Trung Quốc 'ăn cắp' mô hình AI nổi tiếng của Anthropic để tạo ra Kimi K3?

Nhà Trắng vừa lên tiếng cáo buộc Moonshot AI, startup công nghệ của Trung Quốc, đã "đánh cắp" công nghệ từ Anthropic để xây dựng Kimi K3. Đây là mô hình AI trọng số mở từng khiến thị trường cổ phiếu công nghệ chao đảo vào tuần trước.

Ông Michael Kratsios, Trưởng Văn phòng Chính sách Khoa học và Công nghệ Nhà Trắng, tuyên bố Mỹ có thông tin cho thấy Moonshot đã chắt lọc dữ liệu từ mô hình Fable của Anthropic để tạo nên K3. Nghiêm trọng hơn, startup này bị cho là đã dựng riêng một nền tảng nội bộ nhằm vận hành quá trình chắt lọc trên quy mô lớn, liên tục thay đổi phương thức truy cập để che giấu hoạt động.

Cáo buộc gián điệp công nghiệp và lách lệnh cấm chip

Đại diện Nhà Trắng đưa ra thêm cáo buộc thứ hai: Moonshot đã thu gom các máy chủ chứa chip Nvidia GB300 (thế hệ Blackwell) và đưa sang Thái Lan để huấn luyện AI. Đây là dòng chip nằm trong danh sách Mỹ cấm doanh nghiệp Trung Quốc tiếp cận trên toàn cầu.

Trước đó, Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent cũng cảnh báo trên Fox Business về khả năng áp lệnh trừng phạt các công ty Trung Quốc. Ông cho biết giới chức đã phát hiện dấu bản quyền của các mô hình Mỹ xuất hiện trong sản phẩm AI Trung Quốc, đồng thời khẳng định mã nguồn mở không phải là "mùa săn tự do" đối với tài sản trí tuệ Mỹ.

Hiện cả Moonshot AI và Đại sứ quán Trung Quốc tại Washington đều chưa phản hồi.

Về bản chất, chắt lọc dữ liệu là việc huấn luyện mô hình nhỏ dựa trên đầu ra của mô hình lớn hơn. Ông Kratsios thừa nhận chắt lọc hợp pháp là phần quan trọng của hệ sinh thái đổi mới, nhưng nhấn mạnh hành vi bí mật thu thập quy mô lớn để chiếm đoạt công nghệ Mỹ là không thể chấp nhận.

Bà Sarah Heck, Trưởng bộ phận chính sách công của Anthropic, đã cảm ơn ông Kratsios và gọi đây là hành vi gián điệp công nghiệp phục vụ cho quân sự và tình báo nước ngoài. Trước đó, hồi tháng 2, Anthropic từng tố Moonshot dùng hàng trăm tài khoản giả thực hiện 3,4 triệu tương tác với Claude, và đến tháng 6 tiếp tục cáo buộc Alibaba thực hiện vụ tấn công chắt lọc dữ liệu lớn nhất lịch sử.

Sức ép lên các phòng lab Mỹ và những hoài nghi

Kimi K3 được trình làng tuần trước, là hệ thống trọng số mở lớn nhất thế giới với 2.800 tỷ tham số. Trải qua các bài kiểm tra về lập trình và năng lực chung, K3 đạt hiệu suất ngang ngửa hoặc vượt các mô hình hàng đầu của OpenAI và Anthropic (chỉ xếp sau Claude Fable 5 và GPT-5.6).

Đáng chú ý, toàn bộ trọng số của K3 sẽ được phát hành miễn phí để tải về vào ngày 27/7. Việc Moonshot cho không công nghệ mà OpenAI hay Anthropic phải tốn hàng tỷ USD phát triển đang khiến các phòng lab Mỹ thực sự lo ngại.

Dù vậy, cáo buộc từ Mỹ cũng vấp phải nhiều hoài nghi. Mô hình Fable mới chỉ ra mắt khoảng một tuần trước K3 và ông Kratsios chưa trưng ra bằng chứng cụ thể. Theo Axios, Nhà Trắng hiện cân nhắc quy định bắt doanh nghiệp Mỹ chịu trách nhiệm pháp lý nếu lưu trữ mô hình Trung Quốc.

Ngay trong ngành, nhà đầu tư Chamath Palihapitiya cho rằng Mỹ đang dựng lên "ông ngáo ộp Trung Quốc" để bảo vệ cổ phần nhà đầu tư. Trong khi đó, CEO Hugging Face Clem Delangue thẳng thắn nhận định: nếu chỉ dựa vào chắt lọc dữ liệu thì nhiều nước khác đã có mô hình mở xuất sắc; thực tế là các đội ngũ nghiên cứu Trung Quốc đơn giản là làm tốt hơn và cởi mở hơn Mỹ.