi 79, nữ nghệ sĩ cho biết vẫn giữ tinh thần lạc quan và không khép mình trước tình yêu. Bà không đặt nặng chuyện hình thức hay lễ cưới, chỉ cần sự chân thành và sẵn sàng đồng hành cùng nhau trong quãng đời còn lại.

Một điều khiến nhiều khán giả thắc mắc là qua 3 cuộc hôn nhân, Mộng Tuyền không có con. Bà chia sẻ, khi còn trẻ, vì thương và mải lo cho các em nên không nghĩ đến việc sinh con. Tuy vậy, bà chưa từng hối hận. Theo quan điểm của bà, nuôi dạy một con người nên người là điều rất khó, và bà không cho rằng sinh con là để nương cậy lúc tuổi già.

Sống một mình trong căn nhà lầu mặt tiền rộng rãi, vẫn nhận lời đi hát cho đám cưới, đám ma

Ở tuổi 79, Mộng Tuyền vẫn giữ được diện mạo trẻ trung, cuộc sống độc thân, không con cái trong căn nhà lầu mặt tiền rộng tại TP. HCM. Dù sở hữu bất động sản giá trị, nữ nghệ sĩ chọn lối sống giản dị. Toàn bộ căn nhà được cho thuê làm khách sạn, bản thân bà chỉ sinh hoạt trong một phòng nhỏ, mỗi ngày ăn 1 bữa chính.

Mộng Tuyền cho biết bà mang 2 quốc tịch Việt Nam và Pháp. Các anh em đều định cư ở nước ngoài, cha mẹ đã qua đời nên bà thường xuyên đi lại giữa các quốc gia. Tuy nhiên, Việt Nam vẫn là nơi bà lựa chọn sinh sống lâu dài. Theo nữ nghệ sĩ, bà đã hoàn tất thủ tục hiến xác cho y học và không còn bận tâm đến chuyện hậu sự, chỉ tập trung sống trọn vẹn từng ngày.

Việc bà sang Pháp định cư trước đây không xuất phát từ mong muốn làm giàu mà vì tìm kiếm người em mất tích. Bà từng làm thủ tục, nhờ cả Liên Hợp Quốc hỗ trợ tìm kiếm nhưng không thể hoàn thành tâm nguyện vì người em đã qua đời.

Nhìn lại cuộc đời, Mộng Tuyền cho rằng bản thân may mắn được Tổ nghiệp ưu ái. So với nhiều đồng nghiệp cùng thời, bà có cuộc sống ổn định hơn, không rơi vào cảnh thiếu thốn. Từ suy nghĩ đó, nữ nghệ sĩ chọn cách “trả ơn đời” bằng việc đi hát không nhận cát-xê, phục vụ khán giả ở những nơi ít điều kiện tiếp cận nghệ thuật biểu diễn.

Hiện nay, Mộng Tuyền vẫn duy trì hoạt động ca hát, chủ yếu phục vụ các chương trình thiện nguyện tại vùng sâu, vùng xa, các địa phương khó khăn. Bà cho biết bản thân thích đi tỉnh, vừa biểu diễn vừa làm từ thiện. Ngoài ra, bà cũng nhận biểu diễn tại đám cưới để giữ nhịp sinh hoạt nghề nghiệp. Nữ nghệ sĩ cho biết bà không ngại hát ở những không gian đặc biệt, kể cả đám tang, khi có điều kiện phù hợp. Theo bà, việc cất tiếng hát trong những hoàn cảnh đó vừa là cách tiễn biệt người đã khuất, vừa phục vụ khán giả xung quanh.

Bên cạnh đó, Mộng Tuyền cho biết thỉnh thoảng bà hát cùng những người bán hàng rong, người có hoàn cảnh khó khăn sử dụng loa kéo ngoài đường phố, với mong muốn thu hút sự chú ý của người qua đường để họ có thêm sự hỗ trợ.

Thu nhập hiện tại của Mộng Tuyền chủ yếu đến từ tiền cho thuê nhà và lãi tiết kiệm, trung bình khoảng 30 triệu đồng mỗi tháng. Khoản thu này đủ để bà trang trải sinh hoạt và duy trì hoạt động thiện nguyện.

Mộng Tuyền cho biết bà không đặt nặng chuyện tích lũy cho tuổi già. Điều bà quan tâm nhất là giữ gìn sức khỏe. Mỗi ngày, bà dành hơn một giờ tập thể dục, duy trì chế độ ăn uống điều độ, hạn chế tinh bột và dầu mỡ. Nhờ vậy, bà hiếm khi đau ốm và vẫn sinh hoạt độc lập.

Quan điểm sống của Mộng Tuyền xoay quanh sự giản dị và không lệ thuộc. Bà không có ý định tham gia gameshow hay làm giám khảo các chương trình truyền hình, nhưng sẵn sàng hỗ trợ thế hệ trẻ yêu nghệ thuật truyền thống nếu có điều kiện phù hợp.

Với nữ nghệ sĩ, ca hát vẫn là niềm đam mê bền bỉ. Bà cho biết nếu không được cất giọng thường xuyên sẽ cảm thấy mệt mỏi. Ở giai đoạn này của cuộc đời, Mộng Tuyền nói mình đã “đủ”, không giàu có nhưng không thiếu thốn, không còn gánh nặng gia đình và vẫn giữ được sự thanh thản trong đời sống tinh thần.