Trung Quốc 2.0: Cơn địa chấn mới của ngành sản xuất toàn cầu khiến cả Mỹ và châu Âu lo lắng

Sản phẩm của Huang Xian chỉ lớn cỡ nắm tay - một cảm biến phát hiện rò rỉ dòng điện, được lắp vào trạm sạc xe điện như một lớp bảo vệ giữa xe và lưới điện.

Thiết bị nhỏ bé này không chỉ là biểu tượng cho năng lực đổi mới của ngành công nghệ cao Trung Quốc, mà còn phản ánh một xu hướng đang “xóa sổ” dần ngành sản xuất cao cấp trên toàn cầu, khiến nhiều Chính phủ từ châu Á đến châu Âu lo ngại.

Sự bùng nổ xe điện đã đẩy lượng tiêu thụ cảm biến của Huang lên mức dự kiến 10 triệu chiếc trong năm nay, tăng mạnh so với chỉ khoảng 20.000 chiếc vào năm 2019 — thời điểm công ty Mega-Senway Electronic Technology của ông mới gia nhập thị trường.

Khi đó, đây vẫn là một sản phẩm ngách, do một số ít doanh nghiệp Đức và Thụy Sĩ cung cấp với giá khoảng 200 nhân dân tệ (tương đương 30 USD) hoặc cao hơn mỗi chiếc.

Mega-Senway ban đầu sản xuất cảm biến với chi phí khoảng 40 nhân dân tệ và bán ra với giá 100 nhân dân tệ, mang lại biên lợi nhuận đáng kể. Tuy nhiên, khi các đối thủ Trung Quốc ồ ạt tham gia, giá bắt đầu lao dốc. Các doanh nghiệp châu Âu dần rút lui khỏi thị trường. Hiện nay, công ty có trụ sở tại Thượng Hải này thậm chí bán một số sản phẩm với giá chỉ 10 nhân dân tệ mỗi chiếc.

“Chúng tôi chưa từng nghĩ giá lại giảm nhanh đến vậy”, Huang nói.

Câu chuyện của công ty này phản ánh những lực lượng kinh tế lớn hơn đang tái định hình ngành công nghiệp và thương mại toàn cầu, khi các doanh nghiệp Trung Quốc với sức cạnh tranh khốc liệt tiến vào nhiều lĩnh vực với tốc độ chóng mặt.

“

Hai thập kỷ trước, nền kinh tế thế giới từng chấn động bởi “cú sốc Trung Quốc” đầu tiên - làn sóng hàng hóa giá rẻ đã phá vỡ mô hình kinh doanh của các nhà sản xuất tại các nền kinh tế phát triển, khiến hàng triệu lao động mất việc và làm dấy lên làn sóng bất mãn, góp phần thúc đẩy các chính trị gia theo chủ nghĩa dân túy, trong đó có Tổng thống Donald Trump.

Hiện nay, một “cú sốc” thứ hai đang diễn ra và còn nguy hiểm hơn đối với các đối tác thương mại của Trung Quốc: Sự tấn công vào lĩnh vực sản xuất công nghệ cao.

Cạnh tranh nội địa khốc liệt, kết hợp với quy mô sản xuất khổng lồ, nguồn nhân lực kỹ thuật dồi dào và mức trợ cấp thuộc hàng cao nhất thế giới, đã tạo ra những “nhà vô địch” Trung Quốc trong các lĩnh vực như xe điện, pin, năng lượng mặt trời, tua-bin gió và ngày càng nhiều ngành công nghệ tiên tiến khác.

Tuy nhiên, chính những yếu tố tạo nên sức mạnh đó cũng dẫn đến tình trạng dư thừa công suất, khiến biên lợi nhuận trong nước bị bóp nghẹt, đồng thời hàng hóa tràn ngập thị trường toàn cầu, làm gia tăng căng thẳng thương mại. Được hỗ trợ bởi tỷ giá thấp, các doanh nghiệp Trung Quốc đang “quét sạch” nhiều ngành công nghiệp tiên tiến trên toàn thế giới.

