Sau Đồng Nai, Việt Nam sẽ có thành phố trực thuộc Trung ương thứ 8 trong năm nay?

Theo Kết luận số 20 của Bộ Chính trị do Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú ký ban hành, chủ trương thành lập thành phố Quảng Ninh trực thuộc Trung ương đã được thống nhất trên cơ sở toàn bộ địa giới hành chính hiện hữu của tỉnh.

Trước đó, vào đầu tháng 4/2026, Bộ Chính trị cũng đã có kết luận giao các cơ quan liên quan hoàn thiện hồ sơ, thủ tục để trình cấp có thẩm quyền xem xét trong năm 2026.

Định hướng phát triển Quảng Ninh được xác lập rõ ràng theo mô hình đô thị xanh, văn minh, hiện đại và giàu bản sắc. Trọng tâm là tái cấu trúc không gian phát triển theo hướng tích hợp giữa đô thị - biển - đảo - biên giới - di sản, hình thành hệ sinh thái phát triển hoàn chỉnh, chuyển từ mô hình phân tán sang đa trung tâm, tăng tính liên kết vùng và kết nối mở.

Cùng với đó, các động lực tăng trưởng mới được xác định dựa trên khoa học - công nghệ, chuyển đổi số và các trụ cột kinh tế như kinh tế xanh, kinh tế biển, kinh tế di sản, kinh tế biên giới, kinh tế ban đêm và công nghiệp văn hóa.

Song song với định hướng chiến lược, yêu cầu phát triển hạ tầng đồng bộ cũng được đặt ra với hệ thống giao thông đa phương thức gồm đường bộ, đường sắt tốc độ cao, sân bay, cảng biển và hạ tầng đô thị thông minh.

Tất cả nhằm tăng cường khả năng kết nối với các trung tâm kinh tế lớn trong nước và khu vực, đồng thời bảo đảm phát triển hài hòa giữa các địa bàn, từ xã, phường đến đặc khu, gắn với bảo vệ môi trường và gìn giữ bản sắc văn hóa.

Về mặt quản trị, Quảng Ninh được định hướng tiếp tục cải cách thể chế, đổi mới mô hình quản lý, xây dựng chính quyền kiến tạo, liêm chính, hoạt động hiệu lực - hiệu quả, qua đó nâng cao chất lượng sống của người dân.

Bộ Chính trị đã giao Đảng ủy Quốc hội và Đảng ủy Chính phủ chỉ đạo các bộ, ngành phối hợp với tỉnh hoàn thiện hồ sơ, báo cáo Trung ương và trình Quốc hội xem xét, quyết định trong năm 2026.

Trên thực tế, quá trình chuẩn bị đã được Quảng Ninh triển khai đồng bộ. UBND tỉnh đã ban hành kế hoạch tổ chức lấy ý kiến Nhân dân về đề án thành lập thành phố trực thuộc Trung ương, với phạm vi toàn bộ 54 đơn vị hành chính cấp xã, gồm 22 xã, 30 phường và 2 đặc khu Vân Đồn, Cô Tô.

Các nội dung của Đề án được công khai rộng rãi trên cổng thông tin điện tử, niêm yết tại trụ sở và các địa điểm sinh hoạt cộng đồng, bảo đảm tính minh bạch và quyền tham gia của người dân.

Toàn tỉnh đã thành lập 2.563 tổ lấy ý kiến với 10.315 thành viên, tổ chức triển khai bài bản từ khâu phát phiếu, hướng dẫn quy trình đến tổng hợp kết quả.

Đến ngày 9/5/2026, việc lấy ý kiến đã hoàn tất với tỷ lệ tham gia đạt 99,44% tổng số hộ dân. Đáng chú ý, có tới 385.440 hộ gia đình đồng ý, chiếm 99,96% số phiếu hợp lệ, trong khi số hộ không đồng ý chỉ chiếm 0,04%.

Nhiều địa phương ghi nhận tỷ lệ đồng thuận tuyệt đối 100% như Bình Khê, Liên Hòa, Tuần Châu, Bãi Cháy, Hà Lầm, Cao Xanh, Hạ Long, Hải Hòa, Hoành Mô, Cái Chiên, Vĩnh Thực, Móng Cái 2, Móng Cái 3 và Cô Tô; địa phương có tỷ lệ đồng ý thấp nhất cũng đạt tới 99,49% là xã Kỳ Thượng.

Kết quả này cho thấy sự đồng thuận rất cao của người dân, phản ánh niềm tin và kỳ vọng lớn vào bước chuyển mình mang tính lịch sử của địa phương.

Cùng với tiến trình lấy ý kiến, Quảng Ninh cũng hoàn thiện các tiêu chí đô thị loại I. Theo Sở Xây dựng tỉnh, trên cơ sở rà soát theo Nghị quyết số 111/2025/UBTVQH15, địa phương đã cơ bản đáp ứng các tiêu chuẩn, phản ánh rõ nét trình độ phát triển về kinh tế - xã hội, mức độ đô thị hóa và chất lượng hạ tầng.

Ngày 28/4/2026, HĐND tỉnh đã thông qua Đề án công nhận đô thị loại I; ngay sau đó, UBND tỉnh đã có tờ trình gửi Bộ Xây dựng đề nghị thẩm định, công nhận.

Song hành với đó, Quyết định số 606 của Thủ tướng Chính phủ về phê duyệt nhiệm vụ quy hoạch chung đô thị Quảng Ninh đến năm 2050, tầm nhìn 2075 cũng đã được ban hành.

Quy hoạch bao trùm toàn bộ diện tích hơn 6.231 km2 đất liền cùng không gian biển, định hướng phát triển đồng bộ, thống nhất với quy hoạch quốc gia và vùng, hướng tới một đô thị xanh, thông minh, bền vững, thích ứng với biến đổi khí hậu.

Việc Quảng Ninh được công nhận đô thị loại I có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong bối cảnh Bộ Chính trị đã có kết luận về chủ trương thành lập thành phố Quảng Ninh trực thuộc Trung ương trong năm 2026.

Hiện nay, Việt Nam có 6 thành phố trực thuộc Trung ương gồm Hà Nội, TP.HCM, Hải Phòng, Đà Nẵng, Cần Thơ và Huế. Nếu được thông qua, Quảng Ninh sẽ trở thành thành phố trực thuộc Trung ương thứ 8, sau Đồng Nai (thứ 7), qua đó mở rộng hệ thống đô thị đặc biệt của cả nước.

Việc được công nhận đô thị loại I và tiến tới trở thành thành phố trực thuộc Trung ương không chỉ tạo ra “dư địa thể chế” mới cho Quảng Ninh, mà còn mở ra cơ hội thu hút đầu tư, phát triển hạ tầng, nâng cao chất lượng quản lý đô thị.

Quan trọng hơn, đây sẽ là bước đệm để tỉnh bứt phá theo mô hình đa trung tâm, tích hợp không gian đất liền - biển - đảo - biên giới, hình thành những động lực tăng trưởng mới trong giai đoạn phát triển tiếp theo.