Quỹ thưởng World Cup tiến sát 900 triệu USD

Theo CNBC, FIFA đã tăng khoản chi trả cho các đội tuyển tham dự World Cup 2026, nâng tổng mức phân bổ lên 871 triệu USD, biến đây trở thành kỳ World Cup có giá trị tài chính lớn nhất trong lịch sử.

Tuy nhiên, mức phân bổ tài chính cao hơn, được công bố vào thứ 4 tuần trước tại cuộc họp lần thứ 36 của Hội đồng FIFA ở Vancouver, Canada, diễn ra trong bối cảnh cơ quan quản lý bóng đá thế giới đang đối mặt với nhiều chỉ trích liên quan đến giá vé và các quan hệ đối tác thương mại.

Theo cơ cấu phân bổ tài chính mới, các liên đoàn có đội tuyển tham dự World Cup 2026 - giải đấu dự kiến được tổ chức tại Mỹ, Mexico và Canada từ ngày 11/6 - sẽ nhận thêm 2 triệu USD cho mỗi đội, gồm:

• Tiền chuẩn bị: 2,5 triệu USD, tăng so với mức 1,5 triệu USD tại World Cup 2022;
• Tiền vượt qua vòng loại: 10 triệu USD, tăng so với mức 9 triệu USD năm 2022.

Như vậy, mỗi đội tuyển sẽ nhận tối thiểu 12,5 triệu USD ngay khi giành quyền tham dự, chưa bao gồm các khoản tiền thưởng bổ sung dựa trên thành tích thi đấu tại giải.

Các khoản chi trả này nhằm hỗ trợ một phần chi phí liên quan đến quá trình giành vé tham dự và chuẩn bị cho giải đấu thể thao được tổ chức 4 năm 1 lần, bao gồm chi phí đi lại, cơ sở tập luyện và thù lao cho nhân sự. Theo Ricardo Fort, nhà sáng lập công ty tư vấn thể thao Fort Consulting, khoản hỗ trợ này được kỳ vọng sẽ đặc biệt có ý nghĩa đối với các đội tuyển không thuộc nhóm cường quốc truyền thống của bóng đá thế giới.

“Khoản đóng góp tăng thêm cho các liên đoàn bóng đá quốc gia củng cố vai trò của FIFA trong việc phân phối lại thành công các lợi ích thương mại của giải đấu vào hệ sinh thái bóng đá toàn cầu”, Fort nói.

World Cup 2026 sẽ là kỳ World Cup có quy mô lớn nhất từ trước đến nay, mở rộng lên 48 đội, so với 32 đội vào năm 2022. 4 đội tuyển quốc gia gồm Cape Verde, Curaçao, Jordan và Uzbekistan sẽ lần đầu tiên góp mặt tại giải đấu năm nay.

FIFA cho biết hơn 16 triệu USD cũng đã được dành riêng để chi trả chi phí cho các đoàn tham dự và phân bổ vé cho các đội tuyển. Điều này đưa tổng quỹ dành cho các đội tham dự lên 871 triệu USD.

Trước đó, cơ quan quản lý bóng đá thế giới đã công bố mức tăng hơn 50% đối với quỹ thưởng của giải đấu vào tháng 12.

Trong tháng 12, Hội đồng FIFA đã phê duyệt quỹ thưởng “kỷ lục” trị giá 727 triệu USD cho World Cup 2026, tăng 65% so với mức 440 triệu USD được phân bổ cho các đội tuyển tại World Cup 2022 ở Qatar.

Lo ngại về giá vé

Dù các đội tuyển được nhận mức chi trả cao hơn tại giải đấu năm nay, người hâm mộ vẫn bày tỏ bất bình về giá vé và nguồn doanh thu của FIFA.

Theo hệ thống định giá “linh hoạt” mới của FIFA, giá vé thay đổi tùy theo nhu cầu. Một số người hâm mộ cho biết giá vé đã tăng hơn 10 lần so với giải đấu năm 2022.

