Thị trấn chứa 72.000 tấn kim cương nằm gọn trong hố thiên thạch khổng lồ, người dân xây nhà bằng đá chứa kim cương mà không hề hay biết

Tọa lạc tại bang Bavaria, miền nam Đức, Nördlingen là thị trấn có khoảng 20.000 cư dân. Về diện mạo, nơi đây mang đặc trưng của các đô thị Trung cổ với tường thành bao quanh, quảng trường trung tâm và các công trình kiến trúc cổ kính còn được bảo tồn tương đối nguyên vẹn.

Biểu tượng nổi bật nhất của thị trấn là nhà thờ St.-George-Kirche với tháp chuông Daniel cao khoảng 90m. Bao quanh công trình này là hàng trăm ngôi nhà mái đỏ theo phong cách Gothic, tạo nên tổng thể kiến trúc đồng bộ, gợi rõ dấu ấn lịch sử nhiều thế kỷ.

Xây dựng trong lòng miệng hố thiên thạch

Giá trị đặc biệt của Nördlingen nằm ở nền tảng địa chất. Thị trấn được xây dựng bên trong miệng hố Ries (Nördlinger Ries) - cấu trúc hình thành sau một vụ va chạm thiên thạch cách đây khoảng 15 triệu năm. Theo các nghiên cứu, tiểu hành tinh có đường kính ước tính khoảng 1-1,5km đã lao xuống Trái Đất với vận tốc gần 25km/giây (khoảng 70.000km/h), tạo nên miệng hố rộng gần 24-26km và sâu từ 100-150m.

Va chạm này sinh ra loại đá suevite - vật liệu hạt thô chứa các mảnh thủy tinh, tinh thể pha lê và kim cương vi thể. Dưới áp suất cực lớn tại điểm va chạm, carbon trong đá vôi địa phương kết tinh thành các tinh thể kim cương kích thước chỉ vài micromet.

Qua hàng triệu năm phong hóa và bồi lấp, lòng chảo Ries dần trở thành vùng đất bằng phẳng. Đến thế kỷ IX, những cư dân đầu tiên đã đến đây định cư; ghi nhận sớm nhất vào khoảng năm 898 sau Công nguyên.

Trong nhiều thế kỷ, họ sử dụng đá suevite tại chỗ làm vật liệu xây dựng mà chưa xác định được nguồn gốc đặc biệt của loại đá này. Tường thành, đường xá, nhà dân và các công trình tôn giáo đều được dựng nên từ vật liệu hình thành sau vụ va chạm vũ trụ.

Trong thời gian dài, cư dân địa phương tin rằng miệng hố Ries có nguồn gốc từ hoạt động núi lửa. Đến thập niên 1960, hai nhà địa chất người Mỹ là Eugene Shoemaker và Edward Chao tiến hành khảo sát thực địa và xác nhận cấu trúc này do thiên thạch tạo ra. Phát hiện kim cương vi thể trong đá suevite củng cố kết luận về nguồn gốc va chạm.

Từ đó, Nördlingen trở thành địa điểm nghiên cứu quan trọng đối với giới địa chất và thiên văn. Các phi hành gia NASA tham gia sứ mệnh Apollo 14 và Apollo 16 từng đến đây khảo sát thực địa nhằm tìm hiểu các dạng đá hình thành do va chạm, phục vụ công tác huấn luyện trước khi thám hiểm Mặt Trăng.

Thị trấn chứa 72.000 tấn kim cương

Biểu tượng kiến trúc của thị trấn là nhà thờ St.-George-Kirche với tháp chuông Daniel cao khoảng 90m. Công trình này, cũng như nhiều hạng mục khác, được xây từ đá suevite. Ước tính riêng nhà thờ chứa lượng kim cương vi thể tương đương khoảng 5.000 carat. Tổng khối lượng kim cương phân tán trong các công trình toàn thị trấn được ước tính lên tới khoảng 72.000 tấn.

Theo bà Gisela Pösges - Phó Giám đốc Bảo tàng Ries Crater tại Nördlingen, kim cương trong đá suevite tồn tại ở dạng bụi, chỉ có thể quan sát qua kính hiển vi. Giá trị của chúng thuộc về khoa học địa chất, không mang ý nghĩa thương mại. Bảo tàng RiesKrater-Museum hiện trưng bày nhiều mẫu vật địa chất, mô hình va chạm và tài liệu nghiên cứu liên quan đến miệng hố Ries.

Hiện nay, Nördlingen thu hút du khách nhờ hệ thống tường thành còn bảo tồn gần như hoàn chỉnh, cho phép đi bộ trọn vòng quanh trung tâm đô thị. Từ tháp Daniel của nhà thờ St. George, có thể quan sát rõ cấu trúc vòng tròn của thị trấn trong lòng chảo Ries. Nhiều người tìm đến thị trấn với mong muốn trải nghiệm cảm giác bước đi trên những con đường và bức tường được xây từ đá chứa kim cương vi thể, dù các tinh thể này không thể quan sát bằng mắt thường.

Các điểm tham quan đáng chú ý gồm tòa thị chính xây dựng từ thế kỷ XIII, Bảo tàng Đường sắt Bavarian và Bảo tàng Augenblick. Bảo tàng RiesKrater-Museum trưng bày mẫu vật suevite, mô hình va chạm và các nghiên cứu về nguồn gốc ngoài Trái Đất của khu vực.

Thị trấn cũng được cho là nguồn cảm hứng cho bối cảnh tường thành trong bộ phim hoạt hình Attack on Titan, nhờ cấu trúc vòng tròn gần như khép kín nhìn từ trên cao.

Dù thường được gọi là “thị trấn kim cương”, Nördlingen không phải điểm khai thác đá quý và không cần áp dụng các biện pháp bảo vệ đặc biệt. Các tinh thể kim cương tại đây có kích thước cực nhỏ, không thể nhận diện bằng mắt thường và không có giá trị tiền tệ thực tế.