“Những công ty có thể tồn tại ở Trung Quốc thì gần như không thể bị đánh bại ở bất kỳ đâu”, Huang He, một nhà đầu tư vào Mega-Senway và nhiều doanh nghiệp công nghiệp khác, nhận định.

Theo ông, các nhà sáng lập Trung Quốc buộc phải “tận dụng mọi cách có thể” để tồn tại, qua đó tạo nên năng lực cạnh tranh vượt trội. “Trung Quốc đầy rẫy kỹ sư - các rào cản công nghệ chỉ tồn tại tối đa từ 6 tháng đến 1 năm”.

Với Huang, môi trường kinh doanh hiện tại giống như một vòng xoáy kéo công ty đi xuống. “Đây không phải là tình trạng lành mạnh. Đó là cạnh tranh mang tính hủy diệt”, ông nói.

Từ bên ngoài, thế giới chứng kiến những “gã khổng lồ” Trung Quốc dường như không thể ngăn cản, bán các sản phẩm chất lượng với mức giá “không tưởng”. Sau khi ghi nhận thặng dư thương mại hàng hóa kỷ lục vượt 1.000 tỷ USD trong năm 2025, Trung Quốc tiếp tục tăng xuất khẩu gần 15% so với cùng kỳ trong quý I/2026.

Một ví dụ điển hình là mẫu SUV Jaecoo 7 của Trung Quốc, với giá khởi điểm 29.000 bảng Anh, đã trở thành mẫu xe bán chạy nhất tại Anh trong tháng 3.

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron — một trong nhiều lãnh đạo châu Âu đến thăm Bắc Kinh trong sáu tháng qua — đã không ngần ngại cảnh báo rằng làn sóng hàng hóa chất lượng cao từ Trung Quốc là “vấn đề sống còn” đối với ngành sản xuất của châu Âu.

Tại Trung Quốc, hiện tượng này được gọi bằng một thuật ngữ quen thuộc: “Neijuan” (nội quyển) - ám chỉ một vòng xoáy cạnh tranh mà trong đó tất cả đều phải nỗ lực nhiều hơn nhưng lợi ích thu được ngày càng giảm.

Áp lực này buộc các công ty như Mega-Senway phải liên tục cải tiến. Huang cho biết họ đã cắt giảm chi phí mạnh mẽ chỉ trong vài năm bằng cách mua lại nhà máy sản xuất, học hỏi quy trình từ các nhà máy lân cận, và liên tục tối ưu hóa sản xuất.

Ban đầu, công nhân kiểm tra cảm biến từng chiếc một. Sau đó, Huang cải tiến để kiểm tra 4 chiếc cùng lúc, rồi 8 chiếc, và hiện nay đã thay thế hoàn toàn bằng robot.

"Chúng tôi cập nhật quy trình 2–3 lần mỗi năm. Áp lực đến nhanh đến mức đó", ông nói.

Chu kỳ sản phẩm kéo dài 5 năm với đàm phán giá hàng năm - từng là tiêu chuẩn của ngành ô tô - nay đã biến mất. Một số hãng xe lớn thậm chí loại bỏ trung gian và tổ chức đấu thầu hàng tháng trực tiếp với các nhà cung cấp như Mega-Senway, buộc họ liên tục giảm giá qua nhiều vòng.

Để tồn tại, Huang cũng phải gây áp lực ngược lại lên các nhà cung cấp của mình. “Tôi bị ép, nên lựa chọn duy nhất là truyền áp lực đó xuống dưới”, ông nói.

Ngay cả các hãng xe cũng không tránh khỏi cuộc chiến giá. Hãng xe điện BYD đã chứng kiến giá bán trung bình mỗi xe giảm từ 143.100 nhân dân tệ năm 2021 xuống còn 119.223 nhân dân tệ vào năm ngoái. Nio — một thương hiệu xe điện cao cấp — cũng giảm khoảng 20% giá mẫu SUV chủ lực ES8 kể từ năm 2018, dù xe ngày càng được trang bị nhiều công nghệ hơn.

