Từ 1/3, hộ kinh doanh không còn được dùng tài khoản cá nhân để giao dịch

Từ ngày 1/3/2026, hộ kinh doanh sẽ phải tuân thủ quy định mới về việc đặt tên tài khoản ngân hàng phục vụ hoạt động sản xuất, kinh doanh. Theo đó, tài khoản ngân hàng không còn được phép đứng tên cá nhân chủ hộ như trước, mà bắt buộc phải mang đúng tên hộ kinh doanh theo giấy chứng nhận đăng ký.

Đây là nội dung đáng chú ý tại Thông tư số 25/2025/TT-NHNN do Ngân hàng Nhà nước Việt Nam ban hành, sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư số 17/2024/TT-NHNN về mở và sử dụng tài khoản thanh toán tại các tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán.

Theo quy định hiện hành, đối tượng được mở tài khoản thanh toán tại ngân hàng bao gồm cá nhân và tổ chức được thành lập, hoạt động hợp pháp theo pháp luật Việt Nam.

Đáng lưu ý, hộ kinh doanh được xếp vào nhóm khách hàng “tổ chức” khi mở và sử dụng tài khoản thanh toán. Điều này đồng nghĩa, tài khoản phục vụ hoạt động kinh doanh của hộ không còn được xem là tài khoản cá nhân thông thường, mà phải tuân thủ đầy đủ các quy định áp dụng cho tài khoản tổ chức.

Căn cứ nội dung được sửa đổi, bổ sung tại Thông tư số 25/2025/TT-NHNN, đối với tài khoản thanh toán của tổ chức, trong đó có hộ kinh doanh, tên tài khoản bắt buộc phải bao gồm tên của tổ chức theo giấy phép thành lập, quyết định thành lập, giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp hoặc giấy tờ pháp lý chứng minh tổ chức được thành lập và hoạt động hợp pháp.

Đối chiếu với quy định tại Điều 85 Nghị định 168/2025/NĐ-CP về đăng ký hộ kinh doanh, tên hộ kinh doanh phải được đặt đúng quy định pháp luật, bao gồm hai thành tố theo thứ tự: cụm từ “Hộ kinh doanh” và tên riêng của hộ.

Như vậy, kể từ ngày 1/3/2026, tài khoản ngân hàng phục vụ hoạt động kinh doanh của hộ bắt buộc phải mang tên đầy đủ đúng như trên giấy chứng nhận đăng ký, chẳng hạn “Hộ kinh doanh Quán Phở xưa Hà Nội”. Việc tiếp tục sử dụng tài khoản cá nhân đứng tên chủ hộ cho các giao dịch kinh doanh sẽ không còn phù hợp với quy định mới.

Song song với đó, Thông tư số 25/2025/TT-NHNN cũng làm rõ nguyên tắc đặt tên đối với tài khoản thanh toán cá nhân. Theo quy định, tên tài khoản cá nhân phải được đặt theo đúng họ và tên trên giấy tờ tùy thân hợp pháp như căn cước công dân hoặc hộ chiếu dùng để mở tài khoản.

Đáng chú ý, Thông tư cấm sử dụng bí danh, biệt danh, nickname khi đặt tên tài khoản thanh toán đối với khách hàng cá nhân. Quy định này nhằm hạn chế tình trạng mạo danh thương hiệu, gây nhầm lẫn khi chuyển tiền hoặc lợi dụng kẽ hở để thực hiện các hành vi lừa đảo, vi phạm pháp luật - vấn đề từng được Ngân hàng Nhà nước nhiều lần cảnh báo trong thời gian qua.

Việc buộc đồng bộ tên tài khoản ngân hàng với tên hộ kinh doanh không chỉ phục vụ mục tiêu quản lý trong lĩnh vực ngân hàng, mà còn có ý nghĩa quan trọng đối với công tác quản lý thuế.

Khi tài khoản thanh toán mang đúng tên hộ kinh doanh, cơ quan thuế sẽ thuận lợi hơn trong việc đối chiếu dòng tiền, xác định doanh thu thực tế phát sinh từ hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Hiện Bộ Tài chính cũng đang xây dựng dự thảo nghị định về kê khai, tính thuế và khấu trừ thuế đối với hộ, cá nhân kinh doanh. Theo định hướng mới, hộ kinh doanh sẽ phải thông báo cho cơ quan thuế toàn bộ các tài khoản ngân hàng liên quan đến hoạt động kinh doanh, thay vì chỉ khai báo tài khoản nộp thuế điện tử như hiện nay.

Từ năm 2026, hộ kinh doanh cũng sẽ từng bước chuyển sang phương thức kê khai, nộp thuế theo doanh thu thực tế, thay cho hình thức thuế khoán.

Theo Luật Thuế thu nhập cá nhân (sửa đổi), hộ và cá nhân kinh doanh có doanh thu trên 500 triệu đồng mỗi năm sẽ phải nộp thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập cá nhân theo quy định. Trong bối cảnh đó, việc chuẩn hóa thông tin tài khoản ngân hàng được xem là điều kiện nền tảng để triển khai hiệu quả mô hình quản lý thuế hiện đại, minh bạch hơn.

Thông tư số 25/2025/TT-NHNN cũng quy định rõ trách nhiệm của các tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán trong việc thu thập, đối chiếu, cập nhật và xác thực thông tin khách hàng khi mở tài khoản. Ngân hàng phải bảo đảm thông tin chủ tài khoản phù hợp với hồ sơ pháp lý và dữ liệu định danh theo quy định.

Về phía hộ kinh doanh và cá nhân, trong trường hợp có thay đổi thông tin đăng ký kinh doanh, thông tin định danh hoặc các thông tin liên quan đến tài khoản thanh toán, chủ tài khoản có trách nhiệm thông báo và cập nhật kịp thời với ngân hàng nơi mở tài khoản. Việc chậm trễ hoặc không cập nhật có thể dẫn đến rủi ro pháp lý và gián đoạn giao dịch.

Theo số liệu thống kê, tính đến cuối năm 2024, cả nước có khoảng 3,6 triệu hộ, cá nhân kinh doanh, trong đó khoảng 2,2 triệu hộ hoạt động ổn định theo hình thức khoán và kê khai. Năm 2025, khu vực này đóng góp khoảng 26.000 tỷ đồng cho ngân sách nhà nước, riêng nửa đầu năm đạt khoảng 17.000 tỷ đồng.