Tiền rẻ đã qua, lãi suất đảo chiều: Danh mục đầu tư 2026 nên xoay trục ra sao?

Chia sẻ tại WeTalk “Đầu tư gì 2026?” do Cộng đồng Cố vấn Tài chính Việt Nam (VWA) tổ chức, ông Trần Chí Phúc, Tổng giám đốc Công ty CP Quản lý quỹ đầu tư SGI, thẳng thắn cho rằng lãi suất sẽ là yếu tố tác động mạnh nhất tới thị trường trong năm tới.

Theo ông Trần Chí Phúc, dù lãi suất toàn cầu năm 2026 có thể không biến động quá mạnh, nhưng mặt bằng lãi suất trong nước mới là điều đáng lo ngại, bởi kinh tế Việt Nam phụ thuộc rất lớn vào tín dụng ngân hàng.

“Nhìn lại lịch sử, chu kỳ kinh tế luôn gắn chặt với chu kỳ tín dụng. Hiện nay, cả tỷ lệ tín dụng/GDP lẫn tỷ lệ dư nợ cho vay/huy động (LDR) đều đang ở mức cao kỷ lục, cho thấy hệ thống ngân hàng và nền kinh tế đã đi đến cuối giai đoạn bùng nổ tín dụng”, ông Phúc phân tích.

Thực tế, theo dữ liệu từ SGI Capital, từ tháng 11/2025, hầu hết các ngân hàng đã đồng loạt tăng mạnh lãi suất huy động ở nhiều kỳ hạn để bù đắp thiếu hụt thanh khoản. Việc huy động vốn liên tục thấp hơn tăng trưởng cho vay suốt giai đoạn 2022–2025 đã đẩy hệ thống ngân hàng vào trạng thái “khát vốn”.

Đáng chú ý, nhiều ngân hàng có LDR thuần vượt xa mốc 100%, buộc phải phụ thuộc ngày càng lớn vào các kênh vốn ngắn hạn như OMO và thị trường liên ngân hàng để duy trì tăng trưởng tín dụng.

“Chúng ta đã có một thời kỳ tiền rẻ, nhưng dư địa đó đã được sử dụng hết. Năm 2026 sẽ bước sang một giai đoạn hoàn toàn khác, và lãi suất sẽ là vấn đề đáng chú ý nhất”, ông Phúc cảnh báo.

Bất động sản: Khởi đầu chu kỳ mới nhưng không dành cho số đông

Ở góc nhìn bất động sản, ông Phan Lê Thành Long, đồng sáng lập VWA, cho rằng năm 2026 là năm mở đầu cho một chu kỳ mới của thị trường, song nhà đầu tư cần có cái nhìn dài hơi, thay vì kỳ vọng lướt sóng ngắn hạn.

Theo ông Long, động lực tăng trưởng hai con số của nền kinh tế năm 2026 vẫn đến từ hạ tầng, đầu tư công và bất động sản ăn theo hạ tầng, nhất là khi tiêu dùng nội địa còn yếu. Tuy nhiên, chung cư tại các đô thị lớn đang đối mặt bài toán cung dồi dào nhưng giá quá cao, khiến sức hấp dẫn giảm rõ rệt.

Chiến lược phát triển hạ tầng mạnh mẽ trong giai đoạn tới có thể đưa bất động sản theo mô hình TOD (phát triển đô thị gắn với giao thông công cộng) trở thành điểm sáng mới, nhưng đây là “cuộc chơi” đòi hỏi vốn dài hạn và sự kiên nhẫn.

Bổ sung thêm góc nhìn thị trường, bà Phạm Thị Miền, Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu đánh giá thị trường bất động sản Việt Nam (VARS), cho biết: năm 2025, nguồn cung bất động sản đã đạt khoảng 145.000 sản phẩm, cao hơn nhiều so với giai đoạn 2021–2024 và cả thời kỳ trước dịch Covid-19.

Tuy nhiên, thị trường vẫn rơi vào tình trạng lệch pha nghiêm trọng, khi nguồn cung chủ yếu tập trung ở phân khúc cao cấp, hạng sang với mức giá 80–100 triệu đồng/m², trong khi thiếu vắng sản phẩm vừa túi tiền. Nguồn cung lại nằm trong tay một số ít chủ đầu tư lớn, làm dấy lên lo ngại về cạnh tranh và kiểm soát giá.

“Bất động sản rất nhạy với thông tin quy hoạch và hạ tầng. Nhiều khi giá đã tăng trước khi dự án thực sự triển khai, còn tăng tiếp hay không phụ thuộc hoàn toàn vào tiến độ thực tế”, bà Miền lưu ý.

Trong bối cảnh giá nhà cao, lãi suất tăng, các chuyên gia cho rằng dòng tiền sẽ có sự dịch chuyển, rời khỏi các đô thị lớn và phân khúc cao giá để tìm đến những khu vực, sản phẩm có giá hợp lý hơn và giá trị sử dụng thực.

Nhà đầu tư cần gia tăng tỷ trọng tài sản phòng thủ

Nhìn tổng thể thị trường, ông Nguyễn Minh Tuấn, CEO AFA Capital, đồng sáng lập VWA, gói gọn bức tranh năm 2026 trong một chữ: “biến”, thậm chí là “tốc biến”.

Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu và trong nước nhiều ẩn số khó lường, ông Tuấn cho rằng nhà đầu tư cần gia tăng tỷ trọng tài sản phòng thủ như tiền gửi tiết kiệm và vàng.

Với tài sản tăng trưởng là cổ phiếu, ông Tuấn nhận định: Giai đoạn 2026–2030, thị trường chứng khoán Việt Nam vẫn còn nhiều cơ hội, nhưng đi kèm là không ít “ổ voi, ổ gà”. Do đó, việc lựa chọn danh mục và ngành hàng trở nên đặc biệt quan trọng.

Những nhóm ngành được đánh giá cao gồm: Ngân hàng, chứng khoán, tiêu dùng, bán lẻ và đầu tư công. Tuy nhiên, nhà đầu tư nên ưu tiên doanh nghiệp có vay nợ thấp, dòng tiền ổn định, hoạt động trong lĩnh vực thiết yếu, bởi các ngành nhạy cảm với lãi suất như tài chính, bất động sản sẽ chịu áp lực lớn trong năm tới.

“Năm 2026, chiến lược danh mục phải kiên định và kiên cường: Vừa gia cố các lớp tài sản phòng thủ như tiền gửi, vàng, vừa chủ động chớp cơ hội ở cổ phiếu và bất động sản khi định giá trở nên hợp lý”, ông Nguyễn Minh Tuấn khuyến nghị.