Từ sân bay Long Thành đến các đại dự án tỷ USD, doanh nghiệp Việt bước vào cuộc chiến nhân lực

Giai đoạn từ năm 2024 đến nay, cùng với làn sóng thúc đẩy đầu tư công và các kế hoạch tăng tốc hạ tầng quy mô lớn, thị trường xây dựng Việt Nam đang bước vào giai đoạn sôi động hiếm thấy.

Từ sân bay Long Thành, các tuyến vành đai tại Hà Nội và TP. HCM, cao tốc Bắc - Nam đến loạt đại dự án của khối tư nhân như Vingroup, Sun Group, Hòa Phát... hàng trăm công trình đồng loạt khởi động đang tạo ra “đại công trường” trải dài trên cả nước.

Tuy nhiên, phía sau cuộc đua triển khai siêu dự án là áp lực ngày càng lớn về nhân lực xây dựng. Nhiều nhà thầu cho biết thị trường đang bước vào giai đoạn cạnh tranh lao động gay gắt nhất trong nhiều năm trở lại đây, đặc biệt ở nhóm kỹ sư, công nhân tay nghề cao và vận hành thiết bị chuyên dụng.

Tại dự án sân bay Long Thành, giai đoạn từ tháng 4/2026 đến nay đã xuất hiện tình trạng thiếu hụt nhân công cục bộ khi hàng loạt gói thầu bước vào giai đoạn tăng tốc.

Theo ACV, tính đến ngày 14/4, công trường dự án sân bay Long Thành có khoảng 8.457 lao động, mới đáp ứng 60% nhu cầu, trong khi để đảm bảo tiến độ cần khoảng 14.000 người. Hai gói thầu quan trọng có liên quan đến Vinaconex là 4.8 và 5/10 thiếu hàng nghìn lao động.

Trong bối cảnh đó, các tập đoàn lớn buộc phải chủ động xây dựng hệ sinh thái thi công riêng để đảm bảo tiến độ dự án.

Nguồn lao động khổng lồ giúp Vingroup chạy tiến độ loạt siêu dự án

Ngày 17/3/2026, Vingroup công bố hệ sinh thái xây dựng gồm VinCons, SGC, Vin Alpha và Vin Landscape nhằm phục vụ chuỗi dự án hạ tầng và đại đô thị đang triển khai trên toàn quốc.

Theo định hướng, VinCons đảm nhận vai trò tổng thầu xây dựng dân dụng và công nghiệp tại các đại đô thị, trung tâm thương mại và dự án quy mô lớn. Vin Alpha phụ trách hạ tầng giao thông, kỹ thuật và kiểm soát chất lượng. Vin Landscape triển khai các hạng mục cảnh quan, còn SGC tập trung vào những lĩnh vực thi công phức tạp như đường sắt tốc độ cao, cầu hầm TBM và cọc khoan nhồi.

Việc thành lập hệ sinh thái này diễn ra trong bối cảnh Vingroup đang đồng thời triển khai hàng loạt dự án quy mô lớn như Vinhomes Hạ Long Xanh, Vinhomes Green Paradise, Vinhomes Hải Vân, nhà máy thép VinMetal, tuyến đường sắt tốc độ cao Hà Nội - Quảng Ninh, tuyến metro Bến Thành - Cần Giờ hay dự án Khu đô thị Thể thao Quốc tế Hà Nội, dự án mở rộng Quốc lộ 1A đoạn Vành đai 1 Hà Nội - Cầu Giẽ...

Chỉ một ngày sau khi công bố hệ sinh thái xây dựng, tập đoàn này tiếp tục gây chú ý khi thông báo tuyển dụng 25.000 nhân sự cho SGC để triển khai các dự án đường sắt và hạ tầng nền móng quy mô lớn. Trong đó, khoảng 15.000 lao động được bố trí cho các dây chuyền khoan cọc nhồi và hạ tầng ngầm, còn 10.000 nhân sự phục vụ các tuyến đường sắt tốc độ cao.

Mức đãi ngộ được đưa ra khá cao so với mặt bằng ngành xây dựng. Theo thông tin tuyển dụng, kỹ sư có thu nhập 30-55 triệu đồng/tháng, công nhân từ 22-29 triệu đồng/tháng, trong khi nhóm lái xe và vận hành máy móc có thể đạt 16-65 triệu đồng/tháng tùy vị trí và kinh nghiệm. Doanh nghiệp cũng cam kết bố trí ký túc xá, ba bữa ăn mỗi ngày, bảo hiểm đầy đủ và duy trì lương cơ bản ngay cả trong thời gian chờ việc.

Trước đó, cuối năm 2025, VinCons từng tuyển khoảng 100.000 công nhân thuộc nhiều nhóm nghề xây dựng khác nhau để phục vụ các công trình từ Bắc vào Nam. Đầu tháng 5/2026, Vingroup tiếp tục triển khai chương trình tuyển hơn 20.000 lao động cho dự án Khu đô thị Thể thao Quốc tế Hà Nội.

Nhiều doanh nghiệp đang khát nhân sự

Không chỉ riêng hệ sinh thái của Vingroup, nhiều nhà thầu lớn khác cũng đang đối mặt áp lực thiếu hụt nhân sự khi khối lượng công việc tăng nhanh. Newtecons cho biết hiện có khoảng 15.000 nhân công nhưng vẫn cần bổ sung thêm khoảng 5.000 lao động cho các dự án sắp triển khai. Trong khi đó, UDIC với khoảng 10.000 công nhân cũng dự báo nhu cầu nhân lực sẽ tăng gấp 1,5-2 lần trong thời gian tới.

Theo Hiệp hội Các nhà thầu xây dựng Việt Nam (VACC), ngành xây dựng hiện cần bổ sung khoảng 400.000-500.000 lao động mỗi năm và quy mô lực lượng lao động có thể đạt 12-13 triệu người vào năm 2030. Tuy nhiên, khoảng 75% lao động trong ngành vẫn là lao động thời vụ hoặc chưa qua đào tạo bài bản, khiến năng suất và chất lượng thi công chịu nhiều ảnh hưởng.

Ông Nguyễn Quốc Hiệp - Chủ tịch VACC, cho biết tình trạng khan hiếm lao động đang tạo áp lực lớn lên doanh nghiệp xây dựng, đặc biệt trong bối cảnh chi phí vật liệu, vận tải và tài chính cùng tăng mạnh. Theo ông, có những dự án gấp phải trả tới 1-1,5 triệu đồng mỗi ngày cho công nhân để giữ tiến độ thi công.

Dữ liệu từ VietnamWorks cũng cho thấy nhu cầu nhân lực ngành xây dựng đang tăng nhanh. Trong báo cáo tuyển dụng quý I/2026, nhóm ngành Kiến trúc - Xây dựng dẫn đầu tốc độ tăng tuyển dụng với mức tăng gần 29% so với cùng kỳ năm trước.

Giới chuyên môn đánh giá thị trường xây dựng Việt Nam đang bước vào chu kỳ tăng trưởng mới nhờ làn sóng đầu tư công và các đại dự án tư nhân. Tuy nhiên, áp lực thiếu hụt nhân lực chất lượng cao có thể trở thành điểm nghẽn lớn của ngành trong vài năm tới, đặc biệt khi nhiều dự án trọng điểm quốc gia đang bước vào giai đoạn triển khai cao điểm cùng lúc.