Thứ trưởng Bộ Công Thương: Đàm phán thương mại với Mỹ rất khó, nhưng Việt Nam quyết tạo chuyển biến tích cực

Tại cuộc họp báo thường kỳ quý I/2026 sáng 29/1, Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Sinh Nhật Tân đã thông tin về tiến trình đàm phán Hiệp định Thương mại đối ứng giữa Việt Nam và Hoa Kỳ.

Theo Thứ trưởng, đến nay, Việt Nam và Hoa Kỳ đã tiến hành 5 phiên đàm phán và dự kiến phiên đàm phán thứ 6 sẽ được tổ chức trong tuần tới. Tinh thần chung của các vòng đàm phán là nỗ lực thu hẹp khác biệt, tăng mức độ đồng thuận, dù phía Hoa Kỳ đưa ra nhiều yêu cầu cao, thậm chí có nội dung vượt quá khả năng đáp ứng của Việt Nam.

“Bạn yêu cầu rất cao, có những nội dung gây khó khăn cho đoàn đàm phán. Tuy nhiên, chúng tôi sẽ kiên trì giải thích, thuyết phục trên tinh thần xây dựng để hai bên có thể thống nhất được các nội dung”, Thứ trưởng Nguyễn Sinh Nhật Tân cho biết.

Để chuẩn bị cho vòng đàm phán tới, Bộ Công Thương và đoàn đàm phán đã phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành liên quan xây dựng phương án, báo cáo và xin ý kiến các cấp có thẩm quyền.

Đáng chú ý, Việt Nam đã chuyển cho phía Hoa Kỳ danh sách các mặt hàng dự kiến được hưởng thuế suất 0% khi xuất khẩu vào thị trường Mỹ, kèm theo các thông tin về thuế quan và thông số kỹ thuật liên quan, thể hiện thiện chí đàm phán và nỗ lực tạo chuyển biến thực chất trong quan hệ thương mại song phương.

Làm rõ vấn đề thâm hụt thương mại – nội dung được phía Hoa Kỳ đặc biệt quan tâm, Thứ trưởng Nguyễn Sinh Nhật Tân khẳng định, chênh lệch cán cân thương mại không xuất phát từ cạnh tranh trực tiếp giữa hai nền kinh tế, mà chủ yếu do đặc thù phân công lao động và vị trí khác nhau trong chuỗi cung ứng toàn cầu. Trong đó, Hoa Kỳ tập trung sản xuất các sản phẩm công nghệ cao, giá trị lớn, còn hàng hóa xuất khẩu của Việt Nam thuộc các phân khúc khác.

Song song với đàm phán thương mại, Việt Nam đang đẩy mạnh các hoạt động xúc tiến, thu hút đầu tư từ Hoa Kỳ; khuyến khích doanh nghiệp Mỹ tham gia sản xuất tại Việt Nam, đồng thời tiếp tục tạo điều kiện thuận lợi cho hàng hóa Hoa Kỳ nhập khẩu vào Việt Nam. Theo Thứ trưởng Bộ Công Thương, đây là hướng đi quan trọng nhằm từng bước thu hẹp chênh lệch cán cân thương mại giữa hai nước theo hướng bền vững.

Thứ trưởng Nguyễn Sinh Nhật Tân nhấn mạnh, trong năm 2026, Việt Nam sẽ kiên trì thuyết phục đối tác, vận động doanh nghiệp và nhà sản xuất tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng, bảo đảm tính ổn định và bền vững, đồng thời đẩy mạnh đa dạng hóa thị trường, tận dụng tối đa các hiệp định thương mại tự do (FTA). Đây là những nhiệm vụ cần được triển khai quyết liệt, khẩn trương và hiệu quả hơn.

“Tinh thần là cố gắng đàm phán để có chuyển biến tích cực và cùng phía Hoa Kỳ thống nhất được các nội dung”, Thứ trưởng Nguyễn Sinh Nhật Tân nhấn mạnh.

Trước đó, vòng đàm phán trực tiếp lần thứ 5 Hiệp định Thương mại đối ứng Việt Nam – Hoa Kỳ đã diễn ra từ ngày 12–14/11/2025 tại Washington D.C. Sau ba ngày làm việc, hai bên đã đạt nhiều tiến bộ trong các lĩnh vực như dịch vụ, thương mại số, nông nghiệp, hàng rào kỹ thuật trong thương mại (TBT), tiêu chuẩn vệ sinh an toàn thực phẩm (SPS), đồng thời thu hẹp khoảng cách ở các vấn đề còn khác biệt.

Theo số liệu của Bộ Công Thương, kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam sang Hoa Kỳ năm 2025 ước đạt 153,2 tỷ USD, tăng 28,2% so với cùng kỳ và chiếm 32,2% tổng kim ngạch xuất khẩu của cả nước. Năm nhóm hàng xuất khẩu lớn nhất chiếm 67,5% kim ngạch xuất khẩu sang thị trường này, gồm máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện (42,1 tỷ USD); máy móc, thiết bị, dụng cụ, phụ tùng (24,1 tỷ USD); dệt may (17,9 tỷ USD); điện thoại và linh kiện (9,9 tỷ USD); gỗ và sản phẩm gỗ (9,5 tỷ USD).

Ở chiều ngược lại, năm 2025, Việt Nam nhập khẩu từ Hoa Kỳ khoảng 19,3 tỷ USD hàng hóa, tăng 27,7% so với cùng kỳ. Các mặt hàng nhập khẩu chủ yếu là máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện (5,5 tỷ USD); bông các loại (1,4 tỷ USD); máy móc, thiết bị, phụ tùng (1,3 tỷ USD); chất dẻo nguyên liệu (gần 1,2 tỷ USD); gỗ và sản phẩm gỗ (0,6 tỷ USD).