Giám đốc điều hành William Li cho biết việc cắt giảm chi phí là trọng tâm trong quá trình thiết kế lại sản phẩm. Tỷ lệ nhôm trong cấu trúc xe đã được giảm đáng kể trong khi vẫn đảm bảo độ bền, đồng thời công ty nội địa hóa sản xuất linh kiện như chip và hệ thống treo khí nén.

“Chuỗi cung ứng của Trung Quốc đã thay đổi hoàn toàn từ năm 2018. Doanh số xe điện tăng gấp 100 lần, kéo theo chi phí toàn bộ chuỗi — từ pin đến linh kiện — giảm mạnh”, ông nói.

Dù Nio đã lần đầu ghi nhận lợi nhuận theo quý, ở phía thượng nguồn, biên lợi nhuận của Huang gần như về 0 trong một số đơn hàng, trong khi khách hàng vẫn liên tục yêu cầu giảm giá.

Tình trạng này diễn ra trên diện rộng trong ngành công nghiệp Trung Quốc — từ hóa chất, năng lượng mặt trời đến các nhà sản xuất linh kiện. Sản lượng tăng nhưng lợi nhuận lại giảm hoặc thậm chí âm.

Điều này buộc các doanh nhân như Huang phải suy nghĩ sâu hơn về cung – cầu, cơ chế khuyến khích của chính phủ và cả lý thuyết trò chơi để tìm cách thoát khỏi vòng xoáy cạnh tranh.

“Trước đây, bạn chỉ cần tập trung làm sản phẩm. Còn bây giờ, tất cả đều rơi vào trạng thái hoang mang — không hiểu chuyện gì đang xảy ra và vì sao chúng tôi lại bị cuốn vào một vòng xoáy đi xuống”, ông nói.

“

Vấn đề mất cân đối toàn cầu không chỉ giới hạn ở Trung Quốc. Sự ổn định dài hạn của kinh tế thế giới cũng đang bị đe dọa bởi thâm hụt tài khoản vãng lai lớn của Mỹ, cùng nhu cầu cấp thiết phải giảm thâm hụt ngân sách, tăng tiết kiệm quốc gia và giảm phụ thuộc vào nguồn vốn nước ngoài.

Những lo ngại mang tính cấu trúc này đang ngày càng nổi lên trong chương trình nghị sự kinh tế quốc tế và sẽ là trọng tâm tại các cuộc họp mùa xuân của IMF và World Bank diễn ra tại Washington, DC trong tuần này.

Tuy nhiên, sự rạn nứt trong liên minh phương Tây dưới thời Tổng thống Donald Trump đã khiến nhiều quan chức cấp cao bi quan về khả năng đạt được một nỗ lực phối hợp nhằm giải quyết các vấn đề kinh tế mang tính cấu trúc này.

Trong khi đó, ông Trump dự kiến sẽ tham dự Hội nghị thượng đỉnh với Chủ tịch Xi Jinping vào tháng tới, nhằm tiếp tục gây sức ép để Trung Quốc tái cân bằng nền kinh tế. Tuy nhiên, rất ít người kỳ vọng Bắc Kinh sẽ thay đổi chiến lược phụ thuộc vào xuất khẩu.

“Ở cấp cao nhất của hệ thống lãnh đạo Trung Quốc tồn tại một định hướng mang tính ý thức hệ, ưu tiên sản xuất hơn tiêu dùng”, ông Daleep Singh, cựu cố vấn Nhà Trắng dưới thời Tổng thống Joe Biden, hiện là Kinh tế trưởng toàn cầu tại PGIM, nhận định.

"Trung Quốc sẽ tiếp tục dựa vào phần còn lại của thế giới để hấp thụ lượng sản xuất dư thừa", ông nói.

Các nền kinh tế châu Âu như Anh, Đức và Pháp nằm trong nhóm chịu tác động trực tiếp từ làn sóng hàng hóa xuất khẩu này, khi giá năng lượng cao và chi phí lao động lớn khiến họ đặc biệt dễ tổn thương trước các sản phẩm giá rẻ từ bên ngoài.

