Phát hiện hai tàu Iran tắt tín hiệu định vị, chở 4 triệu thùng dầu âm thầm vượt vòng phong tỏa Mỹ

Ít nhất hai tàu chở dầu của Iran, đang chở đầy hàng, đã rời Vịnh Ba Tư trong tuần này và vượt qua vòng phong tỏa do Mỹ thiết lập. Đây không phải trường hợp riêng lẻ, mà là một phần của cả một nhóm tàu đã tìm cách né tránh lực lượng hải quân Mỹ, đưa khoảng 9 triệu thùng dầu ra thị trường quốc tế.

Hai tàu Hero II và Hedy, đều là tàu chở dầu cỡ lớn treo cờ Iran, mới đây được ghi nhận qua ảnh vệ tinh khi di chuyển vượt qua tuyến phong tỏa do Mỹ thiết lập, tiến ra Biển Ả Rập vào ngày 20/4, theo dữ liệu từ công ty phân tích Vortexa. Tổng sức chở của hai tàu này có thể lên tới 4 triệu thùng dầu.

Việc các tàu chở dầu rời đi cho thấy giới hạn trong nỗ lực của Mỹ nhằm siết chặt xuất khẩu dầu thô của Tehran - điều mà Tổng thống Donald Trump từng mô tả là “thành công to lớn” và gây sức ép buộc chính quyền Iran nhượng bộ.

Kể từ khi phong tỏa bắt đầu vào tuần trước, Hải quân Mỹ đã bắt giữ một tàu hàng có liên hệ với Iran và kiểm tra một tàu chở dầu nằm trong diện trừng phạt tại vùng biển phía Đông Sri Lanka, qua đó mở rộng phạm vi hoạt động.

Trong khi đó, phía Iran - cũng đang tiến hành phong tỏa eo biển - đã nổ súng và gây thiệt hại nặng cho một tàu container gần khu vực này vào ngày thứ Tư (22/4), theo thông tin từ Hải quân Anh.

Số liệu từ Vortexa cho thấy xuất khẩu của Iran vẫn tiếp diễn bất chấp các cảnh báo từ Mỹ, với ít nhất 34 tàu chở dầu và khí đốt có liên quan đến Iran đã đi qua eo biển và tuyến phong tỏa của Mỹ. Tuyến này kéo dài từ bờ biển Oman gần Ras al Hadd đến khu vực biên giới Iran - Pakistan, theo bản đồ được Hải quân Mỹ công bố trong một video trực tuyến.

Trong số các tàu vượt qua kể từ đầu tuần trước, có 19 tàu rời khỏi Vịnh Ba Tư, trong đó 17 tàu chở hàng.

Vortexa phát hiện các chuyến vận chuyển này thông qua ảnh vệ tinh, do các tàu thường tắt thiết bị phát tín hiệu định vị nhằm tránh bị lực lượng Mỹ theo dõi. Tàu Hero II được nhìn thấy lần cuối cách đây hơn một tháng khi đang di chuyển về phía Bắc tại eo biển Malacca, trong khi Hedy lần cuối phát tín hiệu ngoài khơi Khor Fakkan vào cuối tháng Hai.

Điểm đến cuối cùng của hai lô hàng này hiện chưa được xác định. Phần lớn dầu thô xuất khẩu của Iran được vận chuyển tới Trung Quốc, dù trong những tuần gần đây Ấn Độ đã nhận hai lô hàng trước khi một cơ chế miễn trừ của Mỹ hết hiệu lực.

Ngoài ra, một số tàu khác cũng đang thử thách sự kiểm soát của Hải quân Mỹ. Tàu G Summer - một tàu chở LPG cỡ nhỏ nằm trong danh sách trừng phạt của Mỹ - đã vượt eo biển vào hôm 21/4 và hiện đã đi qua ranh giới phong tỏa do Mỹ thiết lập. Tàu hàng Lian Star treo cờ Gambia, cũng đi qua eo Hormuz trong ngày 21/4, hiện đang di chuyển gần ranh giới này và áp sát bờ biển Iran.

Tàu chở nhiên liệu tầm xa Atlantis II, thuộc diện trừng phạt của Mỹ, bắt đầu hành trình hướng tới eo biển vào cuối ngày 21 và hiện đang ở gần đảo Larak trong eo Hormuz, theo dữ liệu theo dõi tàu. Chưa rõ con tàu này có chở hàng hay không.

Một tàu LPG khác là Sevan cũng đang tiến gần eo Hormuz, dù khai báo điểm đến là Sharjah thuộc Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất trong Vịnh Ba Tư. Tàu này từng vận chuyển hàng hóa của Iran trước đây. Trong khi đó, tàu chở dầu cỡ trung Ocean Jewel - không có liên hệ rõ ràng với Iran - cũng đang ở gần khu vực này, với thông tin cho thấy thuộc sở hữu và thủy thủ đoàn Trung Quốc.

Dữ liệu từ cơ sở hàng hải Equasis cho thấy công ty Al Anchor Ship Management FZE tại UAE là đơn vị quản lý tàu Atlantis II, trong khi chủ sở hữu có cùng địa chỉ với công ty này.

Tàu LPG Sevan thuộc sở hữu và quản lý của Anka Energy & Logistics Co. có trụ sở tại Dubai, còn Ocean Jewel thuộc công ty Ocean Jewel Shipping Co. Ltd. có trụ sở tại Thượng Hải. Các doanh nghiệp này chưa phản hồi các yêu cầu bình luận qua email.

Tổng thống Donald Trump mới đây đã gia hạn vô thời hạn một thỏa thuận ngừng bắn với Iran, nhưng khẳng định lệnh phong tỏa vẫn được duy trì. Hiện có khoảng 800 tàu vẫn mắc kẹt trong Vịnh Ba Tư. Tổ chức Hàng hải Quốc tế cho biết đang xây dựng kế hoạch sơ tán các tàu này, phụ thuộc vào việc tình hình xung đột có được hạ nhiệt hay không.