VinaCapital: Xung đột tại Trung Đông có thể hạ nhiệt trong 2-3 tuần tới và kịch bản với kinh tế Việt Nam

Nhận định này được đưa ra dựa trên giả định các tàu hàng sẽ tiếp tục được lưu thông qua eo biển Hormuz, mặc dù thị trường năng lượng toàn cầu có thể cần thêm từ 4 đến 5 tháng để thực sự bình thường hóa trở lại.

Theo phân tích của VinaCapital, thế giới hiện chỉ còn khoảng 3 đến 4 tuần trước khi đối mặt với nguy cơ đứt gãy chuỗi cung ứng dây chuyền, điều có thể châm ngòi cho những cú sốc lớn đối với nền kinh tế và thị trường tài chính toàn cầu.

Việc gián đoạn tại Vùng Vịnh không chỉ đe dọa nguồn cung khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến 1/3 sản lượng heli toàn cầu – nguyên liệu thiết yếu cho sản xuất vi mạch – và gần 1/3 lượng phân bón thế giới phục vụ cho vụ mùa sắp tới.

Đáng chú ý, áp lực từ thị trường tài chính Mỹ đang buộc Chính quyền Tổng thống Trump phải có những động thái thận trọng hơn. Khi lợi suất trái phiếu Chính phủ Mỹ kỳ hạn 10 năm tiến sát mốc 4,5%, ông Trump đã có những dấu hiệu "hạ giọng" trong các tuyên bố nhắm vào Iran.

Các chuyên gia kinh tế gọi đây là nghịch lý "TACO" (Trump Always Chickens Out – tạm dịch: Tổng thống Trump luôn rút lui), phản ánh kỳ vọng của thị trường về việc nhà lãnh đạo Mỹ sẽ nhượng bộ để tránh một sự sụp đổ kinh tế có quy mô tồi tệ hơn cả đại dịch COVID-19.

Thực tế cho thấy, các thời hạn tấn công Iran mà ông Trump đưa ra liên tục được lùi lại mỗi khi lãi suất vay thế chấp và lợi suất trái phiếu tại Mỹ leo thang.

Đối với tác động tới kinh tế Việt Nam, mặc dù kỳ vọng xung đột sớm hạ nhiệt, VinaCapital vẫn cảnh báo về nhiều hệ lụy trực tiếp đang hiện hữu.

Cú sốc giá dầu đã đẩy lãi suất huy động kỳ hạn 12 tháng tại nhiều ngân hàng thương mại vượt mốc 8%, ngưỡng thường khiến dòng tiền có xu hướng rút khỏi thị trường chứng khoán để quay về kênh tiền gửi truyền thống.

Bên cạnh đó, giá dầu tăng vọt cũng gây sức ép lên cán cân thanh toán, tạo áp lực mất giá lên đồng VND và thu hẹp dư địa nới lỏng chính sách tiền tệ của Ngân hàng Nhà nước.

Ở góc độ sản xuất và đầu tư, chi phí nguyên liệu đang trở thành bài toán khó khi giá phân bón tăng cao và việc nhập khẩu than nhiệt gặp nhiều trở ngại.

Đặc biệt, lĩnh vực đầu tư công chịu ảnh hưởng trực tiếp do giá vật liệu xây dựng leo thang, trong khi 70% nguồn nhựa đường của Việt Nam phụ thuộc vào nhập khẩu từ khu vực Trung Đông.

Ngành du lịch cũng bắt đầu ghi nhận sự suy giảm lượng khách quốc tế, rõ rệt nhất là từ thị trường Ấn Độ.

Trước tình hình này, Chính phủ Việt Nam đã triển khai các động thái can thiệp quyết liệt nhằm bảo vệ nền kinh tế.

VinaCapital ghi nhận quy mô các chính sách hỗ trợ giá xăng dầu hiện nay đã được nâng lên đáng kể so với quá khứ.

Nếu như trước đây mức trợ giá chưa bao giờ vượt ngưỡng 0,5% GDP, thì các biện pháp kìm hãm đà tăng giá năng lượng hiện tại đang được áp dụng mạnh mẽ hơn nhằm giảm thiểu cú sốc cho hoạt động sản xuất và tiêu dùng trong nước.