Trái lại, “cú sốc Trung Quốc” đầu tiên từng có tác động trái chiều tại châu Âu, bởi các sản phẩm như điện tử tiêu dùng, đồ nội thất hay thiết bị gia dụng của Trung Quốc không cạnh tranh trực tiếp với các ngành cốt lõi như sản xuất ô tô của Đức.

Hiện nay, cảm giác an toàn đó đã biến mất. Trong ba tháng đầu năm 2026, xuất khẩu của Trung Quốc sang Liên minh châu Âu tăng 21,1% và sang Đông Nam Á tăng 20,5% so với cùng kỳ, trong khi xuất khẩu sang Mỹ lại giảm.

Điều đáng lo ngại đối với các Chính phủ từ châu Âu đến châu Á là các yếu tố chính trị và kinh tế thúc đẩy thặng dư thương mại của Trung Quốc vẫn đang gia tăng.

Sự suy thoái kéo dài của thị trường bất động sản cùng mạng lưới an sinh xã hội còn yếu đã kìm hãm tiêu dùng nội địa, khiến Trung Quốc ghi nhận mức lạm phát gần như bằng 0 trong năm qua và ngày càng phụ thuộc vào nhu cầu từ bên ngoài để duy trì tăng trưởng.

Các quan chức Trung Quốc bác bỏ những chỉ trích về chiến lược kinh tế, cho thấy chưa có kế hoạch thay đổi trong ngắn hạn. Bộ Ngoại giao Trung Quốc gần đây tuyên bố rằng cái gọi là “tình trạng dư thừa công suất” không thực sự tồn tại và không nên bị sử dụng như một cái cớ cho các động thái chính trị, trong bối cảnh Mỹ gia tăng áp lực thuế quan.

Chủ tịch Xi Jinping đã khởi động chiến dịch chống lại kiểu cạnh tranh “neijuan” từ năm ngoái, nhằm hạn chế các cuộc chiến giá trong các lĩnh vực như công nghệ cao và năng lượng xanh.

Tuy nhiên, khi chính thức công bố kế hoạch 5 năm giai đoạn 2026–2030, Trung Quốc vẫn tiếp tục dành sự hỗ trợ mạnh mẽ của nhà nước cho các ngành từ sản xuất sinh học đến robot.

“

Một yếu tố quan trọng khác là đồng tiền Trung Quốc. Mức lạm phát thấp hơn so với các đối tác thương mại đã khiến tỷ giá thực giảm trong ba năm qua, qua đó thúc đẩy xuất khẩu ròng và thặng dư tài khoản vãng lai, vốn đạt 3,7% GDP trong năm ngoái.

Theo IMF, tỷ giá hiệu lực thực của Trung Quốc hiện đang bị định giá thấp khoảng 16%, tạo lợi thế cạnh tranh đáng kể cho các nhà xuất khẩu.

Trung Quốc cũng duy trì năng lực cạnh tranh bằng cách mua vào USD và làm suy yếu đồng nội tệ, tích lũy “dự trữ ngầm” thông qua mạng lưới ngân hàng quốc doanh phức tạp.

Một yếu tố then chốt khác là chính sách công nghiệp của Bắc Kinh. Trung Quốc triển khai hàng loạt chính sách hỗ trợ doanh nghiệp, trong đó các chính quyền địa phương cạnh tranh quyết liệt với nhau để đưa ra các ưu đãi hấp dẫn như trợ cấp, đất giá rẻ, tài chính và ưu đãi thuế nhằm thu hút nhà sản xuất.

Sự cạnh tranh giữa các địa phương đôi khi mạnh đến mức một số doanh nghiệp liên tục di chuyển từ nơi này sang nơi khác để “săn” ưu đãi, được gọi là “doanh nghiệp chim di cư”.

Một trong những lĩnh vực “nóng” nhất hiện nay là robot hình người, thu hút dòng vốn đầu tư mạo hiểm và hỗ trợ từ Chính phủ, với số lượng doanh nghiệp gia nhập nhiều đến mức chính quyền cũng phải cảnh báo nguy cơ bong bóng.

