UBCKNN nêu điều kiện tham gia thị trường tài sản mã hóa đối với nhà đầu tư

Ngày 5/6, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) tổ chức hội nghị về sản phẩm mới và định hướng phát triển thị trường với chủ đề: “Tài sản mã hóa và tương lai thị trường tài chính số”.

Trong bài tham luận về khung pháp lý cho thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam, ông Tô Trần Hòa - Phó Trưởng ban Thường trực Ban Quản lý thị trường giao dịch tài sản mã hóa (UBCKNN), cho biết chỉ trong thời gian ngắn, từ tháng 9/2025 đến nay, Việt Nam đã ban hành hàng loạt văn bản quan trọng nhằm đặt nền móng cho thị trường mới này.

Các văn bản gồm 2 luật, 1 nghị quyết và 3 thông tư, hướng tới mục tiêu hình thành thị trường tài sản mã hóa có kiểm soát, minh bạch và phù hợp với thông lệ quốc tế.

Điểm đáng chú ý là Việt Nam đã thừa nhận tài sản mã hóa là một loại tài sản theo Bộ luật Dân sự. Điều này có ý nghĩa quan trọng bởi lần đầu tiên tài sản mã hóa của nhà đầu tư có cơ sở pháp lý để được bảo vệ như một loại tài sản hợp pháp.

Ông Hòa cho biết chính sách hiện nay hướng tới 4 mục tiêu lớn. Thứ nhất là thiết lập khung pháp lý cơ bản để hình thành thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam. Thứ hai là thu hút vốn đầu tư nước ngoài, phục vụ phát triển kinh tế số. Thứ ba là đưa thị trường này vào khuôn khổ phòng, chống rửa tiền và chống tài trợ phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt. Cuối cùng là đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế của FATF, FSB và IOSCO.

Chỉ nhà đầu tư đang sở hữu tài sản mã hóa được tham gia trong giai đoạn đầu

Theo Nghị quyết số 05, phạm vi thí điểm tập trung vào 4 nội dung chính gồm: hình thành thị trường ICO (phát hành và bán tài sản mã hóa lần đầu); quy định điều kiện giao dịch; quy định các dịch vụ được phép cung cấp bởi các tổ chức cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa; và thiết lập cơ chế quản lý, giám sát của cơ quan Nhà nước.

Các nhóm đối tượng được điều chỉnh gồm tổ chức cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa, tổ chức phát hành, nhà đầu tư nước ngoài, nhà đầu tư trong nước đang sở hữu tài sản mã hóa và các cơ quan quản lý nhà nước.

Về nguyên tắc triển khai, đại diện UBCKNN nhấn mạnh đây là thị trường mới, tiềm ẩn nhiều rủi ro, do đó việc triển khai phải được thực hiện thận trọng, có kiểm soát và từng bước hoàn thiện chính sách. Mọi hoạt động phải tuân thủ pháp luật Việt Nam, các điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên, đồng thời bảo đảm an ninh, an toàn cho thị trường tài chính.

Trước đó, tại một sự kiện do Chứng khoán Nhất Việt tổ chức vào cuối tháng 5, TS. Cấn Văn Lực - Kinh tế trưởng BIDV - cũng nhận định thị trường tài sản mã hóa là một lĩnh vực rất hấp dẫn nhưng đi kèm không ít rủi ro.

Một điểm đáng chú ý là sau 6 tháng kể từ khi tổ chức cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa đầu tiên được cấp phép, các giao dịch của nhà đầu tư trong nước sẽ phải thực hiện thông qua các tổ chức cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa được cấp phép tại Việt Nam (VASP).

Tuy nhiên, nhà đầu tư không bắt buộc phải chuyển toàn bộ tài sản về các VASP trong nước. Nhà đầu tư vẫn có thể lưu trữ tài sản tại ví cá nhân, nhưng khi phát sinh giao dịch phải thực hiện thông qua các VASP được cấp phép tại Việt Nam.

Đối với nhà đầu tư nước ngoài, nhóm này được phép mở tài khoản và giao dịch trên thị trường Việt Nam. Trong khi đó, nhà đầu tư trong nước trong giai đoạn đầu chỉ bao gồm những người đã sở hữu sẵn tài sản mã hóa. Cơ quan quản lý hiện chưa cho phép mở mới đối với nhà đầu tư trong nước chưa có tài sản mã hóa.

Toàn bộ hoạt động mua bán, giao dịch tài sản mã hóa sẽ được thực hiện bằng đồng Việt Nam. Các cặp giao dịch có thể bao gồm Bitcoin/VND, Ethereum/VND hoặc các stablecoin như USDT, USDC giao dịch với VND.

Lãnh đạo UBCKNN nhấn mạnh nhà đầu tư phải tự chịu trách nhiệm đối với các quyết định đầu tư của mình. Do đây là thị trường mới và có mức độ rủi ro cao, nhà đầu tư cần cân nhắc kỹ lưỡng trước khi tham gia.

Trong thời gian tới, đại diện UBCKNN cho biết cơ quan quản lý sẽ tiếp tục nghiên cứu các sản phẩm mới như cho vay ký quỹ, cho vay tài sản mã hóa và phái sinh tài sản mã hóa. Đồng thời, Việt Nam sẽ tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý ở cấp cao hơn, nâng cao nhận thức cho nhà đầu tư và tăng cường cơ chế phối hợp giữa các cơ quan quản lý nhà nước trong lĩnh vực tài sản mã hóa.