Quốc gia mệnh danh ‘con hổ châu Á’ bứt phá kinh tế, xuất khẩu tăng nhanh nhất trong hơn 14 năm

Singapore ghi nhận tăng trưởng kinh tế vượt kỳ vọng trong quý I năm nay nhờ nhu cầu bùng nổ liên quan đến trí tuệ nhân tạo (AI). Điều này diễn ra trong bối cảnh quốc đảo này vẫn phải đối mặt với nhiều rủi ro từ căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông.

Theo số liệu công bố ngày thứ Hai (25/5), GDP của Singapore trong quý I tăng 6% so với cùng kỳ năm trước, cao hơn đáng kể mức ước tính 4,6% được đưa ra hồi tháng 4.

Dù vậy, giới chức nước này vẫn giữ nguyên dự báo tăng trưởng cả năm trong khoảng từ 2% đến 4%, trong bối cảnh triển vọng kinh tế trở nên khó lường hơn sau khi căng thẳng giữa Mỹ, Israel và Iran leo thang từ cuối tháng 2.

Cuộc xung đột tại Trung Đông đang phủ bóng lên triển vọng kinh tế của trung tâm tài chính Đông Nam Á này. Năm ngoái, Singapore ghi nhận tăng trưởng 5%, cao hơn mức ước tính trước đó là 4,8%, chủ yếu nhờ ngành sản xuất hưởng lợi từ nhu cầu AI tăng mạnh.

“Các rủi ro suy giảm đã gia tăng đáng kể do xung đột Mỹ - Israel - Iran. Ở chiều ngược lại, nhu cầu liên quan đến AI vẫn duy trì mạnh mẽ và được kỳ vọng tiếp tục hỗ trợ tăng trưởng của các nền kinh tế trong khu vực trong suốt năm nay”, Bộ Thương mại và Công nghiệp Singapore cho biết trong thông cáo ngày thứ Hai.

Trong quý I, lĩnh vực sản xuất định hướng xuất khẩu của Singapore tăng trưởng 7,9% so với cùng kỳ năm trước, trong khi khu vực dịch vụ phục vụ nhu cầu nội địa tăng 5,7%.

Singapore cũng ghi nhận số liệu thương mại tích cực trong tháng 4, khi kim ngạch xuất khẩu nội địa phi dầu mỏ tăng vọt 24,5% - tốc độ nhanh nhất kể từ tháng 2/2012. Riêng xuất khẩu điện tử tăng tới 66,7%, phản ánh xu hướng tăng trưởng mạnh trên toàn châu Á nhờ AI.

Trong báo cáo công bố tuần trước, các chuyên gia của Morgan Stanley Research nhận định “chu kỳ công nghiệp của châu Á đang bước vào giai đoạn mạnh nhất kể từ giữa những năm 2000”, với AI và hạ tầng liên quan đến AI trở thành động lực tăng trưởng mang tính cấu trúc.

Tuy nhiên, các chuyên gia cũng cảnh báo nguy cơ lớn nhất hiện nay là căng thẳng địa chính trị leo thang trở lại.

“Nếu kịch bản đó xảy ra, giá dầu có thể vượt 150 USD/thùng và duy trì ở mức cao trong nhiều tháng, qua đó đẩy kinh tế toàn cầu vào suy thoái”, báo cáo đánh giá.

Đây sẽ là rủi ro đáng kể đối với Singapore - nền kinh tế nhỏ nhưng phụ thuộc lớn vào thương mại toàn cầu - khi bất kỳ sự suy giảm nào của kinh tế thế giới cũng có thể ảnh hưởng trực tiếp tới triển vọng tăng trưởng.

Các chuyên gia của Malayan Banking, tổ chức tài chính lớn nhất Malaysia, cho biết xuất khẩu hóa dầu của Singapore trong tháng 4 giảm 24,5%, mạnh hơn mức giảm 17,8% của tháng 3. Đây cũng là tháng suy giảm thứ 14 liên tiếp của lĩnh vực này do gián đoạn nguồn cung naphtha bởi xung đột vùng Vịnh.

Theo nhóm phân tích, xung đột Trung Đông nhiều khả năng sẽ gây tác động “lớn hơn đáng kể tới lạm phát so với tăng trưởng”, đồng thời gia tăng áp lực buộc Ngân hàng Trung ương Singapore phải thắt chặt chính sách tiền tệ. Điều này có thể khiến đồng đô la Singapore tăng giá và làm suy giảm sức cạnh tranh xuất khẩu.

Dù vậy, các chuyên gia nhận định nhu cầu AI toàn cầu vẫn đang đóng vai trò lực đỡ quan trọng cho nền kinh tế Singapore.

“Nhu cầu AI toàn cầu đang lấn át các tác động tiêu cực từ gián đoạn chuỗi cung ứng và áp lực chi phí do chiến sự vùng Vịnh. Chúng tôi kỳ vọng kinh tế Singapore sẽ tiếp tục duy trì khả năng chống chịu trong năm 2026, nhờ nhu cầu đầu tư AI gia tăng, dòng vốn trú ẩn an toàn và sự bùng nổ xây dựng giúp giảm bớt tác động từ chiến sự”, báo cáo nêu rõ.

Phát biểu tại cuộc họp báo ngày thứ Hai, ông Beh Swan Gin, Thư ký thường trực Bộ Thương mại Singapore, cho biết xung đột Trung Đông đang làm gia tăng áp lực lạm phát, từ đó kéo giảm tiêu dùng, siết chặt điều kiện tài chính và gây sức ép lên tăng trưởng toàn cầu trong phần còn lại của năm.

“Mặc dù nhu cầu liên quan đến AI được kỳ vọng vẫn duy trì mạnh mẽ, triển vọng nhu cầu bên ngoài của Singapore trong năm nay đã suy yếu. Nếu gián đoạn nguồn cung từ Trung Đông kéo dài, giá năng lượng và các chi phí đầu vào khác có thể tiếp tục neo cao và khiến tăng trưởng toàn cầu giảm mạnh”, ông nói.