Bà Li Chao, người phát ngôn cơ quan hoạch định kinh tế Trung Quốc, cho biết hiện có hơn 150 công ty robot hình người và con số vẫn đang tăng. Tuy nhiên, dữ liệu doanh nghiệp cho thấy quy mô có thể lớn hơn nhiều, với khoảng 1,2 triệu công ty có liên quan đến lĩnh vực robot.

Một nhà sáng lập công ty robot ở miền Tây Trung Quốc cho biết ông nhận được nhiều hỗ trợ như trợ cấp giúp khách hàng mua sản phẩm, tài trợ mở rộng nhà máy, hỗ trợ năng lượng và các ưu đãi khác từ chính quyền địa phương. Tuy nhiên, chính các ưu đãi này cũng tạo ra làn sóng đối thủ mới, khiến giá sản phẩm của ông giảm 10% trong một năm.

Hệ thống này tạo ra ngày càng nhiều doanh nghiệp cạnh tranh trong cùng một thị trường, theo ông Huang He, nhà đầu tư tại Northern Light Venture Capital. Vấn đề phát sinh khi nguồn vốn nhà nước không chỉ giúp doanh nghiệp khởi nghiệp mà còn duy trì sự tồn tại của họ.

“Chính quyền địa phương không muốn để doanh nghiệp của mình thất bại. Đó là lý do dư thừa công suất rất khó giải quyết”, ông nói.

Cơ chế tài khóa cũng góp phần duy trì tình trạng này. Thuế giá trị gia tăng chiếm gần 40% nguồn thu ngân sách của Trung Quốc và được chia sẻ giữa chính quyền trung ương và địa phương, khiến các địa phương có động lực giữ cho các nhà máy tiếp tục hoạt động.

Ngoài ra, việc mở rộng sản xuất giúp thúc đẩy tăng trưởng — chỉ số mà các quan chức được đánh giá — trong khi sa thải quy mô lớn có thể đe dọa ổn định xã hội, ưu tiên hàng đầu của Bắc Kinh.

“Mọi người sợ không đạt chỉ tiêu GDP, chứ không ai sợ dư thừa công suất”, một doanh nhân giấu tên cho biết.

Bắc Kinh nhận thức rõ vấn đề này. Cố vấn kinh tế Yin Yanlin gần đây cho rằng cần cải cách thuế để chuyển điểm thu VAT từ sản xuất sang tiêu dùng.

Một bài viết trên tạp chí lý luận Qiushi cũng kêu gọi chấm dứt cạnh tranh kiểu “neijuan”.

Ông Huang của Mega-Senway cho rằng một số đối thủ đang bán sản phẩm dưới giá thành nhờ được hỗ trợ tài chính từ chính quyền. Kết quả là nhiều doanh nghiệp đáng lẽ phải rời khỏi thị trường vẫn tiếp tục tồn tại, đặc biệt trong các ngành được ưu tiên như năng lượng mặt trời, pin, xe điện và năng lượng gió.

“Các nhà phân tích thường nhầm lẫn giữa năng lực cạnh tranh toàn cầu của ngành sản xuất Trung Quốc với hiệu quả sản xuất, nhưng đây là hai khái niệm hoàn toàn khác nhau”, ông Michael Pettis, chuyên gia tại Carnegie Endowment for International Peace nhận định.

“Năng lực cạnh tranh của Trung Quốc dựa vào tỷ giá thấp, chi phí vốn rẻ và tiền lương thấp so với năng suất”, ông nhấn mạnh.

Phân tích mới đây của Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) nhấn mạnh vai trò của trợ cấp trong sự trỗi dậy của doanh nghiệp Trung Quốc. Dựa trên dữ liệu cấp doanh nghiệp, tổ chức gồm 38 quốc gia này ước tính các công ty Trung Quốc nhận được mức hỗ trợ cao gấp 3 đến 9 lần so với các đối thủ ở các nền kinh tế phát triển.

Không chỉ là các khoản trợ cấp trực tiếp hay ưu đãi thuế, OECD cho biết phần lớn hỗ trợ đến từ các khoản vay lãi suất thấp do các ngân hàng quốc doanh Trung Quốc cung cấp — giúp doanh nghiệp trong nước có thể hạ giá, cạnh tranh và vượt lên đối thủ quốc tế.

