Petrovietnam kích hoạt kịch bản ứng phó với căng thẳng Trung Đông, đảm bảo nguồn dầu thô cho thị trường trong nước

Trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông khiến thị trường năng lượng toàn cầu biến động mạnh, Tập đoàn Công nghiệp – Năng lượng Quốc gia Việt Nam (Petrovietnam) cho biết đã chủ động kích hoạt các kịch bản ứng phó nhằm bảo đảm nguồn cung dầu thô và xăng dầu cho thị trường trong nước trong ngắn hạn.

Thông tin được đưa ra tại cuộc họp giao ban CEO của Tập đoàn vào cuối tháng 2, khi lãnh đạo Petrovietnam đánh giá các diễn biến mới của thị trường năng lượng thế giới và chuẩn bị phương án điều hành trong trường hợp nguồn cung toàn cầu bị gián đoạn.

Chuẩn bị kịch bản Hormuz và điều chỉnh nguồn cung

Theo Petrovietnam, trước khi xung đột tại Trung Đông leo thang, tập đoàn đã xây dựng kịch bản ứng phó trong trường hợp eo biển Hormuz – tuyến vận chuyển dầu mỏ chiến lược của thế giới – bị gián đoạn.

Đây là điểm nghẽn năng lượng quan trọng, nơi khoảng 20% lượng dầu tiêu thụ toàn cầu được vận chuyển mỗi ngày, khiến thị trường đặc biệt nhạy cảm với các biến động địa chính trị tại khu vực này.

Trên cơ sở đó, Petrovietnam đã chỉ đạo các đơn vị sản xuất – kinh doanh bám sát diễn biến thị trường, chủ động điều chỉnh kế hoạch sản xuất và chuẩn bị nguồn hàng để đảm bảo cung ứng xăng dầu trong nước.

Một số giải pháp đã được triển khai gồm:

- Làm việc với các nhà thầu dầu khí để ưu tiên bán dầu thô khai thác trong nước cho các nhà máy lọc dầu nội địa trong trường hợp cần thiết.

- Chỉ đạo Tổng công ty Dầu Việt Nam (PVOIL - OIL) xây dựng phương án nhập khẩu bổ sung và đa dạng hóa nguồn cung cũng như tuyến vận chuyển.

- Lọc hóa dầu Bình Sơn (BSR) đảm bảo các hoạt động vận hành an toàn, giữ vững hoạt động sản xuất của nhà máy lọc dầu Dung Quất.

Tăng cường kiểm soát an toàn và tối ưu công suất vận hành tại các nhà máy lọc dầu.

Tại Tổ hợp Lọc hóa dầu Nghi Sơn – nhà máy có công suất khoảng 200.000 thùng/ngày – Petrovietnam cũng đã yêu cầu đại diện vốn làm việc với các đối tác nước ngoài để chuẩn bị nguồn dầu dự phòng nhằm duy trì hoạt động ổn định của nhà máy.

Đảm bảo nguồn cung trong vài tháng tới

Theo đánh giá của Petrovietnam, với các phương án điều hành hiện tại, nguồn dầu thô và xăng dầu trong nước vẫn có thể được đảm bảo trong vài tháng tới.

Hiện hệ thống lọc dầu trong nước, gồm Dung Quất và Nghi Sơn, đáp ứng khoảng 70–75% nhu cầu xăng dầu của Việt Nam, phần còn lại phải bù đắp bằng nhập khẩu.

Trong bối cảnh giá dầu quốc tế đang tăng nhanh – có thời điểm tiến sát 82 USD/thùng và được dự báo có thể vượt mốc 100 USD nếu nguồn cung Trung Đông bị gián đoạn – các doanh nghiệp năng lượng đang đứng trước áp lực lớn về chi phí nhập khẩu và logistics.

Dù vậy, Petrovietnam cho rằng khả năng ứng phó dài hạn vẫn chịu ảnh hưởng bởi một số rào cản cơ chế.

Tập đoàn cho biết hiện đang bị hạn chế quyền nhập khẩu dầu thô và nguyên liệu cho các nhà máy lọc dầu theo quy định tại Nghị định 83/2014 về kinh doanh xăng dầu. Điều này phần nào làm giảm tính linh hoạt trong việc đa dạng hóa nguồn cung khi thị trường thế giới biến động.

Do đó, Petrovietnam kiến nghị Chính phủ xem xét:

- Cho phép tập đoàn và các đơn vị thành viên chủ động nhập khẩu dầu thô và nguyên liệu phục vụ sản xuất trong các tình huống khẩn cấp.

- Rà soát, điều chỉnh Nghị định 83 để phù hợp với bối cảnh thị trường năng lượng mới.

- Xem xét mức thuế nhập khẩu đối với một số nguyên liệu sản xuất như condensate, naphtha nhằm giảm chi phí sản xuất.

- Sớm có cơ chế ưu đãi thúc đẩy việc pha chế và đưa xăng E10 vào lưu thông rộng rãi.

Ngoài ra, tập đoàn cũng đề xuất Ngân hàng Nhà nước có chính sách đảm bảo nguồn ngoại tệ cho các doanh nghiệp khi nhu cầu nhập khẩu nhiên liệu tăng cao.

Diễn biến tại Trung Đông đang đặt ra thách thức mới cho chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu, đặc biệt với các nền kinh tế châu Á phụ thuộc lớn vào nguồn dầu từ khu vực này.

Trong bối cảnh đó, việc chủ động xây dựng các kịch bản nguồn cung, đa dạng hóa tuyến vận chuyển và tăng cường dự trữ năng lượng được xem là những yếu tố quan trọng để đảm bảo ổn định thị trường trong nước.