Tuyên phạt 30 lãnh đạo, nhân viên trung tâm đào tạo lái xe từ 200 triệu đồng đến 26 năm tù, 16.000 người có chứng chỉ 'lụi' phải học bổ sung

Ngày 20/3, sau thời gian xét xử sơ thẩm, TAND TP. HCM đã tuyên án đối với 30 bị cáo trong vụ sai phạm tại 5 Trung tâm đào tạo lái xe thuộc Trường Cao đẳng Giao thông vận tải Trung ương III (trước thuộc Bộ Giao thông Vận tải, nay là Bộ Xây dựng), liên quan việc cấp trái quy định gần 16.000 chứng chỉ đào tạo lái xe.

Các trung tâm gồm: Trung tâm Kỹ năng thực hành cơ giới GTVT; Trung tâm Kỹ năng thực hành cơ giới GTVT Thuận An; Trung tâm Ứng dụng Khoa học công nghệ và Tư vấn Kiểm định chất lượng công trình xây dựng; Trung tâm Đào tạo và Sát hạch lái xe.

Theo HĐXX, các bị cáo đều là người thành niên, có đầy đủ năng lực nhận thức. Hành vi phạm tội được xác định là đặc biệt nguy hiểm cho xã hội, xâm phạm hoạt động quản lý Nhà nước trong lĩnh vực đào tạo, cấp phép lái xe; gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến trật tự an toàn giao thông đường bộ, làm suy giảm uy tín cơ quan quản lý, tạo dư luận bức xúc và tiềm ẩn nguy cơ phát sinh hậu quả lớn.

Sai phạm diễn ra trong thời gian dài, có tổ chức, xuất phát từ việc lợi dụng chức vụ, quyền hạn để trục lợi nên cần xử lý nghiêm nhằm bảo đảm tính răn đe và phòng ngừa.

HĐXX xác định các Giám đốc trung tâm giữ vai trò chủ mưu, cầm đầu, đưa ra chủ trương hợp thức hóa hồ sơ đào tạo để cấp chứng chỉ trái quy định. Các bị cáo còn lại tham gia với vai trò giúp sức tích cực, trực tiếp thực hiện việc ký khống sổ sách, hợp thức hóa kết quả học tập và thi cử.

Trên cơ sở xem xét toàn diện vai trò, mức độ hành vi và các tình tiết liên quan, tòa đã phân hóa trách nhiệm, áp dụng nhiều mức án khác nhau. Tòa tuyên phạt bị cáo Hồ Văn Búp (cựu Giám đốc Trung tâm Kỹ năng thực hành cơ giới giao thông vận tải) mức án 26 năm tù; Nguyễn Văn Dương (cựu Phó Giám đốc) 25 năm tù về các tội: “Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ”; “Giả mạo trong công tác”; “Đưa hối lộ”; “Mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước”.

Ông Vũ Đức Thiệu (cựu Chủ tịch Hội đồng Trường Cao đẳng Giao thông vận tải Trung ương III) lĩnh 5 năm tù; Hoàng Văn Tân (cựu Hiệu phó, quyền Hiệu trưởng) lĩnh 7 năm về tội “Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ”.

26 bị cáo khác thuộc nhóm tội “Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ”; “Giả mạo trong công tác”; “Đưa hối lộ”; “Mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước”; “Nhận hối lộ”, bị phạt 200 triệu đồng đến 21 năm tù.

Về trách nhiệm dân sự, HĐXX buộc các bị cáo liên đới nộp lại toàn bộ số tiền thu lợi bất chính.

Trong quá trình lượng hình, tòa ghi nhận nhiều tình tiết giảm nhẹ như thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải, phạm tội lần đầu, nhân thân tốt; một số bị cáo đã nộp tiền khắc phục hậu quả, có thành tích trong công tác hoặc gia đình có công với cách mạng. Tình tiết tăng nặng được xác định là phạm tội có tổ chức.

Bản án xác định, Trung tâm Kỹ năng thực hành cơ giới GTVT được cấp phép đào tạo và cấp chứng chỉ sơ cấp nghề lái ô tô các hạng B1, B2, C, nhưng không có chức năng sát hạch lái xe. Từ tháng 10/2021 đến tháng 9/2022, sau khi được bổ nhiệm làm Giám đốc, Hồ Văn Búp đã tổ chức mở 50 khóa đào tạo với hơn 3.800 học viên. Do nhiều học viên không tham gia đầy đủ chương trình học, tỷ lệ không đạt cao, nguồn thu sụt giảm, lãnh đạo trung tâm đã thống nhất chủ trương bỏ qua quy trình đào tạo theo quy định.

Theo đó, bị cáo Nguyễn Văn Dương đề xuất không yêu cầu học viên học lý thuyết, thi hết môn mà chỉ hợp thức hóa số buổi học và kết quả thi. Đề xuất này được Hồ Văn Búp và các cấp dưới chấp thuận, triển khai đồng loạt.

Thực hiện chủ trương trên, lãnh đạo trung tâm chỉ đạo nhân viên, giáo viên không tổ chức học tập trung, phân công ký khống sổ sách, bài thi để hoàn thiện hồ sơ. Khi tổ chức thi tốt nghiệp, giáo viên được giao đưa bảng tổng hợp điểm cho học viên ký khống; có trường hợp học viên không dự thi vẫn được bổ sung chữ ký để hợp thức hóa hồ sơ.

Cơ quan tố tụng xác định, dù không tổ chức đào tạo thực hành theo quy định, Hồ Văn Búp vẫn chỉ đạo giả mạo chữ ký giáo viên thỉnh giảng, lập khống hồ sơ giảng dạy để cấp trái phép chứng chỉ cho hơn 3.800 học viên, gây thiệt hại hơn 14,69 tỷ đồng. Đồng thời, để hợp thức hóa chi phí, bị cáo này chỉ đạo mua 421 hóa đơn giá trị gia tăng khống của 2 doanh nghiệp xăng dầu, qua đó thu lợi bất chính hơn 12,9 tỷ đồng.

Ngoài ra, nhằm tránh bị xử lý về thuế với số tiền dự kiến lớn, Hồ Văn Búp đã đưa 1 tỷ đồng cho 2 cán bộ thuộc đoàn kiểm tra thuế; trong đó, 446 triệu đồng được xác định là tiền hối lộ. Nguyễn Văn Dương bị xác định là đồng phạm, tham gia chuẩn bị khoản tiền này và cùng chỉ đạo thực hiện các hành vi sai phạm.

Với thủ đoạn tương tự, 4 trung tâm còn lại đã cấp trái phép hơn 12.000 chứng chỉ, nâng tổng số chứng chỉ cấp sai quy định lên gần 16.000.

Đối với trách nhiệm quản lý, HĐXX xác định bị cáo Vũ Đức Thiệu và Hoàng Văn Tân, với vai trò lãnh đạo nhà trường, đã không thực hiện đúng quy định khi giao nhiệm vụ, ký văn bản ủy quyền trái thẩm quyền và thiếu kiểm tra, giám sát hoạt động các trung tâm trong quản lý đào tạo, hồ sơ và sát hạch, tạo điều kiện để sai phạm kéo dài.

Đưa ra giải pháp xử lý hậu quả pháp lý đối với việc cấp 16.000 chứng chỉ đào tạo không đúng quy định, HĐXX kiến nghị Bộ Xây dựng phải tổ chức đào tạo bổ sung cho những học viên này.