Một rà soát của CNBC về giá vé cho thấy mức giá dao động từ 380 USD cho vé hạng 2 của trận vòng bảng giữa Curaçao và Côte d’Ivoire tại Philadelphia, đến 4.105 USD cho vé hạng 1 của trận đấu giữa Mỹ và Paraguay tại Sân vận động Los Angeles.

Trên nền tảng bán lại vé chính thức của FIFA, một số vé được niêm yết ở mức cực cao. Trong đó, có 1 vé bán lại cho trận chung kết được niêm yết ở mức 11,5 triệu USD. Dù FIFA không kiểm soát giá vé bán lại, tổ chức này thu phí 15% trên giá trị của mỗi giao dịch.

Một người phát ngôn của FIFA nói với CNBC rằng tổ chức này “tập trung vào việc bảo đảm quyền tiếp cận công bằng với bóng đá cho cả người hâm mộ hiện tại lẫn những người hâm mộ tiềm năng”, đồng thời cho biết vé vòng bảng được mở bán với mức khởi điểm từ 60 USD.

Tuy nhiên, những vé giá thấp này được phân bổ “riêng cho cổ động viên của các đội tuyển đã vượt qua vòng loại, với quy trình lựa chọn và phân phối do từng Liên đoàn thành viên tham dự quản lý riêng”.

Người phát ngôn cũng nói thêm rằng hệ thống định giá biến động “phù hợp với xu hướng trong nhiều lĩnh vực thể thao và giải trí”, đồng thời bảo đảm “giá trị thị trường hợp lý cho các sự kiện”.

Bất chấp sự phẫn nộ về giá vé, nhu cầu mua vé World Cup năm nay dường như vẫn rất cao.

Chủ tịch FIFA Gianni Infantino trước đó nói với CNBC rằng tổ chức này đã nhận được khoảng 508 triệu yêu cầu mua vé cho 7 triệu vé được mở bán trong toàn bộ 104 trận đấu của giải.

Nếu con số này là chính xác, lượng khán giả trực tiếp tại World Cup năm nay sẽ vượt xa kỳ World Cup 2022 ở Qatar, nơi thu hút hơn 3,4 triệu khán giả trong tổng cộng 64 trận đấu.

“Giá vé luôn là chủ đề nhạy cảm đối với các siêu sự kiện có quy mô như thế này”, Fort nói. “Sẽ luôn có những nhóm người hâm mộ cảm thấy họ bị đẩy ra ngoài cuộc chơi về mặt giá cả, đặc biệt là với các trận đấu lớn”.

Dù vậy, ông cho rằng chiến lược giá của FIFA “đã phát huy hiệu quả tại thị trường Mỹ”, xét đến nhu cầu rất cao.

Người hâm mộ dường như ít chú ý đến các tranh cãi khác của FIFA, bao gồm thỏa thuận tài trợ với Aramco của Saudi Arabia và việc trao Giải thưởng Hòa bình FIFA cho Tổng thống Mỹ Donald Trump.

“Trong lịch sử, điều chúng ta thường thấy là mức độ gắn kết của người hâm mộ với chính giải đấu vẫn cực kỳ bền vững. Một khi giải đấu bắt đầu, sự chú ý sẽ rất nhanh chóng chuyển sang bóng đá”, Fort nói.

Tài chính của FIFA cũng tăng trưởng cùng với quy mô giải đấu. Năm 2025, doanh thu của cơ quan quản lý bóng đá này đạt 2,66 tỷ USD, trong đó bản quyền truyền hình chiếm một phần lớn, tiếp theo là quyền tiếp thị.

Tổng tài sản của FIFA tăng lên 9,48 tỷ USD, tăng 54% so với năm trước. Tuy nhiên, tổng dự trữ giảm xuống gần 2,7 tỷ USD, giảm 8% so với cùng kỳ, trong bối cảnh tổng nợ phải trả tăng hơn gấp đôi trong năm 2025.

Về mặt chính thức, FIFA là một tổ chức phi lợi nhuận. Theo ngân sách giai đoạn 2027–2030 của tổ chức này, các khoản đầu tư của FIFA được chuyển vào cơ sở hạ tầng tại 211 quốc gia thành viên, cũng như phục vụ việc tổ chức các giải đấu như World Cup và Club World Cup.