Tuy nhiên, dù các yếu tố này giúp doanh nghiệp Trung Quốc chiếm lĩnh thị trường toàn cầu, lợi nhuận lại đang dần biến mất. Trong ngành năng lượng mặt trời, tình trạng dư thừa công suất đã dẫn đến thua lỗ lớn. Sáu doanh nghiệp niêm yết hàng đầu trong lĩnh vực này dự báo tổng mức lỗ có thể lên tới 43 tỷ nhân dân tệ trong năm 2025.

Dù vậy, dòng trợ cấp vẫn tiếp tục chảy. Một trong sáu công ty đó, Jinko Solar, nhận được 1,3 tỷ nhân dân tệ trợ cấp chỉ trong nửa đầu năm 2025 nhưng vẫn lỗ tới 3 tỷ nhân dân tệ. Một doanh nghiệp khác là Trina Solar cũng nhận hàng trăm triệu nhân dân tệ trong cùng giai đoạn.

Ông Gao Jifan, Chủ tịch kiêm nhà sáng lập Trina Solar, cho rằng Chính phủ cần hỗ trợ loại bỏ các công suất kém hiệu quả và đưa cung – cầu trong ngành trở lại cân bằng. Ông cũng kêu gọi cơ quan chức năng giám sát giá bán của các đối thủ. “Chìa khóa để giải quyết tình trạng ‘neijuan’ là thực thi các quy định xử phạt việc bán dưới giá thành”, ông nói.

Khi các nhà máy Trung Quốc ồ ạt đầu tư vào năng lượng mặt trời, năng lực sản xuất đã tăng vọt. Theo Hiệp hội Công nghiệp Quang điện Trung Quốc và tổ chức nghiên cứu năng lượng Ember, Trung Quốc hiện có khả năng sản xuất 1.200 GW tấm pin mỗi năm — gần gấp đôi tổng công suất lắp đặt toàn cầu trong năm ngoái, chỉ ở mức 647 GW.

“Vì sao có thể xây dựng năng lực sản xuất vượt gấp đôi nhu cầu toàn cầu trong thời gian ngắn như vậy?”, ông Li Dongsheng, Chủ tịch tập đoàn TCL, đặt vấn đề. Theo ông, nguyên nhân chính là sự phân bổ nguồn lực không đồng đều và sự tham gia chưa phù hợp của chính quyền địa phương.

Ông Li cho biết trong 5 năm qua, chính quyền địa phương đã rót vốn mạnh vào các dự án điện mặt trời, chiếm hơn 50% tổng vốn đầu tư trong nhiều dự án. “Hầu như không có dự án nào được xây dựng mà không có vốn từ chính quyền địa phương”, ông nói, đồng thời cho biết Chính phủ trung ương đã cố gắng kiềm chế xu hướng này nhưng không thành công.

“Các địa phương vẫn tiếp tục làm theo nhiều cách khác nhau”, ông nói, đồng thời nhận định việc mở rộng ra nước ngoài có thể giúp hấp thụ phần nào dư thừa công suất, nhưng “không thể giải quyết trong một sớm một chiều”.

“

Xuất khẩu vì thế trở thành ưu tiên hàng đầu của nhiều doanh nghiệp Trung Quốc, khi biên lợi nhuận ở thị trường nước ngoài cao hơn và cạnh tranh ít khốc liệt hơn. Các hãng xe, nhà sản xuất pin, tua-bin gió và năng lượng mặt trời đều đang đẩy mạnh mở rộng ra quốc tế.

Năm ngoái, xuất khẩu ô tô của Trung Quốc tăng 21%, đạt 142 tỷ USD, trong khi xuất khẩu pin lithium-ion đạt 77 tỷ USD. Riêng với pin mặt trời, sản lượng xuất khẩu tăng 73% nhưng do giá giảm mạnh, tổng giá trị lại giảm 8%, xuống còn 28 tỷ USD.

