Ông Trump dọa 'đóng băng' cây cầu huyết mạch 4,6 tỷ USD, gây sức ép với đồng minh thân cận

Ông Trump viện dẫn việc Canada sở hữu cầu Gordie Howe International Bridge, việc các cửa hàng tại Canada từ chối bày bán một số loại đồ uống có cồn của Mỹ, cùng các mức thuế của Canada áp lên sản phẩm sữa và các cuộc đàm phán thương mại giữa Ottawa với Trung Quốc.

“Tôi sẽ không cho phép cây cầu này mở cửa cho đến khi Mỹ được bồi hoàn đầy đủ cho tất cả những gì chúng tôi đã cho họ, và quan trọng không kém là Canada phải đối xử với Mỹ bằng sự công bằng và tôn trọng mà chúng tôi xứng đáng có”, ông Trump viết trên mạng xã hội. “Chúng tôi sẽ bắt đầu đàm phán ngay lập tức. Với tất cả những gì chúng tôi đã cho họ, có lẽ Mỹ nên sở hữu ít nhất một nửa tài sản này”.

Thực tế, từ năm 2012, khi còn là Thống đốc bang Michigan, ông Rick Snyder đã chấp nhận đề nghị của chính phủ Canada tài trợ phần lớn chi phí xây dựng cầu Gordie Howe, thậm chí sử dụng quyền hành pháp để vượt qua cơ quan lập pháp bang. Công trình khởi công năm 2018 và hiện đã gần hoàn thiện.

Ngày 30/1, Bộ An ninh Nội địa Mỹ ban hành quy định công nhận cây cầu này là một cửa khẩu chính thức. Đại sứ quán Canada tại Washington, văn phòng Thống đốc Michigan Gretchen Whitmer và cơ quan quản lý cầu chưa đưa ra bình luận ngay sau tuyên bố của ông Trump.

Thượng nghị sĩ Dân chủ bang Michigan Elissa Slotkin cảnh báo “hủy bỏ dự án sẽ gây hậu quả nghiêm trọng, làm tăng chi phí mà các doanh nghiệp Michigan phải chịu, chuỗi cung ứng kém an toàn hơn và cuối cùng là ít việc làm hơn”. Bà cho rằng ông Trump đang “trừng phạt người dân Michigan vì một cuộc chiến thương mại do chính ông khơi mào ”, đồng thời nhận định việc Canada tiến gần thỏa thuận với Trung Quốc là hệ quả của áp lực kéo dài từ Washington.

Dữ liệu năm 2023 cho thấy Detroit là cảng hàng hóa lớn thứ hai của Mỹ xét theo giá trị và là cửa ngõ nhộn nhịp nhất trên biên giới Mỹ Canada, xử lý lượng hàng hóa vận chuyển bằng xe tải trị giá 126 tỷ USD.

Cây cầu mới được kỳ vọng sẽ giảm tải lưu lượng xe tải vốn đang dồn lên cầu Ambassador. Theo một nghiên cứu của Đại học Windsor, cầu Gordie Howe sẽ rút ngắn 20 phút thời gian qua biên giới, giúp giới vận tải tiết kiệm khoảng 2,3 tỷ USD trong vòng 30 năm.

Trong nhiệm kỳ thứ 2, ông Trump đã nhiều lần đưa ra các đe dọa nhằm vào Canada và mạnh tay tăng thuế với quốc gia láng giềng phía bắc. Tháng trước, ông tuyên bố sẽ áp thuế 100% lên hàng hóa Canada nếu nước này tiến hành thỏa thuận thương mại với Trung Quốc.

Thủ tướng Canada Mark Carney hồi tháng 1 năm nay đã tới Trung Quốc nhằm hàn gắn mối quan hệ căng thẳng song phương và đạt được một thỏa thuận thương mại với đối tác thương mại lớn thứ 2 của Canada, chỉ sau Mỹ.

Không dừng lại ở đó, Trump còn tuyên bố Mỹ có thể thu hồi chứng nhận đối với máy bay thương gia Bombardier Global Express và đe dọa áp thuế nhập khẩu 50% với toàn bộ máy bay sản xuất tại Canada, trừ khi Ottawa phê chuẩn một số dòng máy bay của đối thủ Mỹ Gulfstream. Tuy nhiên đến nay, chính quyền Trump vẫn chưa thực hiện biện pháp cụ thể nào với ngành hàng không Canada.