Ông John McLuskie, người phụ trách mảng kinh doanh châu Á của công ty cảm biến dòng điện LEM (Thụy Sĩ), cho biết ông lo ngại về sự cạnh tranh từ các đối thủ Trung Quốc trên thị trường toàn cầu. “Sẽ là điều bất thường nếu không cảm thấy lo lắng”, ông nói, đồng thời cho biết công ty đã chuẩn bị cho cuộc cạnh tranh này.

LEM sản xuất cảm biến tương tự Mega-Senway, nhưng được tích hợp trực tiếp vào xe hơi, pin, tấm pin mặt trời và tua-bin gió. Trung Quốc là thị trường lớn nhất của công ty, nhưng cạnh tranh khốc liệt tại đây đã khiến biên lợi nhuận ròng giảm mạnh từ 19,4% năm 2022 xuống còn 2,7% trong năm ngoái.

Công ty đã phải cắt cổ tức và giảm chi phí, đặc biệt tại châu Âu, nhưng giá cổ phiếu vẫn giảm tới 84% trong vòng 4 năm qua. Ông McLuskie cho biết lựa chọn duy nhất là phải trở nên giống các đối thủ Trung Quốc hơn, bao gồm việc tận dụng chuỗi cung ứng giá rẻ của Trung Quốc và tăng cường đội ngũ nghiên cứu phát triển tại Thượng Hải.

“Chúng tôi cần ở gần khách hàng và làm việc với tốc độ của họ. Chúng tôi phải kiếm được tiền và cạnh tranh tại đây”, ông nói, đồng thời cho biết công ty cũng có thể hưởng lợi khi các khách hàng Trung Quốc mở rộng ra nước ngoài.

Tập đoàn ô tô Đức Volkswagen cũng đi đến kết luận tương tự. Năm ngoái, hãng đã mở trung tâm nghiên cứu và phát triển mới tại Hợp Phì, nơi hiện phụ trách toàn bộ kỹ thuật cho các mẫu xe tại Trung Quốc và sẽ dần sản xuất các dòng xe cho thị trường toàn cầu phía Nam và Trung Đông. Đây được xem là cách duy nhất để cạnh tranh với các hãng xe nội địa Trung Quốc.

Trong bối cảnh đó, tác động của “cú sốc Trung Quốc 2.0” đối với các nhà sản xuất trên toàn cầu ngày càng gia tăng.

“

Chúng ta phải tìm cách chặn lại hoặc ít nhất làm chậm ‘cỗ máy nghiền’ Trung Quốc để ngành công nghiệp của mình không bị xóa sổ chỉ sau một đêm. Tuy nhiên, chúng ta không thể làm điều đó theo cách đi ngược lại thực tế dài hạn, khi Trung Quốc vẫn sẽ tiếp tục giữ vai trò thống trị trong sản xuất toàn cầu. Cần một chiến lược vừa giảm thiểu tác động, vừa thích nghi với nó.

Jeromin Zettelmeyer, Giám đốc tổ chức nghiên cứu Bruegel

Tại Mega-Senway, ông Huang đang phát triển các sản phẩm mới cho trung tâm dữ liệu và thận trọng tìm cách mở rộng ra thị trường quốc tế. Ông không muốn cạnh tranh bằng cách phá giá khi bước ra nước ngoài. Khi làm việc với các nhà phân phối quốc tế, ông nhận được lời khuyên rõ ràng: hãy tôn trọng luật chơi địa phương.

Ông Huang thừa nhận ông mong có thể thoát khỏi môi trường cạnh tranh khắc nghiệt hiện tại. “Chúng tôi bắt đầu công ty vì đam mê phát triển sản phẩm mới. Nhưng giờ đây, mỗi năm khi lập ngân sách, tôi phải tự hỏi có thể cắt giảm bao nhiêu chi phí để đầu tư cho cái mới”.

Tại các hội chợ thương mại, ông thường gặp các đối thủ — những người cũng tỏ ra mệt mỏi. “Một người từng nói với tôi: 'Chúng ta không thể cùng giảm cạnh tranh một chút sao?'. Nhưng rồi ngay sau đó, anh ta quay lại và hạ giá thấp hơn tôi”, ông kể lại.

Theo FT